czyli punkt widzenia zale\u017cy od punktu siedzenia.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Od kiedy by\u0142o jasne, \u017ce prezydentem zosta\u0142 Karol Nawrocki, jasne by\u0142o te\u017c, \u017ce wa\u017cnych zmian w wymiarze sprawiedliwo\u015bci nie da si\u0119 raczej przeprowadzi\u0107 ustawami, wi\u0119c na tyle, na ile mo\u017cna, trzeba b\u0119dzie sobie radzi\u0107 z reform\u0105 rozporz\u0105dzeniami. \u201eNa tyle, na ile mo\u017cna\u201d, na ile pozwala na to ministrowi przepis ustawy odsy\u0142aj\u0105cej do wydania rozporz\u0105dzenia.<\/p>\n\n\n\n
No i minister sprawiedliwo\u015bci Waldemar \u017burek zmieni\u0142 rozporz\u0105dzenie \u201ew sprawie regulaminu wewn\u0119trznego urz\u0119dowania s\u0105d\u00f3w powszechnych\u201d. Wprowadzi\u0142 w nim \u2013 przygotowywane zreszt\u0105 jeszcze za Adama Bodnara \u2013 zmiany, kt\u00f3re umo\u017cliwiaj\u0105, nazwijmy to, bardziej elastyczne zarz\u0105dzanie przydzia\u0142em spraw w s\u0105dzie.<\/p>\n\n\n\n
Zgodnie z rozporz\u0105dzeniem przewodnicz\u0105cy wydzia\u0142u b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 zdecydowa\u0107 \u2013 w przypadku potrzeby poprawy efektywno\u015bci pracy wydzia\u0142u \u2013 \u017ce w sprawach rozpoznawanych w sk\u0142adzie trzech s\u0119dzi\u00f3w \u201es\u0105dolotek\u201d, czyli System Losowego Przydzia\u0142u Spraw (SLAPS), wylosuje tylko s\u0119dziego referenta, a pozosta\u0142ych dw\u00f3ch wyznaczy przewodnicz\u0105cy.<\/p>\n\n\n\n
S\u0105dolotek zosta\u0142 wprowadzony przez ministra Zbigniewa Ziobr\u0119 i zast\u0105pi\u0142 obowi\u0105zuj\u0105cy od lat system przydzielania spraw wed\u0142ug alfabetu i kolejno\u015bci wp\u0142ywu. Jest to algorytm oparty na skomplikowanych i nieprzejrzystych zasadach, kt\u00f3ry od pocz\u0105tku budzi\u0142 podejrzenia, ze mo\u017cna nim manipulowa\u0107. Ju\u017c sam Zbigniew Ziobro przewidzia\u0142 odst\u0119pstwa od losowania, a teraz odst\u0119pstwa te maj\u0105 by\u0107 du\u017co szersze. Jednak nie dowolne, bo przewodnicz\u0105cy wydzia\u0142u mo\u017ce dobiera\u0107 s\u0119dzi\u00f3w do wylosowanego referenta wed\u0142ug zasad ustalonych przez prezesa s\u0105du po zasi\u0119gni\u0119ciu opinii kolegium w\u0142a\u015bciwego s\u0105du. Tak wi\u0119c nie ma by\u0107 to r\u0119czne sterowanie sk\u0142adami, bo przewodnicz\u0105cy nie b\u0119dzie mia\u0142 swobody dobierania s\u0119dzi\u00f3w \u2013 ogranicz\u0105 go zasady odg\u00f3rnie wyznaczone przez prezesa.<\/p>\n\n\n\n
Przewodnicz\u0105cy mo\u017ce zarz\u0105dzi\u0107 tak\u017ce udzia\u0142 w losowaniu s\u0119dzi\u00f3w, kt\u00f3rzy danego rodzaju spraw nie maj\u0105 w swoim zakresie czynno\u015bci, a wy\u0142\u0105czy\u0107 s\u0119dzi\u00f3w ju\u017c najbardziej obci\u0105\u017conych. \u201eS\u0105dolotek\u201d tego nie robi\u0142 albo robi\u0142 wadliwie, co wp\u0142ywa\u0142o na rosn\u0105c\u0105 przewlek\u0142o\u015b\u0107 spraw w s\u0105dach.<\/p>\n\n\n\n
