Lex TVN zosta\u0142o uchwalone nagle i niespodziewanie. Trwaj\u0105 spekulacje, co si\u0119 sta\u0142o, skoro spokojnie od wrze\u015bnia le\u017ca\u0142o sobie w szufladzie marsza\u0142ka Sejmu po senackich poprawkach. Przewa\u017ca opinia, \u017ce mia\u0142o co\u015b \u201eprzykry\u0107\u201d, toczy si\u0119 dyskusja o to, co dok\u0142adnie. Na przyk\u0142ad podwy\u017cki cen pr\u0105du i gazu. Jest te\u017c koncepcja, \u017ce zdrad\u0119 polskiego \u017co\u0142nierza, kt\u00f3ry wybra\u0142 wolno\u015b\u0107 na Bia\u0142orusi. Albo rewelacje \u201eGazety Wyborczej\u201d, \u017ce BOR-owcy k\u0142amali w zmowie co do tego, \u017ce s\u0142ynna kolumna wioz\u0105ca premier Beat\u0119 Szyd\u0142o i mia\u0142a wypadek w O\u015bwi\u0119cimiu dawa\u0142a sygna\u0142y d\u017awi\u0119kowe. A mo\u017ce nalot policji na kwater\u0119 wolontariuszy KIK, kt\u00f3rzy ratuj\u0105 \u017cycie migrant\u00f3w na granicy z Bia\u0142orusi\u0105? Albo obyczaje Jacka Kurskiego dotycz\u0105ce dysponowania ochroniarzami na posy\u0142ki?<\/p>\n\n\n\n
Do przykrycia jest tak wiele, \u017ce najtrafniejsze b\u0119dzie chyba stwierdzenie, \u017ce projekt m\u00f3g\u0142 przykry\u0107 wszystko. Ale – jak to w pa\u0144stwie PiS \u2013 na chwil\u0119, bo i tak zaraz co\u015b wyskoczy. Wi\u0119c w\u0142a\u015bciwie po co?<\/p>\n\n\n\n
Fakt faktem, \u017ce do uchwalenia dosz\u0142o. Cho\u0107 lex TVN pozostaje strzelb\u0105 wisz\u0105c\u0105 na \u015bcianie od pierwszego aktu, kt\u00f3ra najp\u00f3\u017aniej w ostatnim akcie wypali. Pytanie, kiedy ten ostatni nast\u0105pi? Zmieni\u0142o si\u0119 to, \u017ce mniej jest ju\u017c etap\u00f3w, po kt\u00f3rych mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 antrakt. Bo prezydent ma 21 dni, \u017ceby zdecydowa\u0107 o podpisaniu lub nie ustawy. Nie mo\u017ce tego przewlec, bo z up\u0142ywem terminu ustawa upadnie. Mo\u017ce natomiast j\u0105 zawetowa\u0107, a tym samym u\u015bmierci\u0107, bo potrzebnej do odrzucenia jego weta wi\u0119kszo\u015bci 3\/5 g\u0142os\u00f3w PiS ju\u017c nie ma. Mo\u017ce te\u017c spraw\u0119 odwlec, posy\u0142aj\u0105c do Trybuna\u0142u Przy\u0142\u0119bskiej. I tego si\u0119 spodziewamy.<\/p>\n\n\n\n
Prezydent jeszcze latem sugerowa\u0142, \u017ce widzi ze strony lex TVN zagro\u017cenie dla wolno\u015bci medi\u00f3w i wolno\u015bci prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej. I s\u0142usznie. Nikt chyba w Polsce, \u0142\u0105cznie ze zwolennikami lex TVN, nie w\u0105tpi, \u017ce celem jest likwidacja najwi\u0119kszej i najpopularniejszej w Polsce niezale\u017cnej stacji telewizyjnej i wzmocnienie monopolu rz\u0105dowych i prorz\u0105dowych medi\u00f3w. Nikt te\u017c nie w\u0105tpi, \u017ce dla ameryka\u0144skich w\u0142a\u015bcicieli stacji wymuszenie na nich odsprzeda\u017cy cz\u0119\u015bci udzia\u0142\u00f3w oznacza gigantyczn\u0105 strat\u0119 finansow\u0105, poniewa\u017c sam fakt wymuszenia sprzeda\u017cy drastycznie obni\u017cy warto\u015b\u0107 tych udzia\u0142\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Argumenty, \u017ce