Zaledwie trzy dni dziel\u0105 wygran\u0105 lewicy brytyjskiej od wygranej lewicy francuskiej w wyborach parlamentarnych. Oczywi\u015bcie lewica laburzystowska to nie zmontowany dora\u017anie front ludowy we Francji. Inna historia, inny ustr\u00f3j. Ale nastroje tu i tu podobne: niepewno\u015bci, niepokoju, konfuzji w odniesieniu do przysz\u0142o\u015bci. <\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
W Brytanii zm\u0119czenie spo\u0142ecze\u0144stwa d\u0142ugimi rz\u0105dami konserwatyst\u00f3w, we Francji strach przed skrajn\u0105 prawic\u0105. Czego z\u0142ego by nie powiedzie\u0107 o torysach, w jednej wa\u017cnej dla ca\u0142ej Europy sprawie – napa\u015bci Rosji na Ukrain\u0119 – nie wy\u0142amali si\u0119 z natowskiej wi\u0119kszo\u015bci, kt\u00f3ra agresj\u0119 pot\u0119pi\u0142a i wspar\u0142a wysi\u0142ek zbrojny Ukrainy materialnie i dyplomatycznie. Partia Le Pen od takiego wsparcia si\u0119 uchyli\u0142a. Laburzystowski rz\u0105d Starmera zapowiedzia\u0142 kontynuacj\u0119 linii torys\u00f3w w tej sprawie, kluczowej dla bezpiecze\u0144stwa Europy. Nowego rz\u0105du we Francji jeszcze nie ma, lecz nie ma pewno\u015bci, \u017ce sformuje go tamtejszy blok lewicowy. Tak wi\u0119c lewica wygra\u0142a wybory, ale mo\u017ce nie skonsumowa\u0107 zwyci\u0119stwa, czyli obj\u0105\u0107 w\u0142adzy. To oznacza dalszy ci\u0105g turbulencji.<\/p>\n\n\n\n
Lewica brytyjska w\u0142adz\u0119 ju\u017c obj\u0119\u0142a. Wygra\u0142a, ale g\u0142osami cz\u0119\u015bci elektoratu. Dzi\u0119ki brytyjskiej ordynacji wyborczej, faworyzuj\u0105cej kandydat\u00f3w, kt\u00f3rzy w poszczeg\u00f3lnych obwodach zdob\u0119d\u0105 najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 g\u0142os\u00f3w, Labour zdoby\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 w Izbie Gmin tak wielk\u0105, \u017ce praktycznie mo\u017ce wszystko. Czy i jak j\u0105 wykorzysta, poka\u017ce, jaka jest realna zdolno\u015b\u0107 nowego rz\u0105du do wdro\u017cenia jej ambitnych plan\u00f3w. Na pewno jednak Europa centrolewicowa wita brytyjsk\u0105 zmian\u0119 z nadziej\u0105. Szczeg\u00f3lnie socjaldemokracja w Niemczech.<\/p>\n\n\n\n
Wygran\u0105 bloku lewicowego we Francji wita si\u0119 przede wszystkim z ulg\u0105. Bo plan zablokowania skrajnie prawicowej wi\u0119kszo\u015bci si\u0119 powi\u00f3d\u0142. Nie b\u0119dzie rz\u0105du lepenist\u00f3w ani ich koabitacji z Macronem. Wypali\u0142 pomys\u0142 z wycofaniem si\u0119 w drugiej turze wybor\u00f3w kandydat\u00f3w mog\u0105cych rozproszy\u0107 g\u0142osy elektoratu z korzy\u015bci\u0105 dla lepenist\u00f3w. Pomys\u0142 mieszcz\u0105cy si\u0119 w ramach walki demokratycznej przegrani ju\u017c nazywaj\u0105 oszustwem. Le Pen og\u0142osi\u0142a, \u017ce jedynie op\u00f3\u017ani on ostateczne zwyci\u0119stwo jej ugrupowania. Chce po raz czwarty ubiega\u0107 si\u0119 o prezydentur\u0119. Ale ta walka stoczy si\u0119 dopiero za trzy lata. Nikt nie wie, w jakich okoliczno\u015bciach, a wi\u0119c Le Pen nie mo\u017ce by\u0107 pewna wygranej.<\/p>\n\n\n\n
Nas w Polsce nie interesuj\u0105 niuanse polityki francuskiej. Interesuje nas przede wszystkim to, czy da si\u0119 zatrzyma\u0107 populist\u00f3w i skrajn\u0105 prawic\u0119, a tym samym wzmocni\u0107 „marzenie europejskie”, czyli ide\u0119 rozwoju przez wsp\u00f3\u0142prac\u0119 na naszym kontynencie. Jej inkarnacj\u0105 jest Unia Europejska. Dzi\u015b szansa na to wci\u0105\u017c istnieje. W najwi\u0119kszych pa\u0144stwach unijnych rz\u0105dz\u0105 partie lewicowe lub centrowe – w Hiszpanii, Niemczech, Polsce. We Francji nadal b\u0119dzie rz\u0105dzi\u0142 centrysta Macron – lider skrajnej lewicy wezwa\u0142 