{"id":4821,"date":"2022-12-09T23:51:37","date_gmt":"2022-12-09T22:51:37","guid":{"rendered":"http:\/\/siedlecka.blog.polityka.pl\/?p=4821"},"modified":"2022-12-10T00:40:41","modified_gmt":"2022-12-09T23:40:41","slug":"prawa-wladzy-czy-obywateli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/2022\/12\/09\/prawa-wladzy-czy-obywateli\/","title":{"rendered":"Prawa w\u0142adzy czy obywateli?"},"content":{"rendered":"\n

Ca\u0142y czas nie wiemy, co jest przyczyn\u0105 zdymisjonowania przez RPO Marcina Wi\u0105cka jego zast\u0119pczyni Hanny Machi\u0144skiej<\/a>. Owszem, wyda\u0142 on o\u015bwiadczenie, kt\u00f3re wraz z nim podpisali jego dwaj pozostali zast\u0119pcy: Stanis\u0142aw Trociuk i Valeri Vachev, ale zamiast wyja\u015bnie\u0144 obywatele, kt\u00f3rzy w dniu dymisji przyszli pod Biuro RPO i domagali si\u0119\u00a0rozmowy z rzecznikiem swoich spraw, dowiedzieli si\u0119 z owego o\u015bwiadczenia, \u017ce w ten spos\u00f3b zaprzeczaj\u0105 ca\u0142emu dorobkowi instytucji Rzecznika w Polsce i neguj\u0105 ci\u0119\u017ck\u0105 prac\u0119 Biura.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Sytuacja by\u0142a wi\u0119cej ni\u017c symboliczna: oko\u0142o stu obywatelek i obywateli (z organizacji pozarz\u0105dowych, dzia\u0142aczy ulicznych i korporacji prawniczych) stoi pod siedzib\u0105 Rzecznika ich praw i nie jest wpuszczana na rozmow\u0119<\/a>. Wcze\u015bniej za\u015b, bez s\u0142owa uzasadnienia, RPO pozbawi\u0142 ich \u2013 nas wszystkich –\u00a0 bezpo\u015bredniej obrony naszych praw. Bo to nie RPO Marcin Wi\u0105cek by\u0142 na komisariatach, na ulicy, na granicy, w wi\u0119zieniu \u2013 z lud\u017ami szykanowanymi przez w\u0142adze, tylko w\u0142a\u015bnie Hanna Machi\u0144ska. W\u015br\u00f3d domagaj\u0105cych si\u0119 rozmowy z RPO Wi\u0105ckiem by\u0142a Babcia Kasia \u2013 notorycznie w brutalny spos\u00f3b zatrzymywana podczas demonstracji: Pani Hanna Machi\u0144ska powiedzia\u0142a, abym na przysz\u0142o\u015b\u0107 m\u00f3wi\u0142a policjantom, \u017ce to ona jest moj\u0105 osob\u0105 najbli\u017csz\u0105, i aby j\u0105 powiadamiali. Chcia\u0142am bardzo za to podzi\u0119kowa\u0107<\/em> \u2013 m\u00f3wi\u0142a w poniedzia\u0142ek Babcia Kasia. <\/p>\n\n\n\n

Tego samego dnia trzynastu doradc\u00f3w RPO dzia\u0142aj\u0105cych w ramach KMPT (Krajowy Mechanizm Prewencji Tortur) z\u0142o\u017cy\u0142o w prote\u015bcie dymisj\u0119. A tak\u017ce wszyscy cz\u0142onkowie Komisji Ekspert\u00f3w ds. Praw Cz\u0142owieka w Dzia\u0142aniach S\u0142u\u017cb Specjalnych przy RPO. Gest solidarno\u015bci z Hann\u0105 Machi\u0144sk\u0105, cho\u0107 trudno nie zauwa\u017cy\u0107, \u017ce zwolnili tym RPO Marcina Wi\u0105cka z odpowiedzialno\u015bci za pozbycie si\u0119 tak\u017ce ich.<\/p>\n\n\n\n

