Dzia\u0142o si\u0119 ponad 1500 lat temu w P\u00f3\u0142nocnej Afryce. W tamtejszym Ko\u015bciele szala\u0142a schizma nazwana od biskupa Kartaginy Donata – donatyzmem. Roz\u0142am wzi\u0105\u0142 si\u0119 mi\u0119dzy innymi z tego, jak afryka\u0144scy chrze\u015bcijanie (wtedy cz\u0119\u015b\u0107 Imperium Romanum) zachowali si\u0119 podczas prze\u015bladowa\u0144 za cesarza Dioklecjana. Jedna frakcja – donaty\u015bci – uwa\u017ca\u0142a, \u017ce jedyn\u0105 godn\u0105 postaw\u0105 by\u0142o wtedy m\u0119cze\u0144stwo, druga nie by\u0142a tak radykalna i nie odmawia\u0142a zawsze i wsz\u0119dzie jakiej\u015b formy wsp\u00f3\u0142pracy, by ratowa\u0107 struktury Ko\u015bcio\u0142a. Nale\u017ca\u0142o do niej wielu \u00f3wczesnych biskup\u00f3w, ale tracili oni wp\u0142yw na wiernych. Powsta\u0142y w istocie dwa Ko\u015bcio\u0142y (donaty\u015bci nie uznali w\u0142adzy biskup\u00f3w umiarkowanych, nawet je\u015bli mieli poparcie papie\u017ca) i to walcz\u0105ce mi\u0119dzy sob\u0105 ca\u0142kiem dos\u0142ownie, zajmowano \u015bwi\u0105tynie, atakowano bogatych – donatyzm mia\u0142 wielk\u0105 popularno\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d plebsu.<\/p>\n
Historia sporu sprzed wiek\u00f3w odzywa si\u0119 echem w naszym ko\u015bcielnym sporze o lustracj\u0119. Wykszta\u0142ceni w historii i doktrynach Ko\u015bcio\u0142a polscy biskupi nie mog\u0105 nie mie\u0107 takich skojarze\u0144 i to moim zdaniem wcale nie gorzej t\u0142umaczy postaw\u0119 cz\u0119\u015bci naszych hierarch\u00f3w – jak cho\u0107by abp Wielgusa – ni\u017c wytrych ,,koroporacyjny”. Episkopat szczerze l\u0119ka si\u0119 rozbicia Ko\u015bcio\u0142a i walk frakcyjnych na tle lustracji. Nie lefebry\u015bci (jest ich garstka) bowiem zagra\u017caj\u0105 dzi\u015b jedno\u015bci dogmatycznej i instytucjonalnej Ko\u015bcio\u0142a w Polsce, lecz ,,donaty\u015bci” – czyli g\u0142osiciele pogl\u0105du, \u017ce Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest albo Ko\u015bcio\u0142em \u015bwi\u0119tych, ludzi czystych moralnie jak \u0142za, albo go nie ma. Wykluczona jest wsp\u00f3lnota dobrych i z\u0142ych, \u015bwi\u0119tych i grzesznik\u00f3w. Zdrajc\u00f3w trzeba usun\u0105\u0107, ma\u0142o tego, w Ko\u015bciele nie ma te\u017c miejsca dla os\u00f3b, kt\u00f3re zdrady si\u0119 nie dopu\u015bci\u0142y, ale s\u0105 w bliskich stosunkach ze zdrajcami. I tylko taki Ko\u015bci\u00f3\u0142, oczyszczony ze zdrajc\u00f3w, Ko\u015bci\u00f3\u0142 m\u0119czennik\u00f3w, jest Ko\u015bcio\u0142em prawdziwym. Bo prawdziwy Ko\u015bci\u00f3\u0142 nie prze\u015bladuje, tylko podlega prze\u015bladowaniom i sprzeciwia si\u0119 w\u0142adzy \u015bwieckiej.<\/p>\n
Czy wizja Ko\u015bcio\u0142a powszechnie i dog\u0142\u0119bnie zlustrowanego nie przypomina odrobin\u0119 staro\u017cytnej wizji nieskalanego Ko\u015bcio\u0142a donatyst\u00f3w? Biskupi maj\u0105 si\u0119 o co martwi\u0107. U progu 2007 roku zagl\u0105da im w oczy widmo herezji sprzed wiek\u00f3w, oczywi\u015bcie w aktualnym polskim wydaniu. Na dodatek donatyst\u00f3w trzeba by\u0142o zd\u0142awi\u0107 si\u0142\u0105, przy pomocy pa\u0144stwa, a i tak przetrwali do podboju arabskiego.<\/p>\n
Lustracja jak donatyzm stawia Ko\u015bcio\u0142owi trudne pytanie i grozi powa\u017cnym kryzysem wiarygodno\u015bci. Jak\u017ce wierz\u0105cym nie honorowa\u0107 m\u0119czennik\u00f3w, jak\u017ce biskupom g\u0142osi\u0107 pochwa\u0142\u0119 ,,ma\u0142ej stabilizacji”? Ko\u015bci\u00f3\u0142 jest naturalnie dla wszystkich, tak\u017ce dla grzesznik\u00f3w, ale przecie\u017c nie w roli przyw\u00f3dc\u00f3w, a nauka moralna Jezusa jest radykalna. Rozumiem doskonale hierarch\u00f3w, \u017ce nie chc\u0105 ulega\u0107 presji zewn\u0119trznej, zw\u0142aszcza w kwestii obsady stanowisk, wierz\u0119 im, \u017ce chc\u0105 spraw\u0119 lustracji rozwi\u0105za\u0107, nie akceptuj\u0119 zarzut\u00f3w bez dowod\u00f3w, ale obawiam si\u0119, \u017ce to za ma\u0142o, by dzi\u015b pokona\u0107 ,,donatyst\u00f3w”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Dzia\u0142o si\u0119 ponad 1500 lat temu w P\u00f3\u0142nocnej Afryce. W tamtejszym Ko\u015bciele szala\u0142a schizma nazwana od biskupa Kartaginy Donata – donatyzmem. Roz\u0142am wzi\u0105\u0142 si\u0119 mi\u0119dzy innymi z tego, jak afryka\u0144scy chrze\u015bcijanie (wtedy cz\u0119\u015b\u0107 Imperium Romanum) zachowali si\u0119 podczas prze\u015bladowa\u0144 za cesarza Dioklecjana. Jedna frakcja – donaty\u015bci – uwa\u017ca\u0142a, \u017ce jedyn\u0105 godn\u0105 postaw\u0105 by\u0142o wtedy m\u0119cze\u0144stwo, […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/125"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=125"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/125\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=125"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=125"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=125"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}