
{"id":5219,"date":"2023-12-27T16:13:04","date_gmt":"2023-12-27T15:13:04","guid":{"rendered":"http:\/\/siedlecka.blog.polityka.pl\/?p=5219"},"modified":"2023-12-28T08:48:32","modified_gmt":"2023-12-28T07:48:32","slug":"tvp-tombak-i-stan-wyzszej-koniecznosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/2023\/12\/27\/tvp-tombak-i-stan-wyzszej-koniecznosci\/","title":{"rendered":"TVP, tombak i stan wy\u017cszej konieczno\u015bci"},"content":{"rendered":"\n<p>Bezprawne prawo nie zas\u0142uguje na respekt i ochron\u0119 w takim samym stopniu co prawo. Prawo nie jest fetyszem, ale narz\u0119dziem do rozwi\u0105zywania problem\u00f3w. A zacz\u0105\u0107 trzeba od wa\u017cenia warto\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>W \u201enaszej ba\u0144ce\u201d trwa debata nad przej\u0119ciem TVP, Polskiego Radia i Polskiej Agencji Prasowej przez ministra kultury metod\u0105 Aleksandra Macedo\u0144skiego: przez przeci\u0119cie w\u0119z\u0142a, zamiast rozsup\u0142ywania go. Ju\u017c to samo jest wspania\u0142e: \u017ce nie dali\u015bmy si\u0119 zap\u0119dzi\u0107 do kurnik\u00f3w, by gdaka\u0107 jednym g\u0142osem. Nie ulegamy terrorowi, \u017ce kto nie z nami, ten przeciw nam. Nadal potrafimy my\u015ble\u0107, nie dali\u015bmy sobie odebra\u0107 wolno\u015bci s\u0142owa, szanujemy pluralizm we w\u0142asnych szeregach \u2013 co zawsze jest trudniejsze.<\/p>\n\n\n\n<p>Prawnicze autorytety naszej ba\u0144ki maj\u0105 r\u00f3\u017cne zdania. Nie tyle zreszt\u0105 na temat oceny, czy prawo zosta\u0142o przez ministra Sienkiewicza z\u0142amane, a na temat tego, czy to, co zrobi\u0142, jest do zaakceptowania jako pocz\u0105tek przywracania konstytucyjnego \u0142adu.<\/p>\n\n\n\n<p>W opinii przyj\u0119tej przez Helsi\u0144sk\u0105 Fundacj\u0119 Praw Cz\u0142owieka uznaje si\u0119, \u017ce minister Bart\u0142omiej Sienkiewicz dzia\u0142a\u0142 w spos\u00f3b co prawda usprawiedliwiony okoliczno\u015bciami, ale prawnie niedopuszczalny. Podobnie uwa\u017ca prof. Ryszard Piotrowski: \u201eKonstytucja w demokratycznym pa\u0144stwie prawnym z pewno\u015bci\u0105 nie pozwala na to, czego byli\u015bmy \u015bwiadkami, czego jeste\u015bmy \u015bwiadkami, niezale\u017cnie od wszelkich innych okoliczno\u015bci&#8221; \u2013 powiedzia\u0142 w rozmowie z TVN24. Konkluzja obu opinii jest taka, \u017ce obsadzone przez ministra metod\u0105 przeci\u0119cia w\u0119z\u0142a gordyjskiego w\u0142adze sp\u00f3\u0142ek TVP, PR i PAP mo\u017cna zaakceptowa\u0107 tylko jako tymczasowe, do czasu przyj\u0119cia nowego prawa.<\/p>\n\n\n\n<p>I s\u0142usznie. Tylko \u017ce wiemy, \u017ce to niemo\u017cliwe, bo prezydent Andrzej Duda takiej ustawy nie podpisze. Tak wi\u0119c je\u015bli dopuszcza\u0107 rozwi\u0105zanie wy\u0142\u0105cznie za pomoc\u0105 ustawy, to tego rozwi\u0105zania przez najbli\u017csze p\u00f3\u0142tora roku nie b\u0119dzie. Prof. Ewa \u0141\u0119towska zgadza si\u0119, \u017ce prawid\u0142owym prawnie rozwi\u0105zaniem jest zmiana przepis\u00f3w, ale zauwa\u017ca, \u017ce to na razie niemo\u017cliwe. A tam, gdzie prawo jest bezradne, mo\u017cna dora\u017anie zastosowa\u0107 \u015brodki polityczne: \u201eZa\u0142o\u017cenie legalistyczne&nbsp;\u2013&nbsp;<em>jak by\u0107 powinno<\/em>&nbsp;&#8211; w pa\u0144stwie prawa zderza si\u0119 z czysto politycznym <em>jak przeciwnik pozwala<\/em>, a punktem r\u00f3wnowagi jest&nbsp;\u015brodek wprawdzie&nbsp;legalny, ale&nbsp;<em>drugiego wyboru<\/em>\u201d \u2013 <a href=\"https:\/\/konstytucyjny.pl\/czego-moze-nas-nauczyc-kryzys-medialny\/?