Prezydent Nawrocki przypu\u015bci\u0142 na t\u0119 zmian\u0119 rozporz\u0105dzenia atak z u\u017cyciem armaty konstytucyjnej, zarzucaj\u0105c ministrowi \u017burkowi ni mniej, ni wi\u0119cej ulubione zagranie PiS: zmienianie ustawy rozporz\u0105dzeniem: \u201ePr\u00f3ba zast\u0119powania ustaw rozporz\u0105dzeniem uderza w porz\u0105dek konstytucyjny i w legitymacj\u0119 demokratyczn\u0105 w\u0142adzy ustawodawczej. Projektowane regu\u0142y ustalania sk\u0142adu s\u0105du maj\u0105 sta\u0107 si\u0119 nieweryfikowalne po to, by umo\u017cliwi\u0107 r\u0119czne sterowanie doborem s\u0119dzi\u00f3w pod polityczne potrzeby i oczekiwania rz\u0105dz\u0105cych. To prosta droga do zniszczenia zaufania obywateli do wymiaru sprawiedliwo\u015bci i do zniesienia gwarancji bezstronno\u015bci\u201d – napisa\u0142 prezydent na X.<\/p>\n\n\n\n
Jak wida\u0107, punkt widzenia zale\u017cy od punktu siedzenia.<\/p>\n\n\n\n
Czy jednak prezydent ma racj\u0119?<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli przeczyta\u0107 delegacj\u0119 ustawow\u0105, na podstawie kt\u00f3rej wydane zosta\u0142o rozporz\u0105dzenie \u2013 art. 41 ustawy o ustroju s\u0105d\u00f3w powszechnych – to mie\u015bci si\u0119 ono w jego ramach:<\/p>\n\n\n\n
Art. 41. \u00a7\u00a01. Minister Sprawiedliwo\u015bci, po zasi\u0119gni\u0119ciu opinii Krajowej Rady S\u0105downictwa, okre\u015bli, w drodze rozporz\u0105dzenia, regulamin wewn\u0119trznego urz\u0119dowania s\u0105d\u00f3w powszechnych okre\u015blaj\u0105cy:<\/p>\n\n\n\n
(\u2026) 2) szczeg\u00f3\u0142owe zasady przydzia\u0142u spraw, w tym:
a) spos\u00f3b dokonywania losowania spraw,
b) zasady ustalania sk\u0142ad\u00f3w wieloosobowych,
e) warunki uczestniczenia w przydziale tylko niekt\u00f3rych kategorii spraw rozpoznawanych w wydziale,<\/p>\n\n\n\n
(\u2026)<\/p>\n\n\n\n
Zreszt\u0105, je\u015bli zmieni si\u0119 punkt siedzenia obecnej opozycji i przesi\u0105dzie si\u0119 ona do \u0142aw s\u0105dowych, a Zbigniew Ziobro wr\u00f3ci na fotel ministra sprawiedliwo\u015bci, to prawdopodobnie b\u0119dzie ca\u0142kiem zadowolony z nowelizacji rozporz\u0105dzenia i wcale si\u0119 z niej nie wycofa. Bo \u2013 jakby nie patrze\u0107 \u2013 przyznaje ona wi\u0119kszy wp\u0142yw czynnikowi ludzkiemu. Oczywi\u015bcie kluczowe znaczenie ma, czy ten wp\u0142yw u\u017cywany b\u0119dzie dla poprawy sprawno\u015bci dzia\u0142ania s\u0105du, czy do ustawiania sk\u0142ad\u00f3w s\u0105dz\u0105cych tak, jak robi\u0142a to w Trybunale nie-Konstytucyjnym nies\u0142awnej pami\u0119ci prezeska Julia Przy\u0142\u0119bska.<\/p>\n\n\n\n
I tu dochodzimy do tego, co naprawd\u0119 boli prezydenta Nawrockiego, a czego nie kryje minister \u017burek. Ot\u00f3\u017c jedn\u0105 z mo\u017cliwo\u015bci, kt\u00f3r\u0105 daje nowelizacja rozporz\u0105dzenia, jest eliminowanie ze sk\u0142ad\u00f3w neos\u0119dzi\u00f3w. Minister \u017burek m\u00f3wi, \u017ce mie\u015bci si\u0119 to w celu okre\u015blonym jako poprawienie sprawno\u015bci dzia\u0142ania s\u0105d\u00f3w, bo sprawy z neos\u0119dziami w sk\u0142adzie powoduj\u0105 wnioski stron o ich wy\u0142\u0105czenie i odwo\u0142ania od wyrok\u00f3w, co powoduje z kolei przewlek\u0142o\u015b\u0107 w s\u0105dzeniu takich spraw i anga\u017cuje w nie wi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 s\u0119dzi\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Racja. Ale teraz wyobra\u017amy sobie, \u017ce minister \u017burek zmienia punkt siedzenia po przegranych przez obecn\u0105 koalicj\u0119 wyborach. Wtedy mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce znowelizowane przez niego rozporz\u0105dzenie b\u0119dzie s\u0142u\u017cy\u0142o odsuwaniu od s\u0105dzenia s\u0119dzi\u00f3w, kt\u00f3rzy byli aktywni w odsuwaniu neos\u0119dzi\u00f3w, np. odmawiaj\u0105c orzekania z nimi w sk\u0142adach.<\/p>\n\n\n\n