w innych krajach – unijnych i nie tylko – s\u0105 ograniczenia dla zagranicznego kapita\u0142u w mediach, o tyle nie maj\u0105 nic do rzeczy, \u017ce tam by\u0142y \u201eod zawsze\u201d lub wprowadzano je z takim vacatio legis<\/em>, kt\u00f3re umo\u017cliwia\u0142o dostosowanie si\u0119 do nowych przepis\u00f3w bez rujnuj\u0105cych strat. W przypadku lex TVN vacatio legis<\/em> to 30 dni, a ca\u0142a operacja zmiany w\u0142a\u015bciciela ma si\u0119 odby\u0107 w sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy. Sk\u0105d w tym czasie Discovery mia\u0142oby znale\u017a\u0107 polski podmiot do odsprzedania 51 proc. udzia\u0142\u00f3w? Ustawa podpowiada: mo\u017ce to by\u0107 \u201eSkarb Pa\u0144stwa\u201d, \u201esp\u00f3\u0142ka realizuj\u0105ca misj\u0119 publiczn\u0105\u201d, \u201epa\u0144stwowa osoba prawna\u201d lub \u201esp\u00f3\u0142ka z bezpo\u015brednim lub po\u015brednim udzia\u0142em Skarbu Pa\u0144stwa\u201d (Orlen mo\u017ce dokupi\u0142by TVN do medialnej kolekcji?).<\/p>\n\n\n\n Zaskar\u017caj\u0105c ustaw\u0119 do Trybuna\u0142u, prezydent mo\u017ce te\u017c wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 tryb, w jakim odrzucono poprawki Senatu. Regulamin Sejmu (art. 54 ust. 5) stanowi, \u017ce izba ta mo\u017ce si\u0119 zaj\u0105\u0107 poprawkami nie wcze\u015bniej ni\u017c „trzeciego dnia od dor\u0119czenia pos\u0142om\u201d sprawozdania sejmowej komisji o rozpatrzeniu tych poprawek. Tu up\u0142yn\u0119\u0142y godziny, nie dni. Wprawdzie w przepisie jest zastrze\u017cenie: \u201echyba \u017ce Sejm postanowi inaczej\u201d. Ale \u201epostanowi\u0107\u201d musi jakim\u015b oficjalnym aktem. Na przyk\u0142ad odby\u0107 g\u0142osowanie nad przyst\u0105pieniem do g\u0142osowania poprawek Senatu bez trzydniowego terminu lub przynajmniej przyj\u0119ciem tego trybu przez aklamacj\u0119. Tu nic takiego nie by\u0142o. Przeciwnie, pos\u0142owie opozycji g\u0142o\u015bno protestowali.<\/p>\n\n\n\n Je\u015bli ustaw\u0119 bada\u0142by niezale\u017cny od w\u0142adzy Trybuna\u0142 Konstytucyjny, musia\u0142by oceni\u0107, czy w og\u00f3le zosta\u0142a uchwalona, zwa\u017cywszy na naruszenie trybu. Potem musia\u0142by wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 oczywiste skutki, jakie wywo\u0142a lex TVN dla kontrolnej roli medi\u00f3w w Polsce (art. 14 konstytucji), skoro grozi odebraniem niezale\u017cno\u015bci czo\u0142owej w Polsce stacji telewizyjnej. A tak\u017ce dla wolno\u015bci prowadzenia dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej (art. 22) \u2013 skoro zmusza w\u0142a\u015bciciela do odsprzedania udzia\u0142\u00f3w. Rozwa\u017cy\u0142by spraw\u0119 pod k\u0105tem wynikaj\u0105cych z zasady demokratycznego pa\u0144stwa prawnego (art. 2 konstytucji) ochrony praw s\u0142usznie nabytych oraz interes\u00f3w w toku. Musia\u0142by zbada\u0107, czy deklarowane przez ustawodawc\u0119 cele, jak bezpiecze\u0144stwo pa\u0144stwa czy r\u00f3wno\u015b\u0107 podmiot\u00f3w gospodarczych, mog\u0105 by\u0107 osi\u0105gni\u0119te mniej drastycznymi, nienaruszaj\u0105cymi istoty konstytucyjnych praw i wolno\u015bci sposobami. A niew\u0105tpliwie mog\u0142yby.