\">pisze na portalu konstytucyjny.pl<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Mo\u017cna jeszcze inaczej. Zastosujmy koncepcj\u0119 dzia\u0142ania w stanie wy\u017cszej konieczno\u015bci. Oka\u017ce si\u0119, \u017ce w tym przypadku dobro po\u015bwi\u0119cane nie jest prawdziwym dobrem. Jest jak tombak udaj\u0105cy z\u0142oto. A zatem nie jest r\u00f3wnie godne ochrony co dobro ratowane.<\/p>\n\n\n\n<p>Fakt, minister Sienkiewicz pomin\u0105\u0142 obowi\u0105zuj\u0105ce prawo, czyli ustaw\u0119 o Radzie Medi\u00f3w Narodowych. T\u0142umaczenie, \u017ce stosuje prawo sp\u00f3\u0142ek handlowych, z punktu widzenia zasad stosowania prawa jest nieprawid\u0142owe, bo narusza zasad\u0119, \u017ce prawo szczeg\u00f3lne ma pierwsze\u0144stwo przed og\u00f3lnym, a prawo p\u00f3\u017aniejsze przed wcze\u015bniejszym. Kompetencj\u0119 powo\u0142ywania szef\u00f3w pa\u0144stwowych sp\u00f3\u0142ek medialnych ustawa o RMN powierzy\u0142a RMN (prawo szczeg\u00f3lne i p\u00f3\u017aniejsze), wi\u0119c kodeks sp\u00f3\u0142ek handlowych nie mia\u0142 zastosowania. Wyrok Trybuna\u0142u Konstytucyjnego, \u017ce t\u0119 kompetencj\u0119 bezprawnie zabrano KRRiT i przekazano RMN, nie usuwa\u0142 z prawa tego przepisu z ustawy o RMN &#8211; to wymaga\u0142o zmiany prawa przez parlament, kt\u00f3ry tego nie dokona\u0142. W swoim wyroku TK stwierdzi\u0142 te\u017c, \u017ce powo\u0142anie zarz\u0105du publicznych medi\u00f3w przez polityka i cz\u0142onka rz\u0105du &#8211; ministra kultury \u2013 jest sprzeczne z konstytucyjn\u0105 pozycj\u0105 medi\u00f3w publicznych.<\/p>\n\n\n\n<p>Tymczasem minister Sienkiewicz w\u0142a\u015bnie to zrobi\u0142. Mo\u017cna zrozumie\u0107, \u017ce chcia\u0142 zado\u015b\u0107uczyni\u0107 powszechnemu oczekiwaniu, \u017ceby nowa w\u0142adza przerwa\u0142a antyrz\u0105dow\u0105 propagand\u0119 p\u0142yn\u0105c\u0105 z pa\u0144stwowych medi\u00f3w jak najszybciej. Gdyby okaza\u0142a si\u0119 w tym niewydolna, ludzie byliby rozczarowani nie tylko tymi, na kt\u00f3rych g\u0142osowali, ale i mechanizmami demokratycznego pa\u0144stwa prawnego.<\/p>\n\n\n\n<p>Jak to wygl\u0105da w kategoriach stanu wy\u017cszej konieczno\u015bci z kodeksu karnego (art. 26 kk, dzia\u0142anie w celu uchylenia bezpo\u015bredniego niebezpiecze\u0144stwa gro\u017c\u0105cego jakiemukolwiek dobru chronionemu prawem, je\u017celi niebezpiecze\u0144stwa nie mo\u017cna inaczej unikn\u0105\u0107, a dobro po\u015bwi\u0119cone przedstawia warto\u015b\u0107 ni\u017csz\u0105, lub nie przedstawia warto\u015bci oczywi\u015bcie wy\u017cszej od dobra ratowanego)?<\/p>\n\n\n\n<p>Na jednej szali mamy konstytucyjn\u0105 rol\u0119 medi\u00f3w publicznych i wolno\u015b\u0107 debaty publicznej \u2013 na drugiej zasad\u0119 praworz\u0105dno\u015bci, dzia\u0142ania w\u0142adzy w granicach i na podstawie prawa. Z tym \u017ce ta waga jest pozorna, bo konstytucyjna warto\u015b\u0107 po\u0142o\u017cona na drugiej szali nie jest tym, co udaje. Broni bowiem bezprawnego prawa, kt\u00f3re PiS uchwali\u0142 w 2016 r. &#8211; zabra\u0142 kompetencj\u0119 konstytucyjnemu organowi, jakim jest KRRiT, i przekaza\u0142 upartyjnionemu nowotworowi, RMN, by zaw\u0142aszczy\u0107 publiczne media. \u017be by\u0142o to prawo niekonstytucyjne, orzek\u0142 TK. \u017be skutkiem tego bezprawia by\u0142o przekszta\u0142cenie publicznych medi\u00f3w w propagandowy instrument dezinformacji i wspierania w\u0142adzy, stwierdzono m.in. w dw\u00f3ch raportach ODHIR oceniaj\u0105cych przebieg polskich wybor\u00f3w parlamentarnych i prezydenckich. A dowodem, \u017ce nawet wyborcy PiS krytycznie ocenili dzia\u0142alno\u015b\u0107 