\u201eOstatnie Pokolenie znowu zaatakowa\u0142o\u201d („Fakt”), \u201eOstatnie Pokolenie chce zablokowa\u0107 Warszaw\u0119. Szykuje si\u0119 drogowy armagedon?\u201d („Wprost”).<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
„Od poniedzia\u0142ku blokady w centrum Warszawy. Drogi b\u0119d\u0105 blokowa\u0107 dziesi\u0105tki przej\u0119tych si\u00f3str i braci, rodzice i dziadkowie, (…) bo kryzys klimatyczny przekre\u015bla bezpieczn\u0105 doros\u0142o\u015b\u0107, marzenia i plany dzieci, kt\u00f3re id\u0105 teraz do szko\u0142y” (Ostatnie Pokolenie).<\/p>\n\n\n\n
\u201eOstatnie Pokolenie\u201d kreowane jest omal na wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 odmian\u0119 terroryzmu. Terroryzuj\u0105 bowiem ludzi, blokuj\u0105c jezdnie i powoduj\u0105c sp\u00f3\u017anienia do pracy. Rozsierdzeni obywatele niekiedy sami zwlekaj\u0105 ich z jezdni (czasem pomagaj\u0105c sobie s\u0142owami na \u201ek\u201d i \u201ech\u201d), nie czekaj\u0105c na interwencj\u0119 policji. Ich protesty sprowokowa\u0142y narodow\u0105 debat\u0119 na temat granic protestu. Czy protest, kt\u00f3ry uderza w interesy wsp\u00f3\u0142obywateli, mie\u015bci si\u0119 w dopuszczalnych granicach?<\/p>\n\n\n\n
A czy w dopuszczalnych granicach mie\u015bci\u0142y si\u0119 protesty rolnicze z wiosny tego roku przeciwko Zielonemu \u0141adowi, kt\u00f3re znacznie skuteczniej i na d\u0142u\u017cej blokowa\u0142y drogi? W dodatku spowodowa\u0142y praktyczne odst\u0105pienie od kluczowych rozwi\u0105za\u0144, kt\u00f3re zmierza\u0142y do spowolnienia katastrofy klimatycznej? Rolnik\u00f3w popiera\u0142a bodaj wi\u0119kszo\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa, widz\u0105c w ich prote\u015bcie sw\u00f3j interes: za\u017cegnanie gro\u017aby podwy\u017cek cen \u017cywno\u015bci. W prote\u015bcie Ostatniego Pokolenia w\u0142asnego interesu nie widz\u0105.<\/p>\n\n\n\n
A to te same dzieciaki, kt\u00f3re kilka lat temu maszerowa\u0142y w Strajkach Klimatycznych, cz\u0119sto pod opiek\u0105 nauczycieli, a doro\u015bli zachwycali si\u0119, jak\u0105 wyedukowan\u0105 ekologicznie, zaanga\u017cowan\u0105 i odpowiedzialn\u0105 spo\u0142ecznie mamy m\u0142odzie\u017c. Pomaszerowali z plakatami, posiedzieli pod Sejmem, poklepano ich po g\u0142\u00f3wkach, og\u0142oszono r\u00f3\u017cne ambitne, mi\u0119dzynarodowe czy wr\u0119cz kontynentalne plany redukcji emisji gaz\u00f3w cieplarnianych i w og\u00f3le przeciwdzia\u0142ania katastrofie klimatycznej \u2013 bo politykom by\u0142o wtedy z tym do twarzy. Ale gdy si\u0119 okaza\u0142o, \u017ce godzi to w interesy grup spo\u0142ecznych, kt\u00f3re protestuj\u0105 mniej uroczo ni\u017c nastolatki, i \u017ce mo\u017ce si\u0119 to dla polityk\u00f3w sko\u0144czy\u0107 utrat\u0105 wyborczego poparcia, to Zielony \u0141ad okaza\u0142 si\u0119 raptem \u201enieprzemy\u015blany\u201d, zbyt rygorystyczny, pe\u0142en b\u0142\u0119d\u00f3w. Trzeba by\u0142o go renegocjowa\u0107 i generalnie walczy\u0107, \u017ceby by\u0142o tak, jak by\u0142o. Puszcz\u0119 Bia\u0142owiesk\u0105 si\u0119 znowu wycina, kopalniom nadal pozwala na spuszczanie solanki do rzek, gdzie zakwita zielona alga, niszcz\u0105c \u017cycie biologiczne.<\/p>\n\n\n\n