By\u0142y RPO Adam Bodnar napisa\u0142 o\u015bwiadczenie, kt\u00f3re zako\u0144czy\u0142 tak: Chcia\u0142bym podzi\u0119kowa\u0107 dr Hannie Machi\u0144skiej za jej s\u0142u\u017cb\u0119, a zw\u0142aszcza za to, \u017ce mog\u0142em si\u0119 od niej nauczy\u0107 szczeg\u00f3lnej wra\u017cliwo\u015bci na los drugiego cz\u0142owieka. (\u2026) Urz\u0105d RPO straci\u0142 jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych obro\u0144czy\u0144 praw cz\u0142owieka w Europie<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

W internecie kr\u0105\u017cy obywatelska petycja do RPO o przywr\u00f3cenie rzecznik Machi\u0144skiej<\/a>. Jako pierwsza podpisa\u0142a ja Agnieszka Holland.<\/p>\n\n\n\n

Co na to wszystko RPO Marcin Wi\u0105cek? Nadal \u0142amie\u00a0prawo obywateli do informacji (art. 61 Konstytucji), milcz\u0105c o motywach podj\u0119tej wobec Hanny Machi\u0144skiej decyzji. Robi z siebie ofiar\u0119: w wydanym we wtorek o\u015bwiadczeniu on i jego dwaj zast\u0119pcy (Stanis\u0142aw Trociuk i Valeri Vachev) \u017cal\u0105 si\u0119 na niewdzi\u0119czno\u015b\u0107 obywateli: Pojawi\u0142o si\u0119 jednak w przestrzeni medialnej wiele krytycznych opinii o pracy Biura RPO w zwi\u0105zku z decyzj\u0105 o zmianie na stanowisku Zast\u0119pcy Rzecznika Praw Obywatelskich. Dlatego zwracamy si\u0119 ze wsp\u00f3lnym apelem, aby \u2013 niezale\u017cnie od oceny tej sytuacji \u2013 nie deprecjonowa\u0107 dzia\u0142a\u0144 ca\u0142ej instytucji na rzecz obywateli. Uszanowa\u0107 jej prac\u0119, wielki trud i zaanga\u017cowanie, aby wolno\u015bci i prawa cz\u0142owieka w Polsce by\u0142y lepiej chronione<\/em>.<\/p>\n\n\n\n

A wi\u0119c RPO Marcin Wi\u0105cek ustawia obywatelki i obywateli w roli niewdzi\u0119cznik\u00f3w, a siebie \u2013 w rz\u0119dzie niedocenionych pracownik\u00f3w RPO. <\/p>\n\n\n\n

Od momentu kandydowania by\u0142o wiadomo, \u017ce prof. Marcin Wi\u0105cek najbardziej lubi cisz\u0119. A najbardziej nie lubi, gdy jego dzia\u0142ania widziane s\u0105 z perspektywy polityki. I jako pracownik naukowy UW, i jako RPO dba\u0142, by sta\u0107 po\u015brodku. I by podejmowa\u0107 mo\u017cliwie niekontrowersyjne politycznie dzia\u0142ania. Teraz wpad\u0142, bo trudno by\u0142oby wymy\u015ble\u0107 ruch, kt\u00f3ry narobi\u0142by wi\u0119cej politycznego szumu ni\u017c w\u0142a\u015bnie zdymisjonowanie Hanny Machi\u0144skiej. Osoby, kt\u00f3ra przez pi\u0119\u0107 lat w Biurze RPO nieomal w\u0142asnym cia\u0142em broni\u0142a ludzi poddanych przemocy w\u0142adzy \u2013 czy to podczas ulicznych demonstracji, czy w lesie na polsko-bia\u0142oruskim pograniczu, czy w wi\u0119zieniach i zamkni\u0119tych o\u015brodkach.<\/p>\n\n\n\n

Wyznaj\u0105cy zasad\u0119 \u201etisze jedziesz, dalsze budziesz\u201d Marcin Wi\u0105cek wyprodukowa\u0142 powa\u017cne zamieszanie wok\u00f3\u0142 w\u0142asnej osoby. Odwo\u0142uj\u0105c Hann\u0119 Machi\u0144sk\u0105, niechc\u0105cy sprowokowa\u0142 por\u00f3wnywanie siebie do niej. I wyszed\u0142 na jej tle blado. Szczeg\u00f3lnie, je\u015bli por\u00f3wna\u0107 dzia\u0142ania Hanny Machi\u0144skiej na granicy polsko-bia\u0142oruskiej z komentarzem, jaki RPO wyg\u0142osi\u0142 niedawno na temat cz\u0142owieka, kt\u00f3ry zawis\u0142 na drucie kolczastym, forsuj\u0105c graniczny mur: Sytuacja powinna by\u0107 zbadana pod k\u0105tem odpowiedzialno\u015bci cudzoziemca<\/em> [za nielegalne przekroczenie granicy] \u2013 powiedzia\u0142 dziennikarzom. Ani s\u0142owa o zachowaniu funkcjonariuszy, kt\u00f3rzy si\u0119 z niego wy\u015bmiewali. Czyli obrona pa\u0144stwa zamiast obrony praw w wolno\u015bci cz\u0142owieka.<\/p>\n\n\n\n