<\/p>\n\n\n\n I to na gruncie obowi\u0105zuj\u0105cego prawa. Bo KRRiT mo\u017ce dzi\u015b odebra\u0107 koncesj\u0119 (art. 38 ustawy o radiofonii i telewizji) m.in. wtedy, gdy: rozpowszechnianie programu powoduje zagro\u017cenie interes\u00f3w kultury narodowej, bezpiecze\u0144stwa i obronno\u015bci pa\u0144stwa lub narusza normy dobrego obyczaju; rozpowszechnianie programu powoduje osi\u0105gni\u0119cie przez nadawc\u0119 pozycji dominuj\u0105cej w dziedzinie \u015brodk\u00f3w masowego przekazu na danym rynku w\u0142a\u015bciwym w rozumieniu przepis\u00f3w o ochronie konkurencji i konsument\u00f3w; nast\u0105pi przej\u0119cie bezpo\u015bredniej lub po\u015bredniej kontroli nad dzia\u0142alno\u015bci\u0105 nadawcy przez inn\u0105 osob\u0119.<\/p>\n\n\n\n Trybuna\u0142 Konstytucyjny powinien te\u017c wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 orzecznictwo Europejskiego Trybuna\u0142u Praw Cz\u0142owieka, przytoczone cho\u0107by w opinii Helsi\u0144skiej Fundacji Praw Cz\u0142owieka przygotowanej dla Sejmu, a dotycz\u0105ce prawa pa\u0144stw do koncesjonowania medi\u00f3w elektronicznych. W tym decyzj\u0119 Europejskiej Komisji Praw Cz\u0142owieka z 1986 r., Verein Alternatives Lokalradio Bern i Verein Radio Dreyeckland Basel przeciwko Szwajcarii: \u201esystem koncesjonowania, kt\u00f3ry nie spe\u0142nia\u0142by wymaga\u0144 pluralizmu, tolerancji i ducha otwarto\u015bci, bez kt\u00f3rych nie istnieje demokratyczne spo\u0142ecze\u0144stwo, pozostaje w sprzeczno\u015bci z art. 10 ust. 1 Konwencji, gwarantuj\u0105cym swobod\u0119 wypowiedzi\u201d.<\/p>\n\n\n\n Od Trybuna\u0142u Przy\u0142\u0119bskiej spodziewamy si\u0119 za\u015b w tej sprawie przede wszystkim tego, \u017ce b\u0119dzie kolejnym gwo\u017adziem, na kt\u00f3rym zawieszono t\u0119 nabit\u0105 strzelb\u0119. Wystrzeli, kiedy re\u017cyser zdecyduje. Jak trzeba b\u0119dzie \u2013 nie wystrzeli do ko\u0144ca kadencji Andrzeja Dudy i jeden dzie\u0144 d\u0142u\u017cej.<\/p>\n\n\n\n Wyrok Trybuna\u0142u Przy\u0142\u0119bskiej mo\u017ce nie zako\u0144czy\u0107 sprawy. Bo je\u015bli prezydent zaskar\u017cy tak\u017ce tryb uchwalenia ustawy, to Trybuna\u0142 mo\u017ce orzec, \u017ce zosta\u0142 z\u0142amany, a w pozosta\u0142ym zakresie spraw\u0119 umorzy z powodu zb\u0119dno\u015bci orzekania. To za\u015b rozpocznie gr\u0119 od pocz\u0105tku: mo\u017cna b\u0119dzie uchwali\u0107 ustaw\u0119 w tym samym kszta\u0142cie i obraca\u0107 ni\u0105 dowolnie d\u0142ugo na r\u00f3\u017cnych szczeblach legislacyjnej drogi. Strzelba – ci\u0105gle nabita \u2013 b\u0119dzie wisie\u0107 na \u015bcianie.<\/p>\n\n\n\n A ca\u0142y zesp\u00f3\u0142 TVN ka\u017cdego dnia ma pami\u0119ta\u0107, \u017ce strzelba wisi. Ma to mro\u017c\u0105co dzia\u0142a\u0107 zar\u00f3wno na krytyczne komentowanie dzia\u0142a\u0144 w\u0142adzy, jak i na powstawanie nowych materia\u0142\u00f3w \u015bledczych \u2013 cho\u0107by takich jak ten niedawny o karierach os\u00f3b, kt\u00f3re wp\u0142aci\u0142y \u015brodki na fundusz wyborczy Mateusza Morawieckiego. Czy o \u201ekamienicy Banasia\u201d, kt\u00f3ry koniec ko\u0144c\u00f3w sprawi\u0142, \u017ce PiS nie przej\u0105\u0142 Najwy\u017cszej Izby Kontroli.