Bo liczy si\u0119 to, co tu i teraz. Dla polityka \u2013 utrzymanie w\u0142adzy, dla rolnika, kopal\u0144, zak\u0142ad\u00f3w przemys\u0142owych \u2013 wyj\u015bcie na swoje. A wtedy i politycy, kt\u00f3rzy im w tym nie przeszkadzaj\u0105, te\u017c wyjd\u0105 na swoje. Katastrofa klimatyczna ju\u017c si\u0119 co prawda zacz\u0119\u0142a, ale p\u00f3ki da si\u0119 \u017cy\u0107 – jej zatrzymanie nie b\u0119dzie priorytetem. A jak si\u0119 ju\u017c nie b\u0119dzie da\u0142o \u017cy\u0107 \u2013 te\u017c nie b\u0119dzie priorytetem, bo b\u0119dzie nim wtedy prze\u017cycie.<\/p>\n\n\n\n
No wi\u0119c teraz te dzieciaki, kt\u00f3re tak pi\u0119knie maszerowa\u0142y w Strajkach Klimatycznych, wystrychni\u0119te na dudka, siadaj\u0105c na jezdniach, blokuj\u0105 cz\u0119sto te same miejsca, kt\u00f3re blokowa\u0142y, maszeruj\u0105c kilka lat temu. Blokuj\u0105 z przera\u017cenia \u015bwiatem, w kt\u00f3rym przyjdzie im \u017cy\u0107. Zaczynaj\u0105 \u017cycie ze strachem przed przysz\u0142o\u015bci\u0105. To pokolenie nie planuje mie\u0107 dzieci. Drastyczny spadek urodzin w Polsce i w starej Europie to coraz cz\u0119\u015bciej efekt l\u0119ku przed katastrof\u0105. Psychologowie i psychiatrzy nazwali go depresj\u0105 klimatyczn\u0105 i zaczyna by\u0107 ona coraz powszechniejszym do\u015bwiadczeniem dzisiejszych nasto-, dwudziestoparolatk\u00f3w, a nawet m\u0142odszych dzieci.<\/p>\n\n\n\n
Pokolenie dorastaj\u0105ce w latach 50.\/60. do\u015bwiadczy\u0142o podobnej traumy: oczekiwania na wojn\u0119 atomow\u0105. By\u0142o wtedy o tyle lepiej, \u017ce zapobie\u017cenie jej by\u0142o dla polityk\u00f3w priorytetem.<\/p>\n\n\n\n
Sp\u0142awione g\u0142askaniem po g\u0142\u00f3wkach za maszerowanie w Strajku Klimatycznym Ostatnie Pokolenie to ruch czynnego protestu. Owszem, jego akcje budz\u0105 kontrowersje, ale jak inaczej maj\u0105 zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na co\u015b, czego inni nie widz\u0105, bo nie le\u017cy to w ich interesie? Stosuj\u0105 znan\u0105 metod\u0119 gwo\u017adzia w bucie: uwieraj\u0105 po to, \u017ceby \u2013 jak to si\u0119 m\u00f3wi \u2013 wybi\u0107 ze strefy komfortu tych, kt\u00f3rzy w losie kontynentu czy planety nie widz\u0105 w\u0142asnego interesu. Nie zbieraj\u0105 podpis\u00f3w pod apelami do polityk\u00f3w, bo to nie tylko bezskuteczne, ale i szkodliwe: podpis pod apelem to alibi do nicnierobienia. Mo\u017cna si\u0119 nim wylegitymowa\u0107 na dow\u00f3d spo\u0142ecznego zaanga\u017cowania uprawianego bez zaanga\u017cowania czego\u015b wi\u0119cej ni\u017c kilku palc\u00f3w klikaj\u0105cych w