Pozbycie si\u0119 z urz\u0119du RPO Hanny Machi\u0144skiej rozpocz\u0119\u0142o proces odkrywania si\u0119 przez prof. Wi\u0105cka. W\u0142a\u015bnie po raz kolejny uderzy\u0142 w wolno\u015b\u0107 s\u0142owa i prawo do informacji: odwo\u0142a\u0142 poniedzia\u0142kow\u0105 konferencj\u0119, na kt\u00f3rej mia\u0142a si\u0119 odby\u0107 uroczysto\u015b\u0107 wr\u0119czenia Nagrody RPO im. Paw\u0142a W\u0142odkowica ratuj\u0105cym uchod\u017ac\u00f3w na granicy z\u00a0Bia\u0142orusi\u0105 dzia\u0142aczom Klubu Inteligencji Katolickiej w Warszawie Marii i Wojciechowi Radwa\u0144skim oraz dzia\u0142aj\u0105cym na rzecz uchod\u017ac\u00f3w z Ukrainy Miros\u0142awie i Zbigniewowi Warzechom. Dlaczego odwo\u0142ano \u2013 zwyczajem RPO Marcina Wi\u0105cka nie wyja\u015bniono. Mo\u017cna si\u0119 tylko domy\u015bla\u0107, \u017ce istnia\u0142a obawa, \u017ce laureaci zechc\u0105 skorzysta\u0107 ze swojej wolno\u015bci s\u0142owa i upomn\u0105 si\u0119 o przywr\u00f3cenie Hanny Machi\u0144skiej, z kt\u00f3r\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowali.<\/p>\n\n\n\n

Nied\u0142ugo oka\u017ce si\u0119, czy RPO prof. Wi\u0105cek uszanuje prawo obywateli do kontroli w\u0142adzy i zdecyduje si\u0119 przyj\u0105\u0107 delegacj\u0119 88 organizacji pozarz\u0105dowych, kt\u00f3rych przedstawicieli nie wpuszczono w dniu zdymisjonowania Hanny Machi\u0144skiej. Skierowali do niego list, w kt\u00f3rym czytamy: Si\u0142a urz\u0119du Rzecznika Praw Obywatelskich opiera si\u0119 na autorytecie spo\u0142ecznym, kt\u00f3rego podstaw\u0105 jest zaufanie. Natomiast zaufanie budowane jest przez transparentno\u015b\u0107 dzia\u0142a\u0144, jasn\u0105 komunikacj\u0119 oraz czytelne motywy podejmowanych decyzji, tak\u017ce w sprawach kadrowych.\u00a0 (\u2026) Jeste\u015bmy pewni, \u017ce obecna sytuacja warta jest rozmowy RPO ze spo\u0142ecze\u0144stwem obywatelskim na temat pal\u0105cych wyzwa\u0144 dotycz\u0105cych ochrony w Polsce praw cz\u0142owieka.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ca\u0142y czas nie wiemy, co jest przyczyn\u0105 zdymisjonowania przez RPO Marcina Wi\u0105cka jego zast\u0119pczyni Hanny Machi\u0144skiej. Owszem, wyda\u0142 on o\u015bwiadczenie, kt\u00f3re wraz z nim podpisali jego dwaj pozostali zast\u0119pcy: Stanis\u0142aw Trociuk i Valeri Vachev, ale zamiast wyja\u015bnie\u0144 obywatele, kt\u00f3rzy w dniu dymisji przyszli pod Biuro RPO i domagali si\u0119\u00a0rozmowy z rzecznikiem swoich spraw, dowiedzieli si\u0119 […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4821"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4821"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4821\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4824,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4821\/revisions\/4824"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4821"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4821"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4821"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}