
{"id":5179,"date":"2023-12-13T23:26:20","date_gmt":"2023-12-13T22:26:20","guid":{"rendered":"http:\/\/siedlecka.blog.polityka.pl\/?p=5179"},"modified":"2023-12-14T08:34:03","modified_gmt":"2023-12-14T07:34:03","slug":"nie-zyje-ewa-wanat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/2023\/12\/13\/nie-zyje-ewa-wanat\/","title":{"rendered":"Nie \u017cyje Ewa Wanat"},"content":{"rendered":"\n<p>Dziennikarka radiowa i\ntelewizyjna, felietonistka, autorka reporta\u017cy filmowych, pisarka, redaktorka, aktorka,\nskandalistka.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Migotliwa, niepoprawna, irytuj\u0105ca, fascynuj\u0105ca. \u017byj\u0105ca \u0142apczywie, intensywnie. Tak pe\u0142na \u017cycia, jak tylko mo\u017cna. \u2013 <em>Czy mo\u017cecie uwierzy\u0107, \u017ce ja umr\u0119?<\/em> \u2013 spyta\u0142a latem, kiedy wykryto u niej raka z przerzutami wsz\u0119dzie. \u2013 <em>Bo ja nie wierz\u0119<\/em> \u2013 doda\u0142a. Fakt, trudno w to uwierzy\u0107. My\u015bl\u0119, \u017ce po prostu przenikn\u0119\u0142a do \u015bwiata r\u00f3wnoleg\u0142ego \u2013 i tam robi zamieszanie.<\/p>\n\n\n\n<p>W \u015bmier\u0107 nie wierzy\u0142a do\nko\u0144ca. Walczy\u0142a \u2013 jak zreszt\u0105 przez ca\u0142e \u017cycie. Zbuntowana, uparta, wali\u0142a\ng\u0142ow\u0105 w mur, i bywa\u0142o, \u017ce go przebija\u0142a. Tym razem nie przebi\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<p>Szalona i rozs\u0105dna. Gor\u0105ce emocje, m\u0105dry os\u0105d. Wszystko, wsz\u0119dzie, naraz. Karuzela do zawrotu g\u0142owy. By\u0142a z aktorskiej rodziny, mo\u017ce st\u0105d wzi\u0119\u0142a si\u0119 jej naturalna \u201esceniczno\u015b\u0107\u201d: performance, komedia, dramat, moralitet w jednym. Sama te\u017c gra\u0142a \u2013 jako studentka by\u0142a jednym z \u201edzieci Teatru \u00d3smego Dnia\u201d. Kiedy bli\u017csi i dalsi znajomi zebrali dla niej pieni\u0105dze na leczenie, poruszona kr\u0119ci\u0142a g\u0142ow\u0105: &#8211; <em>Za co ludzie mnie lubi\u0105, kiedy ja taka wredna jestem?<\/em> Powiedzia\u0142am jej, \u017ce jest jak refren piosenki: wchodzi w krew, tworzy nastr\u00f3j, za kt\u00f3rym si\u0119 chc\u0105c nie chc\u0105c pod\u0105\u017ca.\u00a0Wredna nie by\u0142a, przeciwnie &#8211; empatyczna. Ale te\u017c strace\u0144czo szczera \u2013 tak publicznie, jak towarzysko. By\u0142a t\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra m\u00f3wi to, co inni my\u015bl\u0105, ale nie powiedz\u0105. Popada\u0142a przez to w k\u0142opoty, ale, niezmiennie harda, nie \u017ca\u0142owa\u0142a. Mia\u0142a w sobie si\u0142\u0119 kreacji i destrukcji. Inspiruj\u0105ca i tw\u00f3rcza.<\/p>\n\n\n\n<p>To ona stworzy\u0142a dzisiejsz\u0105 formu\u0142\u0119 Radia TOK FM, kt\u00f3rego redaktork\u0105 naczeln\u0105 by\u0142a przez 11 lat, do 2012 r. Stworzy\u0142a radiodebaty przebijaj\u0105ce \u015bwiatopogl\u0105dowe ba\u0144ki. Wprowadzi\u0142a pierwsz\u0105 w radiu og\u00f3lnopolskim cotygodniow\u0105 audycj\u0119 robion\u0105 przez osoby LGBT+. Nadawana by\u0142a (i jest do dzi\u015b) p\u00f3\u017anym wieczorem, \u017ceby nie by\u0142o protest\u00f3w, bo w naszym pi\u0119knym kraju nad Wis\u0142\u0105 temat bywa\u0142 uwa\u017cany za gorsz\u0105cy. Audycja nazywa si\u0119 symbolicznie: \u201eLepiej p\u00f3\u017ano ni\u017c wcale\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Stworzy\u0142a te\u017c z seksuologiem Andrzejem Depk\u0105 cykl \u201eKochaj si\u0119 d\u0142ugo i zdrowo\u201d, oswajaj\u0105cych temat seksu rozm\u00f3w z udzia\u0142em s\u0142uchaczy: afirmacja rado\u015bci z w\u0142asnego cia\u0142a i seksualno\u015bci oraz edukacja w jednym. Potem, w 2021 r., powsta\u0142a z tego ksi\u0105\u017cka \u201eChu\u0107, czyli normalne rozmowy o perwersyjnym seksie\u201d. Wcze\u015bniej, w latach 90., w Poznaniu wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142a dzisiejsze Radio Eska (wtedy S-Pozna\u0144), do pozna\u0144skiego dodatku &#8222;Gazety Wyborczej&#8221; pisa\u0142a recenzje teatralne, wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z TVP Pozna\u0144 jako reporterka i publicystka, robi\u0142a dokumenty i reporta\u017ce dla TVP1 i TVP2, wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142a kilkana\u015bcie spektakli pokazywanych na pozna\u0144skim