
{"id":5991,"date":"2025-10-09T18:08:51","date_gmt":"2025-10-09T16:08:51","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/?p=5991"},"modified":"2025-10-09T22:55:57","modified_gmt":"2025-10-09T20:55:57","slug":"krajobraz-po-bitwie-czyli-naprawa-sadownictwa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/2025\/10\/09\/krajobraz-po-bitwie-czyli-naprawa-sadownictwa\/","title":{"rendered":"Krajobraz po bitwie, czyli naprawa s\u0105downictwa"},"content":{"rendered":"\n<p>Minister sprawiedliwo\u015bci Waldemar \u017burek wraz ze wsp\u00f3\u0142pracownikami og\u0142osi\u0142 podczas ponaddwugodzinnej konferencji prasowej projekt ustawy, kt\u00f3ra ma uporz\u0105dkowa\u0107 kwesti\u0119 neos\u0119dzi\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>To najwy\u017cszy czas, by rz\u0105d przedstawi\u0142 projekt przywracaj\u0105cy praworz\u0105dno\u015b\u0107 w s\u0105downictwie \u2013 Komisja Europejska wyznaczy\u0142a na to termin do pa\u017adziernika, a wdro\u017cenie wyroku Europejskiego Trybuna\u0142u Praw Cz\u0142owieka w sprawie Lecha Wa\u0142\u0119sy przewidziano do listopada.<\/p>\n\n\n\n<p>\u017beby dochowa\u0107 precyzji, to do pa\u017adziernika mieli\u015bmy wprowadzi\u0107 w \u017cycie dzia\u0142ania przywracaj\u0105ce praworz\u0105dno\u015b\u0107, przynajmniej w zakresie spraw dyscyplinarnych wobec s\u0119dzi\u00f3w i gwarancji niezawis\u0142o\u015bci. Tymczasem projekt przedstawiony przez ministra \u017burka nie jest jeszcze na etapie decyzji Rady Ministr\u00f3w o skierowaniu go do Sejmu. Nie wiadomo dlaczego \u2013 skoro to, co dzi\u015b przedstawiono w Ministerstwie Sprawiedliwo\u015bci, jest praktycznie tym samym projektem, kt\u00f3ry w kwietniu tego roku by\u0142 przedstawiony przez ministra Bodnara. Owszem, s\u0105 pewne zmiany, ale trzeba si\u0119 ich doszukiwa\u0107 metod\u0105 zabawy w \u201ewyt\u0119\u017c wzrok i znajd\u017a 10 szczeg\u00f3\u0142\u00f3w r\u00f3\u017cni\u0105cych poni\u017csze obrazki\u201d. Oba projekty maj\u0105 identyczne tytu\u0142y: \u201eo przywr\u00f3ceniu prawa do niezale\u017cnego i bezstronnego s\u0105du ustanowionego na podstawie prawa przez uregulowanie skutk\u00f3w uchwa\u0142 Krajowej Rady S\u0105downictwa podj\u0119tych w latach 2018\u20132025\u201d oraz identyczn\u0105 preambu\u0142\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Najwa\u017cniejsze r\u00f3\u017cnice s\u0105 dwie. Pierwsza to zachowanie jednak Izby Odpowiedzialno\u015bci Zawodowej SN, ze zmianami w procedurze jej obsadzania, kt\u00f3r\u0105 w kwietniowej wersji projektu rozwi\u0105zywano, a sprawy dyscyplinarne przekazywano do Izby Karnej SN. A tak\u017ce pozostawienie z mocy prawa na stanowiskach s\u0119dziowskich absolwent\u00f3w Krajowej Szko\u0142y S\u0105downictwa i Prokuratury, kt\u00f3rych nominowa\u0142a neo-KRS, oraz os\u00f3b, kt\u00f3re po pracy jako asystenci s\u0119dzi\u00f3w lub jako referendarze zda\u0142y egzamin s\u0119dziowski, a potem otrzyma\u0142y nominacje od neo-KRS (ok. 1100 os\u00f3b). Wersja projektu przedstawiona w kwietniu przez Bodnara przewidywa\u0142a, \u017ce ich nominacje by\u0142yby zatwierdzane uchwa\u0142\u0105 KRS, kt\u00f3ra zosta\u0142aby wybrana wed\u0142ug nowych regu\u0142 zgodnych z konstytucj\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Ale poza tym to ten sam projekt, kt\u00f3ry przewiduje, \u017ce:      <\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 od wej\u015bcia ustawy w \u017cycie uchwa\u0142y neo-KRS o nominacjach s\u0119dziowskich \u201es\u0105 pozbawione mocy prawnej\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 s\u0119dziowie legalnie powo\u0142ani (nie przy udziale neo-KRS), kt\u00f3rzy nast\u0119pnie uzyskali awans przy udziale neo-KRS, wracaj\u0105 do macierzystych s\u0105d\u00f3w, ale otrzymuj\u0105 dwuletni\u0105 delegacj\u0119 w miejscu obecnego orzekania, aby mogli doko\u0144czy\u0107 prowadzone sprawy. Te osoby bior\u0105 udzia\u0142 w powt\u00f3rzonych konkursach organizowanych przez przysz\u0142\u0105, legaln\u0105 KRS.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 neos\u0119dziowie nie mog\u0105 orzeka\u0107 w S\u0105dzie Najwy\u017cszym &#8211; ich akty powo\u0142ania zostaj\u0105 uznane za niewa\u017cne i nie maj\u0105 mo\u017cliwo\u015bci pozostania na delegacji w SN (56 os\u00f3b).