klawiatur\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Natomiast apeluj\u0105 do czynnego w\u0142\u0105czenia si\u0119 w protest tych, kt\u00f3rych dzieciom czy wnukom realnie grozi g\u0142\u00f3d, brak wody, po\u017cary, choroby spowodowane zanieczyszczeniem powietrza, wody i gleby, wymuszona migracja i zwi\u0105zane z ni\u0105 niebezpiecze\u0144stwa. \u201eMamo, tato, ju\u017c czas. Czas na zrobienie tego, co nale\u017cy do rodzica. To czas na za\u0142o\u017cenie pomara\u0144czowej kamizelki\u201d \u2013 apeluj\u0105 Zofia i \u0141ukasz, rodzice z Ostatniego Pokolenia.<\/p>\n\n\n\n
Apel:<\/strong><\/p>\n\n\n\n Drogi Rodzicu, <\/p>\n\n\n\n jak zacz\u0105\u0107 list, w kt\u00f3rym mamy poprosi\u0107 Ci\u0119 o zrobienie wi\u0119cej, ni\u017c robisz, a jako rodzice wiemy, \u017ce robisz ponad si\u0142y? Ale pewnie i Ciebie nurtuje, gdzie\u015b g\u0142\u0119boko, troska, jak da\u0107 bezpiecze\u0144stwo dziecku, w kt\u00f3re uderza grad p\u0119dz\u0105cy z huraganowym p\u0119dem? Jak da\u0107 bezpiecze\u0144stwo dziecku, kt\u00f3re przez p\u00f3\u0142 wakacji m\u0119czy si\u0119 w 30-40-stopniowym upale? Jak da\u0107 bezpiecze\u0144stwo dziecku w \u015brodku kryzysu klimatycznego? Od dekad pokazuje si\u0119 nam drog\u0119 troski o dziecko: daj dziecku edukacj\u0119, kup zabawki i pomoce, wesprzyj w zdobyciu zawodu i wszystko b\u0119dzie dobrze.\u00a0<\/p>\n\n\n\n A co je\u015bli nie b\u0119dzie dobrze? Co je\u015bli droga \u017cycia, na kt\u00f3r\u0105 wysy\u0142amy dzieci, droga, kt\u00f3ra by\u0142a i nasz\u0105 drog\u0105, kt\u00f3ra doprowadzi\u0142a \u015bwiat na skraj przepa\u015bci, jest autostrad\u0105 do piek\u0142a?<\/p>\n\n\n\n W Ostatnim Pokoleniu rodzic\u00f3w jest garstka. Jeste\u015bmy tu ma\u0142\u0105 grupk\u0105 w\u015br\u00f3d dwudziestolatk\u00f3w i nastolatk\u00f3w. Oni te\u017c zostali wys\u0142ani do szko\u0142y, \u017ceby dobrze \u017cy\u0107. W szkole dowiedzieli si\u0119, \u017ce w Polsce i na \u015bwiecie trwa kryzys klimatyczny, \u017ce powodzie, huragany i nawa\u0142nice zabijaj\u0105 ludzi, w tym dzieci, a susze i powodzie sprowadzaj\u0105 g\u0142\u00f3d i zabijaj\u0105 plony. Ceny \u017cywno\u015bci rosn\u0105, wakacje zamieniaj\u0105 si\u0119 w walk\u0119 o przetrwanie w upa\u0142ach, babcie zamiast bawi\u0107 si\u0119 z wnukami, boj\u0105 si\u0119 wyj\u015b\u0107 na dw\u00f3r. Doro\u015bli nazywaj\u0105 te sprawy „rekordami\u201d, jakby cieszyli si\u0119 z osi\u0105gni\u0119\u0107 olimpijskich, a nie panikowali z przera\u017cenia, gdy warunki staj\u0105 si\u0119 nie do \u017cycia i gdy m\u0142odzie\u017c i dzieci pytaj\u0105 ich: co dalej?<\/p>\n\n\n\n A Ty co powiesz, gdy Twoje dziecko zapyta Ci\u0119 o katastrof\u0119 klimatyczn\u0105? Gdy zapyta, dlaczego zaprosi\u0142a\u015b je na \u015bwiat, kt\u00f3rego koniec musi obserwowa\u0107 na w\u0142asne oczy? Co odpowiesz na pytanie: co zrobi\u0142e\u015b, by powstrzyma\u0107 katastrof\u0119, kt\u00f3ra rozp\u0119dza si\u0119 do nieznanych ludzko\u015bci rozmiar\u00f3w?