Ju\u017c teraz przewodnicz\u0105ca neo-Krajowej Rady S\u0105downictwa Dagmara Pawe\u0142czyk-Woicka zach\u0119ca neos\u0119dzi\u00f3w do robienia list s\u0119dzi\u00f3w, kt\u00f3rzy przyczyniaj\u0105 si\u0119 do odsuwania ich od orzekania: \u201e(…) mam ju\u017c takie informacje: s\u0119dziowie si\u0119 jako\u015b zgromadzili i gromadz\u0105 z dowodami wszystkie sprawy, w kt\u00f3rych by\u0142y sk\u0142adane wnioski o wy\u0142\u0105czenie s\u0119dziego dlatego, \u017ce zosta\u0142 nieprawid\u0142owo powo\u0142any, przez adwokat\u00f3w, prokurator\u00f3w, nielegalne testy niegodne z ustaw\u0105 przez koleg\u00f3w [by\u0142y] sporz\u0105dzane, [by\u0142y] nieszanowane orzeczenia Trybuna\u0142u Konstytucyjnego\u201d (cytat za \u201eGazet\u0105 Wyborcz\u0105\u201d<\/a>).<\/p>\n\n\n\n Tak\u017ce prezydent Nawrocki w swoim o\u015bwiadczeniu na X grozi s\u0119dziom: \u201eJako Prezydent Rzeczypospolitej wzywam wszystkich s\u0119dzi\u00f3w \u2013 niezale\u017cnie od tego, w jakiej procedurze zostali\u015bcie powo\u0142ani i z r\u0105k kt\u00f3rego Prezydenta RP odebrali\u015bcie akt powo\u0142ania \u2013 aby\u015bcie, kieruj\u0105c si\u0119 konstytucyjn\u0105 zasad\u0105 z art. 178 Konstytucji, w sprawowaniu urz\u0119du pozostali niezawi\u015bli i podlegali tylko Konstytucji oraz ustawom. W ten spos\u00f3b potwierdzicie Pa\u0144stwo swoj\u0105 niezale\u017cno\u015b\u0107 wobec brutalnych pr\u00f3b nacisku, manipulacji i bezprawia, jakie pr\u00f3buje si\u0119 na Was wymusi\u0107. (\u2026) Jednocze\u015bnie m\u00f3wi\u0119 jasno: ten, kto ulegnie bezprawiu i z\u0142amie z\u0142o\u017con\u0105 przysi\u0119g\u0119, sam podwa\u017cy sw\u00f3j mandat do orzekania w imieniu Rzeczypospolitej \u2013 moralny i wynikaj\u0105cy z zaufania publicznego \u2013 a podejmowane w takich warunkach rozstrzygni\u0119cia b\u0119d\u0105 kwestionowane\u201d.<\/p>\n\n\n\n Ciekawe, jak prezydent wyobra\u017ca sobie zastosowanie si\u0119 s\u0119dzi\u00f3w do jego oczekiwa\u0144. Jak maj\u0105 sprzeciwi\u0107 si\u0119 temu, \u017ce przewodnicz\u0105cy wydzia\u0142u wyznaczy ich lub pominie w wyznaczaniu do jakiej\u015b sprawy? Odm\u00f3wi\u0107 orzekania? Odm\u00f3wi\u0107 nieorzekania?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" czyli punkt widzenia zale\u017cy od punktu siedzenia.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5979"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5979"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5979\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5990,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5979\/revisions\/5990"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5979"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5979"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5979"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}