Festiwalu Teatralnym Malta. Czas jaki\u015b w \u201ePytaniu na \u015bniadanie\u201d TVP2 prowadzi\u0142a cykl \u201eKobiecy punkt widzenia\u201d. Przez dwa lata \u2013 do 2015 r. &#8211; szefowa\u0142a i robi\u0142a programy publicystyczne w Radiu RDC. Potem za\u0142o\u017cy\u0142a z Rafa\u0142em Betlejewskim i Tomaszem Stawiszy\u0144skim spo\u0142eczne internetowe radio \u201eMedium Publiczne\u201d. Jego misja by\u0142a taka jak nazwa: przestrze\u0144, w kt\u00f3rej si\u0119 rozmawia o wszystkim, co wa\u017cne i ciekawe, bez cenzury i chorej, czyli zak\u0142amanej, toksycznej poprawno\u015bci. I bez komercji, bo nie chodzi\u0142o o pieni\u0105dze.<\/p>\n\n\n\n<p>Potem przenios\u0142a si\u0119 do Berlina.<\/p>\n\n\n\n<p>W Niemczech mieszka\u0142a lata temu, jeszcze za PRL, studiuj\u0105c teatroznawstwo na Uniwersytecie Ludwika i Maksymiliana w Monachium. Teraz w Berlinie robi\u0142a reporta\u017ce o Polsce dla publicznej telewizji ARD, ale przede wszystkim zaj\u0119\u0142a si\u0119 pisaniem ksi\u0105\u017cek. Powiedzia\u0142a, \u017ce w\u0142a\u015bnie o tym zawsze marzy\u0142a. Napisa\u0142a cztery. Pierwsza, \u201eBia\u0142o-czarna\u201d \u2013 o tym, \u017ce w Polsce jest w\u0142a\u015bnie tak: bia\u0142o-czarno. Ka\u017cdy jest w kt\u00f3rym\u015b z tocz\u0105cych wojn\u0119 oboz\u00f3w, liczy si\u0119 lojalno\u015b\u0107, nie my\u015blenie. To by\u0142y rozmowy z osobami, kt\u00f3re uwa\u017ca\u0142y, \u017ce te podzia\u0142y trzeba przekracza\u0107. Z tej ksi\u0105\u017cki by\u0142a dumna i \u017ca\u0142owa\u0142a, \u017ce nie wywo\u0142a\u0142a wi\u0119kszej debaty.<\/p>\n\n\n\n<p>Ewa przekracza\u0142a podzia\u0142y. Nie odmawia\u0142a udzia\u0142u w programach publicystycznych medi\u00f3w, nazwijmy je: \u201enarodowych\u201d, bo uwa\u017ca\u0142a, \u017ce warto rozmawia\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Za \u201eDeutsche nasz. Reporta\u017ce berli\u0144skie\u201d (2018) o tym, jak Niemcy radz\u0105 sobie z problemem migracji (znowu: superaktualny i arcywa\u017cny temat), dosta\u0142a nagrod\u0119 im. Beaty Pawlak przyznawan\u0105 przez Fundacj\u0119 im. Batorego. Dosta\u0142a zreszt\u0105 wiele nagr\u00f3d i wyr\u00f3\u017cnie\u0144, m.in. Nagrod\u0119 Hiacynta Fundacji R\u00f3wno\u015b\u0107 \u201eza dziennikarstwo otwarte, odwa\u017cne, pe\u0142ne otwarto\u015bci na problemy spo\u0142eczne\u201d i Z\u0142oty Krzy\u017c Zas\u0142ugi za dzia\u0142anie na rzecz rozwoju wolnych medi\u00f3w w Polsce. A w 2011 r. zosta\u0142a jedn\u0105 ze 100 najbardziej wp\u0142ywowych os\u00f3b w Polsce w rankingu tygodnika &#8222;Wprost&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Po \u201eDeutsche nasz\u201d by\u0142y wspomniana \u201eChu\u0107\u201d (2021) i ostatnia ksi\u0105\u017cka: \u201ePieprzy\u0107 wstyd. Historia rewolucji seksualnej\u201d (2022). Na spotkania autorskie je\u017adzi\u0142a nawet, kiedy dosta\u0142a diagnoz\u0119 i wyrok: trzy miesi\u0105ce. Prze\u017cy\u0142a blisko p\u00f3\u0142 roku. Ogoli\u0142a g\u0142ow\u0119 i wygl\u0105da\u0142a pi\u0119knie. Upar\u0142a si\u0119 \u017cy\u0107. Co kilka tygodni dowiadywa\u0142a si\u0119, \u017ce kolejna chemia zawiod\u0142a, i natychmiast pyta\u0142a: co jej dalej zaproponuj\u0105? Kiedy zaproponowali ju\u017c tylko wi\u0119cej morfiny, zbuntowa\u0142a si\u0119: &#8211; <em>Przecie\u017c nie mog\u0119 ci\u0105gle spa\u0107, mam niewiele czasu na \u017cycie! <\/em>Wszystko, wsz\u0119dzie, naraz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dziennikarka radiowa i telewizyjna, felietonistka, autorka reporta\u017cy filmowych, pisarka, redaktorka, aktorka, skandalistka.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5180,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5179"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5179"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5179\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5189,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5179\/revisions\/5189"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5180"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5179"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5179"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5179"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}