<\/p>\n\n\n\n Czy stan\u0119\u0142a\u015b, opieraj\u0105c si\u0119 polityce prowadz\u0105cej nas ku katastrofie, i powiedzia\u0142a\u015b „do\u015b\u0107”? Czy domaga\u0142e\u015b si\u0119 polityki klimatycznej, kt\u00f3ra stawia przysz\u0142o\u015b\u0107 dzieci na pierwszym miejscu? Czy domaga\u0142a\u015b si\u0119 stworzenia warunk\u00f3w przetrwania dla dzieci i ludzko\u015bci?<\/p>\n\n\n\n Czy do\u0142\u0105czy\u0142a\u015b do Ostatniego Pokolenia protestowa\u0107 przeciwko nieudolnym rz\u0105dom, nazywaj\u0105c sprawy po imieniu, \u017c\u0105daj\u0105c wprowadzenia realnych \u015brodk\u00f3w ratunkowych na skal\u0119 \u015bwiatow\u0105? Czy wr\u0119cz przeciwne, odpowiesz: b\u0105d\u017a cicho i si\u0119 ucz, porozmawiamy, jak doro\u015bniesz. Co je\u015bli nie b\u0119dzie ju\u017c tam z kim porozmawia\u0107?<\/p>\n\n\n\n Dziecko Zofii z Ostatniego Pokolenia w\u0142a\u015bnie zaczyna pierwsz\u0105 klas\u0119 w szkole. Ma wiele plan\u00f3w i pomys\u0142\u00f3w na przysz\u0142o\u015b\u0107. Czy b\u0119dzie mog\u0142o je zrealizowa\u0107? Dziecko \u0141ukasza w roku 2050 b\u0119dzie mia\u0142o 27 lat. W tym roku przewiduje si\u0119, \u017ce wielkie obszary Ziemi, nagrzane powy\u017cej 50 st.\u00a0C, nie b\u0119d\u0105 nadawa\u0107 si\u0119 do \u017cycia, co wywo\u0142a\u00a0migracje, wojny, \u015bmier\u0107.<\/p>\n\n\n\n Sami chcieliby\u015bmy od\u0142o\u017cy\u0107 ten tekst na bok i udawa\u0107, \u017ce nie s\u0142yszymy nauki i nie widzimy skutk\u00f3w katastrofy, kt\u00f3re wydarzaj\u0105 si\u0119 tego lata. Ale wiemy, widzimy, s\u0142yszymy i trudno nam udawa\u0107 i patrze\u0107 w ufne oczy dzieci, gdy widzimy przysz\u0142o\u015b\u0107, w kt\u00f3r\u0105 je wysy\u0142amy.<\/p>\n\n\n\n Mamo, tato, ju\u017c czas. Czas na zrobienie tego, co nale\u017cy do rodzica. To czas na za\u0142o\u017cenie pomara\u0144czowej kamizelki.<\/p>\n\n\n\n Rodzice z Ostatniego Pokolenia, Zofia i \u0141ukasz<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u201eOstatnie Pokolenie znowu zaatakowa\u0142o\u201d („Fakt”), \u201eOstatnie Pokolenie chce zablokowa\u0107 Warszaw\u0119. Szykuje si\u0119 drogowy armagedon?\u201d („Wprost”).<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5541,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5536"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5536"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5536\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5540,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5536\/revisions\/5540"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5541"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5536"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5536"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5536"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}