<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 prokuratorzy, kt\u00f3rzy od neo-KRS dostali nominacje s\u0119dziowskie, wracaj\u0105 do prokuratury na swoje wcze\u015bniejsze stanowiska.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 osoby z innych zawod\u00f3w prawniczych (m.in. adwokaci, radcowie prawni) mog\u0105 zosta\u0107 referendarzami, ale mog\u0105 ubiega\u0107 si\u0119 o powr\u00f3t do poprzedniego zawodu.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 zniesienie Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych.<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 utrzymanie w mocy orzecze\u0144 dotychczas wydanych z udzia\u0142em nieprawid\u0142owo powo\u0142anych s\u0119dzi\u00f3w, ale tylko je\u015bli strony w trakcie post\u0119powania kwestionowa\u0142y legalno\u015b\u0107 sk\u0142adu orzekaj\u0105cego.<\/p>\n\n\n\n<p>Skoro r\u00f3\u017cnice s\u0105 zaniedbywalne, to dlaczego tego projektu nie pos\u0142ano do Sejmu wcze\u015bniej, tak \u017ceby zd\u0105\u017cy\u0107 go przynajmniej uchwali\u0107 do pa\u017adziernika, do kiedy termin wyznaczy\u0142a nam Komisja Europejska?<\/p>\n\n\n\n<p>Jednym z powod\u00f3w jest to, \u017ce minister Adam Bodnar pos\u0142a\u0142 za\u0142o\u017cenia tego projektu do opinii Komisji Weneckiej, kt\u00f3ra jego wcze\u015bniejsz\u0105 wersj\u0119 skrytykowa\u0142a za to, \u017ce problem neos\u0119dzi\u00f3w rozwi\u0105zuje hurtowo, zamiast indywidualnie bada\u0107 proces nominacji ka\u017cdego z nich pod k\u0105tem dochowania zasad praworz\u0105dno\u015bci. Mianowany 24 lipca Waldemar \u017burek zapytanie poprzednika z Komisji Weneckiej wycofa\u0142. Ale wraz z wycofaniem projekt m\u00f3g\u0142 by\u0107 pos\u0142any \u2013 z woli politycznej premiera \u2013 do Sejmu, a takiej decyzji nie ma do dzisiaj.<\/p>\n\n\n\n<p>A wi\u0119c nad projektem jeszcze nawet nie pracuje Sejm. W dodatku ma niemal zerowe szanse na podpis Nawrockiego. A nawet gdyby zosta\u0142 uchwalony i podpisany, to nie mo\u017ce zacz\u0105\u0107 dzia\u0142a\u0107, bo do tego niezb\u0119dna jest nowa ustawa o Krajowej Radzie S\u0105downictwa, kt\u00f3ra jeszcze nie powsta\u0142a. Mimo \u017ce ministerstwo pracuje nad ni\u0105 od p\u00f3\u0142tora roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Dlaczego wszystko dzieje si\u0119 w tym tempie \u2013 trudno orzec. Tymczasem od przyj\u0119cia rozwi\u0105za\u0144 dotycz\u0105cych sytuacji dwuprawia w s\u0105downictwie Komisja Europejska uzale\u017cnia kolejne transze pomocy w ramach KPO. Wyp\u0142acenie tych pieni\u0119dzy, mimo \u017ce prezydent nie podpisze ustaw s\u0105downiczych, ju\u017c i tak jest w\u0105tpliwe, a one nawet nie zosta\u0142y napisane.<\/p>\n\n\n\n<p>W\u0105tpliwe jest te\u017c, by Komisja Europejska uzna\u0142a za spe\u0142nienie jej warunku uporz\u0105dkowania s\u0105downictwa wydan\u0105 w\u0142a\u015bnie przez ministra \u017burka nowelizacj\u0119 rozporz\u0105dzenia w sprawie urz\u0119dowania s\u0105d\u00f3w powszechnych umo\u017cliwiaj\u0105c\u0105 przewodnicz\u0105cym wydzia\u0142\u00f3w w s\u0105dach odsuwanie neos\u0119dzi\u00f3w od orzekania.<\/p>\n\n\n\n<p>Na swoj\u0105 konferencj\u0119 minister \u017burek zaprosi\u0142 prof. Marka Safjana, s\u0119dziego Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci UE w stanie spoczynku. Prof. Safjan nie oceni\u0142 projektu pod k\u0105tem jego zgodno\u015bci z wyrokami TSUE, podsumowa\u0142 natomiast sytuacj\u0119 praworz\u0105dno\u015bci w Polsce: &#8222;To krajobraz po bitwie. Mamy do czynienia z ruinami, kt\u00f3re gro\u017c\u0105 zawaleniem&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Nic doda\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Minister sprawiedliwo\u015bci Waldemar \u017burek wraz ze wsp\u00f3\u0142pracownikami og\u0142osi\u0142 podczas ponaddwugodzinnej konferencji prasowej projekt ustawy, kt\u00f3ra ma uporz\u0105dkowa\u0107 kwesti\u0119 neos\u0119dzi\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5991"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5991"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5991\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5999,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5991\/revisions\/5999"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5991"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5991"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5991"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}