
{"id":1489,"date":"2012-06-21T22:59:13","date_gmt":"2012-06-21T21:59:13","guid":{"rendered":"http:\/\/szostkiewicz.blog.polityka.pl\/?p=1489"},"modified":"2012-06-21T23:03:50","modified_gmt":"2012-06-21T22:03:50","slug":"breivik-patak-eichmann-banalnosc-zla","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/2012\/06\/21\/breivik-patak-eichmann-banalnosc-zla\/","title":{"rendered":"Breivik, Patak, Eichmann: banalno\u015b\u0107 z\u0142a"},"content":{"rendered":"<p>W Oslo ko\u0144czy si\u0119 proces masowego mordercy. Breivik  trafi do wi\u0119zienia albo na przymusowe leczenie psychiatryczne.  Tymczasem s\u0105d w Indonezji skaza\u0142 na 20 lat wi\u0119zienia wsp\u00f3\u0142autora zamachu na kluby nocne na wyspie Bali w 2002 r. Co maj\u0105 z sob\u0105 wsp\u00f3lnego te dwa wydarzenia? Maj\u0105 przera\u017caj\u0105co wiele wsp\u00f3lnego. <!--more--><\/p>\n<p>W\u015br\u00f3d ponad 200 zachodnich turyst\u00f3w zgin\u0119\u0142a na Bali m.in. polska pisarka Beata Pawlak. Znali\u015bmy si\u0119 od lat i lubili. Rozmawia\u0142em z Beat\u0105 przed jej wyjazdem o wa\u017cnych dla mnie postaciach Jiddu Krishnamurtim i Wandzie Dynowskiej, Umadevi.<br \/>\nBeata w testamencie chcia\u0142a, bym pokierowa\u0142 nagrod\u0105 dla m\u0142odych polskich reporta\u017cyst\u00f3w buduj\u0105cych interkulturowe mosty. Wkr\u00f3tce kapitu\u0142a nagrody Jej imienia przyzna j\u0105 dziesi\u0105ty raz. <\/p>\n<p>Ale Beaty nie ma. Jej tw\u00f3rcze \u017cycie przerwa\u0142 akt ideologicznej  nienawi\u015bci do Zachodu. Przerwa\u0142 tak samo jak \u017cycie innych przypadkowych ludzi, kt\u00f3rzy tam si\u0119 znale\u017ali feralnego dnia. Tw\u00f3rcze czy nie, ka\u017cde jest jedyne. Kto zabija jedno niewinne \u017cycie, zabija ca\u0142y ludzki \u015bwiat.<\/p>\n<p>Oskar\u017cony o skonstruowaniu bomby na potrzeby zamachu wygl\u0105da normalnie. \u015anie\u017cnobia\u0142a koszula, mi\u0142a aparycja. Nic z killer\u00f3w Al Kaidy, podrzynaj\u0105cych je\u0144com gard\u0142a przed kamer\u0105 wideo. <\/p>\n<p>Jednak to ten sam Patak przy\u0142o\u017cy\u0142 r\u0119k\u0119 do \u015bmierci ponad 200 niewinnych ludzi, w tym wielu rodak\u00f3w Indonezyjczyk\u00f3w,  powodowany \u015blepym fanatyzmem. Takim fanatyzmem, kt\u00f3ry w ofiarach nie widzi indywidualnych istot ludzkich,  lecz jakby podludzi czy ludzkie zwierz\u0119ta niegodne egzystencji. Taki ich obraz w ich umys\u0142ach u\u0142atwia im zabijanie, bo odcz\u0142owiecza ich ofiary. <\/p>\n<p>Bia\u0142y Europejczyk Breivik zamordowa\u0142 77 ludzi w imi\u0119 swej ideologii wojny z muzu\u0142ma\u0144skimi imigrantami. Ofiary by\u0142y g\u0142\u00f3wnie bia\u0142ymi Norwegami. Tak jak Pataka, jego nie interesowa\u0142o, kogo konkretnie zabija. To mu by\u0142o oboj\u0119tne. Zabija\u0142 dla swej idei.   <\/p>\n<p>\u0106wier\u0107 wieku temu wysz\u0142a ( w moim przek\u0142adzie) po polsku klasyczna ksi\u0105\u017cka z polityczno-filozoficznego kanonu   XX w. : ,,Eichmann w Jerozolimie&#8221; pi\u00f3ra wielkiej Hannah Arendt.  Przera\u017ca\u0142 mnie pokazany tam obraz nazisty pilnuj\u0105cego zza biurka zag\u0142ady milion\u00f3w niewinnych ludzi.  III Rzesza chyli\u0142a si\u0119 ku upadkowi , a Eichmann wci\u0105\u017c pilnowa\u0142, by poci\u0105gi punktualnie dowozi\u0142y \u017byd\u00f3w na \u015bmier\u0107. <\/p>\n<p>Prze\u017carty ideologi\u0105 cz\u0142owiek wsp\u00f3\u0142organizowa\u0142 ludob\u00f3jstwo. On sam by powiedzia\u0142, \u017ce robi\u0142 swoje i co w tym z\u0142ego, \u017ce pilnowa\u0142, aby poci\u0105gi kursowa\u0142y wed\u0142ug planu? <\/p>\n<p>To w\u0142a\u015bnie Arendt nazwa\u0142a ,,banalno\u015bci\u0105 z\u0142a&#8221;. Podkre\u015bla\u0142a, \u017ce system totalitarny sprowadza si\u0119 w istocie do urabiania swych funkcjonariuszy tak, by wszyscy byli Eichmannami. Ka\u017cdy wpuszczony w odpowiednie tryby mo\u017ce zosta\u0107 funkcjonariuszem zbrodni. Wyj\u0105tki s\u0105, ale bardzo rzadkie. Naiwnie s\u0105dzimy, \u017ce zbrodniarze jako\u015b si\u0119 wyr\u00f3\u017cniaj\u0105. W istocie wygl\u0105daj\u0105 jak wszyscy.   <\/p>\n<p>Arendt przypomina, \u017ce w latach procesu Eichmanna w Jerozolimie wielu prawnik\u00f3w, maj\u0105c k\u0142opot z definicj\u0105 zbrodni ludob\u00f3jstwa &#8211;  zestawia\u0142o zbrodniarzy typu Eichmanna z piratami. Piraci, kiedy ich jeszcze nie przerobiono na weso\u0142ych bohater\u00f3w Hollywoodu &#8211; byli nazywani ,,wrogami rodzaju ludzkiego??. I tego poj\u0119cia ,,hostis humani generis?? u\u017cywali niekt\u00f3rzy prawnicy  w odniesieniu do Eichmanna.<\/p>\n<p>Jak\u017ce pasuje ono do socjopat\u00f3w typu Breivika i Pataka. Ale jak traktowa\u0107 wrog\u00f3w rodzaju ludzkiego? Bo przecie\u017c adekwatna kara nie istnieje. Jaka mo\u017ce by\u0107 adekwatna kara za umy\u015blne  zabicie jednego niewinnego cz\u0142owieka, a c\u00f3\u017c dopiero setek czy milion\u00f3w? <\/p>\n<p>Nawet kara \u015bmierci nie jest adekwatna w kontek\u015bcie takiej zbrodni. A tym mniej kara wieloletniego wi\u0119zienia czy przymusowe leczenie psychiatryczne. Breivik i Patak to w pewnym patologicznym sensie mutacje Eichmanna. I memento. Fanatycy s\u0105 w\u015br\u00f3d nas.  Mog\u0105 si\u0119 pojawi\u0107 i sia\u0107 zniszczenie nie tylko w systemie totalitarnym, ale tak\u017ce w demokracji tak liberalnej jak norweska. <\/p>\n<p>XXXX Lustracja genera\u0142\u00f3w<br \/>\n,,Gen. Roman Polko&#8221;: tak mo\u017ce si\u0119 w internecie przezwa\u0107 ka\u017cdy i w zasadzie moderator powinien od razu takie wpisy usuwa\u0107 jako podszywaj\u0105ce si\u0119 pod realnie istniej\u0105c\u0105 osob\u0119 o tym nazwisku (na tej zasadzie zosta\u0142y usuni\u0119te wpisy ,,Wojciecha Jaruzelskiego&#8221;. Dla dobra dyskusji wpis ,,Polko&#8221; zosta\u0142 pozostawiony. W mojej ocenie kompromitowa\u0142o autentycznego gen. Polko to, \u017ce w mediach atakowa\u0142 innych dow\u00f3dc\u00f3w WP.  To niedopuszczalne, aby tak si\u0119 zachowywa\u0142 \u017co\u0142nierz. To samo zachowanie kompromitowa\u0142o wed\u0142ug mnie gen. Skrzypczaka, kt\u00f3ry publicznie skrytykowa\u0142 polityk\u0119 afga\u0144sk\u0105 szefa MON, czyli swego prze\u0142o\u017conego. To mo\u017ce uchodzi w USA, ale tu jest Europa. Nie chodzi o to, czy wojskowi mog\u0105 czy nie mog\u0105 si\u0119 anga\u017cowa\u0107 politycznie albo krytykowa\u0107 prze\u0142o\u017conych.  W Europie mog\u0105, ale kiedy przestaj\u0105 by\u0107 wojskowymi.               <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W Oslo ko\u0144czy si\u0119 proces masowego mordercy. Breivik trafi do wi\u0119zienia albo na przymusowe leczenie psychiatryczne. Tymczasem s\u0105d w Indonezji skaza\u0142 na 20 lat wi\u0119zienia wsp\u00f3\u0142autora zamachu na kluby nocne na wyspie Bali w 2002 r. Co maj\u0105 z sob\u0105 wsp\u00f3lnego te dwa wydarzenia? Maj\u0105 przera\u017caj\u0105co wiele wsp\u00f3lnego.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1489"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1489"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1489\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1491,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1489\/revisions\/1491"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1489"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1489"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1489"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}