go do dymisji – we W\u0142oszech liderka skrajnie prawicowa spu\u015bci\u0142a z tonu, odk\u0105d stan\u0119\u0142a na czele rz\u0105du. Wielka Brytania ju\u017c do Unii nie nale\u017cy – i do niej nie wr\u00f3ci w przewidywalnej przysz\u0142o\u015bci – ale rz\u0105dz\u0105ca w niej lewica z pewno\u015bci\u0105 poprawi relacje z Uni\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Mniejsze pa\u0144stwa pod przewodem W\u0119gier Orb\u00e1na s\u0105 w tej uk\u0142adance czynnikiem destabilizuj\u0105cym, ale nie maj\u0105 dostatecznych si\u0142 i \u015brodk\u00f3w, aby zburzy\u0107 obecny porz\u0105dek. Mog\u0105 jedynie uprawia\u0107 obstrukcj\u0119 i to czyni\u0105. Orb\u00e1n zmontowa\u0142 w tym celu now\u0105 frakcj\u0119 w Parlamencie Europejskim. PiS odrzuci\u0142 zaproszenie do niej, Le Pen mo\u017ce je przyj\u0105\u0107. B\u0119d\u0105 si\u0119 licytowali na tward\u0105 prawicowo\u015b\u0107 z frakcj\u0105 PiS i Meloni.<\/p>\n\n\n\n
Obecnie idea europejska ma dw\u00f3ch g\u0142\u00f3wnych wrog\u00f3w: Donalda Trumpa i W\u0142adimira Putina. To gro\u017ani przeciwnicy. Gdyby Trump zosta\u0142 po raz drugi prezydentem, Unia musia\u0142aby si\u0119 broni\u0107 w dw\u00f3jnas\u00f3b: przed nim i przed Putinem. Aby obrona by\u0142a skuteczna, potrzeba wielkiego wysi\u0142ku i jedno\u015bci wok\u00f3\u0142 traktat\u00f3w europejskich. Si\u0142y skrajnie prawicowe wewn\u0105trz Unii s\u0105 wspierane propagandowo, politycznie i finansowo przez ameryka\u0144sk\u0105 „altprawic\u0119” i Kreml. Unia mo\u017ce je zatrzyma\u0107 w ka\u017cdym pa\u0144stwie cz\u0142onkowskim jedynie drog\u0105 demokratyczn\u0105 i praworz\u0105dn\u0105.<\/p>\n\n\n\n
To jest mo\u017cliwe, czego najnowsze przyk\u0142ady mamy we Francji i w Polsce. Ale warunkiem podstawowym jest wola samych obywateli. Nie mo\u017cna wi\u0119c lekcewa\u017cy\u0107 ich l\u0119k\u00f3w, obaw, zarzut\u00f3w i w\u0105tpliwo\u015bci. Dzi\u015b chodzi o polityk\u0119 wobec migrant\u00f3w i o rosn\u0105ce koszty \u017cycia, poczucie porzucenia przez pa\u0144stwo, zanik tradycyjnych sposob\u00f3w \u017cycia. Im wi\u0119ksze grupy spo\u0142eczne czuj\u0105 si\u0119 wykorzenione, tym silniejsze s\u0105 wp\u0142ywy skrajnej prawicy i skrajnej lewicy (u nas ta druga jest marginesem, we Francji jest si\u0142\u0105, czego dow\u00f3d da\u0142a, organizuj\u0105c blok ludowy przeciwko lepenistom). Obie formacje \u0142\u0105czy antysystemowo\u015b\u0107. System obroni si\u0119, gdy dzia\u0142a sprawnie i z po\u017cytkiem dla obywateli. Zapewnienie funkcjonalno\u015bci systemu spada na rz\u0105dz\u0105cych.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zaledwie trzy dni dziel\u0105 wygran\u0105 lewicy brytyjskiej od wygranej lewicy francuskiej w wyborach parlamentarnych. Oczywi\u015bcie lewica laburzystowska to nie zmontowany dora\u017anie front ludowy we Francji. Inna historia, inny ustr\u00f3j. Ale nastroje tu i tu podobne: niepewno\u015bci, niepokoju, konfuzji w odniesieniu do przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":14073,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15773"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15773"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15773\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15779,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15773\/revisions\/15779"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/14073"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15773"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15773"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15773"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}