<\/p>\n\n\n\n Koncern Discovery za\u015b, dop\u00f3ki strzelba nie wypali i ustawa nie wejdzie w \u017cycie, nie mo\u017ce uruchomi\u0107 przewidzianego w polsko-ameryka\u0144skim traktacie o wzajemnej ochronie inwestycji trybu dochodzenia przed mi\u0119dzynarodowym arbitra\u017cem strat spowodowanych lex TVN. I utraconych korzy\u015bci. Bo dop\u00f3ki nie ma realnych strat \u2013 nie ma sprawy. A straty mog\u0105 si\u0119 pojawi\u0107 dopiero wtedy, kiedy w\u0142a\u015bciciel zostanie zmuszony do sprzeda\u017cy.<\/p>\n\n\n\n W\u0142adza PiS gr\u0105 z lex TVN niew\u0105tpliwie prowokuje ameryka\u0144skie retorsje wobec polskich firm w USA. Bo skoro Polska de facto<\/em> wypowiada traktat o wzajemnej ochronie inwestycji, to druga strona nie jest zobowi\u0105zana do lojalno\u015bci. Ta gra wydaje si\u0119 absurdalna w sytuacji, gdy nie dostali\u015bmy subwencji – 4,7 mld euro z unijnego Funduszu Odbudowy – i szukamy, od kogo by tu po\u017cyczy\u0107 pieni\u0105dze.<\/p>\n\n\n\n Wi\u0119c dlaczego oni to robi\u0105? Czy kto\u015b liczy zyski i straty z tej operacji?<\/p>\n\n\n\n Niekoniecznie. To nie musi by\u0107 gra w szachy. To mo\u017ce by\u0107 gra bez regu\u0142, w kt\u00f3rej o ruchu decyduje chwilowy impuls, lokalne przesilenie, dora\u017ana kalkulacja. Im bardziej zaskakuj\u0105cy, dziwaczny i niezrozumia\u0142y ruch \u2013 tym lepiej, bo wsp\u00f3\u0142gracze g\u0142upiej\u0105. I zaczynaj\u0105 podejrzewa\u0107, \u017ce graj\u0105 z wariatem. A z takim lepiej ostro\u017cnie.<\/p>\n\n\n\n Apel do prezydenta o zawetowanie lex TVN: https:\/\/apel.tvn.pl\/<\/p>\n\n\n\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Lex TVN zosta\u0142o uchwalone nagle i niespodziewanie. Trwaj\u0105 spekulacje, co si\u0119 sta\u0142o, skoro spokojnie od wrze\u015bnia le\u017ca\u0142o sobie w szufladzie marsza\u0142ka Sejmu po senackich poprawkach. Przewa\u017ca opinia, \u017ce mia\u0142o co\u015b \u201eprzykry\u0107\u201d, toczy si\u0119 dyskusja o to, co dok\u0142adnie. Na przyk\u0142ad podwy\u017cki cen pr\u0105du i gazu. Jest te\u017c koncepcja, \u017ce zdrad\u0119 polskiego \u017co\u0142nierza, kt\u00f3ry wybra\u0142 wolno\u015b\u0107 […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4361,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4353"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4353"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4353\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4363,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4353\/revisions\/4363"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4361"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4353"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4353"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4353"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}