11 stycznia Chi\u0144czycy r\u0105bn\u0119li z ziemi w\u0142asnego satelit\u0119, zamieniaj\u0105c go w kup\u0119 z\u0142omu, kt\u00f3ra b\u0119dzie za\u015bmieca\u0142a kosmos przez \u0107wier\u0107 wieku. W polskich mediach przesz\u0142o to bez echa, w \u015bwiatowych – zw\u0142aszcza ameryka\u0144skich – wywo\u0142a\u0142o tsunami komentarzy i spekulacji. Po co oni to zrobili? Dlaczego teraz, kiedy Chiny usi\u0142uj\u0105 przekona\u0107 \u015bwiat, \u017ce nikomu nie zagra\u017caj\u0105? Celny strza\u0142 we w\u0142asnego satelit\u0119 m\u00f3g\u0142 by\u0107 sygna\u0142em, \u017ce Chi\u0144czycy r\u00f3wnie celnie mog\u0105 trafi\u0107 w satelity ameryka\u0144skie, na przyk\u0142ad te bez kt\u00f3rych Amerykanom by\u0142oby o wiele trudniej walczy\u0107 z Chinami w obronie Tajwanu. Ale mog\u0142o by\u0107 i tak, \u017ce akcja nie mia\u0142a wcale jakiego\u015b ukrytego politycznego czy militarnego przes\u0142ania, a poderwa\u0142a \u015bwiat na nogi, bo \u015bwiat oszala\u0142 na punkcie Chin.<\/p>\n
Ta chi\u0144ska obsesja Zachodu ma j\u0105dro racjonalne, ale przekracza granice zdrowego rozs\u0105dku. Dwa lata temu by\u0142em w Pa\u0144stwie Srodka. S\u0142ucha\u0142em przewodnik\u00f3w wyliczaj\u0105cych ile tysi\u0119cy wie\u017cowc\u00f3w wybudowano w Szanghaju, przejecha\u0142em si\u0119 na szanghajskie lotnisko lukstorped\u0105 rozwijaj\u0105c\u0105 pr\u0119dko\u015b\u0107 ponad 400 km na godzin\u0119 w ci\u0105gu dwudziestu paru sekund, ale po\u0142azi\u0142em te\u017c po mie\u015bcie. Podobnie jak w Pekinie uderzy\u0142a mnie obco\u015b\u0107 tych miejsc i ludzi. Tak, egzotyka, tak, prastara kultura, tak ci\u0105g\u0142o\u015b\u0107 pa\u0144stwowa od tysi\u0105cleci, tak, modernizacja, ale w czym tak naprawd\u0119 Chiny mog\u0105 by\u0107 atrakcyjne? Jak\u0105 maj\u0105 dla \u015bwiata propozycj\u0119 poza robieniem interes\u00f3w, sztukami walki i tai-chi?<\/p>\n
Oto cena za s\u0142ynn\u0105 chi\u0144sk\u0105 wsobno\u015b\u0107: dumne zamkniecie si\u0119 w sobie i kontemplowanie w\u0142asnej wy\u017cszo\u015bci. Chiny mog\u0105 fascynowa\u0107, ale czy \u015bwiat kiedykolwiek b\u0119dzie chcia\u0142 by\u0107 chi\u0144ski tak jak przez d\u0142ugie powojenne dekady chcia\u0142 by\u0107 kulturowo ameryka\u0144ski? Dlatego nie mam obsesji na punkcie Chin jako w\u0142adcy \u015bwiata. Chiny ze swym dzikim kapitalizmem pod czerwon\u0105 sztandarem komunist\u00f3w, z cenzur\u0105 i obozami pracy niewolniczej, z publicznymi egzekucjami, z nacjonalizmem jako jedynym spoiwem narodowym, nie s\u0105 w stanie wytworzy\u0107 cywilizacji uniwersalnej jak Rzym czy Europa chrze\u015bcija\u0144ska.
\nOstatecznie miejsce w historii ludzko\u015bci wyznacza raczej ta zdolno\u015b\u0107 ni\u017c stopa wzrostu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
11 stycznia Chi\u0144czycy r\u0105bn\u0119li z ziemi w\u0142asnego satelit\u0119, zamieniaj\u0105c go w kup\u0119 z\u0142omu, kt\u00f3ra b\u0119dzie za\u015bmieca\u0142a kosmos przez \u0107wier\u0107 wieku. W polskich mediach przesz\u0142o to bez echa, w \u015bwiatowych – zw\u0142aszcza ameryka\u0144skich – wywo\u0142a\u0142o tsunami komentarzy i spekulacji. Po co oni to zrobili? Dlaczego teraz, kiedy Chiny usi\u0142uj\u0105 przekona\u0107 \u015bwiat, \u017ce nikomu nie zagra\u017caj\u0105? Celny […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/136"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=136"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/136\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=136"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=136"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=136"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}