rz\u0105dowych medi\u00f3w, jest \u015bladowe poparcie wezwania PiS do ich \u201eobrony\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>A\nwi\u0119c w obronie realnego dobra minister Sienkiewicz po\u015bwi\u0119ci\u0142 nie dobro, a jego\natrap\u0119. Czyli nie przekroczy\u0142 granic dzia\u0142ania w stanie wy\u017cszej konieczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Oczywi\u015bcie pozostaje niebagatelny problem: kto ma ocenia\u0107 wag\u0119 tych d\u00f3br? Bo je\u015bli polityk \u2013 to taka praktyka w tym przypadku godzi w niezale\u017cno\u015b\u0107 medi\u00f3w publicznych i w zasad\u0119 wzajemnej kontroli i r\u00f3wnowa\u017cenia si\u0119 w\u0142adz, otwieraj\u0105c drog\u0119 do przysz\u0142ych nadu\u017cy\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Mo\u017cna do tej sprawy podej\u015b\u0107 zdroworozs\u0105dkowo i powo\u0142a\u0107 si\u0119 na wspomniane raporty ODHIR i zgodne powszechne oceny dzia\u0142alno\u015bci przej\u0119tych przez PiS medi\u00f3w. Czyli powiedzie\u0107: ko\u0144 jaki jest, ka\u017cdy widzi. Tylko \u017ce \u2013 jak zauwa\u017ca prof. \u0141\u0119towska \u2013 koniec ko\u0144c\u00f3w o tym, czy uzna\u0107 dzia\u0142ania ministra kultury za legalne, zdecyduje referendarz s\u0105dowy jednoosobow\u0105 decyzj\u0105 wpisania lub nie nowych w\u0142adz do dokument\u00f3w medialnych sp\u00f3\u0142ek skarbu pa\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n<p>Walka o TVP trwa, niekonstytucyjna Rada Medi\u00f3w Narodowych powo\u0142a\u0142a w\u0142asnego prezesa TVP. A prezydent Duda odm\u00f3wi\u0142 podpisania ustawy oko\u0142obud\u017cetowej z powodu pieni\u0119dzy &#8211; 3 mld. z\u0142. &#8211; przeznaczonych na TVP. To znaczy, \u017ce TVP b\u0119dzie pozbawiona mo\u017cliwo\u015bci dzia\u0142ania. To natychmiast wykorzysta\u0142 minister Sienkiewicz sk\u0142adaj\u0105c do s\u0105du wniosek o postawienie TVP w stan likwidacji. To dzia\u0142anie zgodne z prawem. Oznacza, \u017ce o tymczasowym kierowaniu sp\u00f3\u0142k\u0105 w likwidacji TVP &#8211; zadecyduje likwidator powo\u0142any przez zarz\u0105d lub s\u0105d.  <\/p>\n\n\n\n<p>Ale tu znowu mo\u017ce si\u0119 pojawi\u0107 problem: spraw\u0119 mo\u017ce dosta\u0107 neos\u0119dzia i pojawi si\u0119 kwestia wa\u017cno\u015bci jego rozstrzygni\u0119cia. To z kolei pokazuje, jak mocno podkopane zosta\u0142y fundamenty pa\u0144stwa przez PiS i jak kluczowa, pilna i skomplikowana zarazem jest jak najszybsza ich naprawa.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u0119dziemy mieli zatem wi\u0119cej okazji do \u0142atania prawa \u015brodkami politycznymi w warunkach stanu wy\u017cszej konieczno\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bezprawne prawo nie zas\u0142uguje na respekt i ochron\u0119 w takim samym stopniu co prawo. Prawo nie jest fetyszem, ale narz\u0119dziem do rozwi\u0105zywania problem\u00f3w. A zacz\u0105\u0107 trzeba od wa\u017cenia warto\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2696,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5219"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5219"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5219\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5229,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5219\/revisions\/5229"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2696"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5219"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5219"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5219"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}