Co\u015b drgn\u0119\u0142o w sprawie wo\u0142y\u0144skiej, ale do pojednania polsko-ukrai\u0144skiego droga wci\u0105\u017c d\u0142uga i wyboista.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Ostro\u017cny komunikat ukrai\u0144skiego Instytutu Pami\u0119ci Narodowej, sygnalizuj\u0105cy gotowo\u015b\u0107 do rozpocz\u0119cia akcji ekshumacyjnej polskich ofiar ludob\u00f3jstwa na Wo\u0142yniu, zaplanowanego i przeprowadzonego przez zbrojne formacje ukrai\u0144skie, to rzeczywi\u015bcie – jak uj\u0105\u0142 to rzecznik MSZ Pawe\u0142 Wro\u0144ski – dobry krok we w\u0142a\u015bciwym kierunku. Instytut to jednak nie w\u0142adza pa\u0144stwowa, tylko plac\u00f3wka naukowa. Lepszym krokiem by\u0142oby wyst\u0105pienie w tej sprawie prezydenta Ukrainy, a przynajmniej premiera wraz z ministrem spraw zagranicznych.<\/p>\n\n\n\n
Tak czy inaczej, co\u015b si\u0119 dzieje w zamro\u017conych od lat stosunkach na tym polu. Mr\u00f3z zapanowa\u0142, gdy polscy nacjonali\u015bci siedem lat temu zdemontowali za zgod\u0105 lokalnych w\u0142adz nielegalnie postawiony w Hruszowicach pomnik upami\u0119tniaj\u0105cy \u017co\u0142nierzy UPA. Reakcj\u0105 na zniszczenie pomnika by\u0142 po stronie ukrai\u0144skiej zakaz ekshumacji i poszukiwa\u0144 na terenie Ukrainy szcz\u0105tk\u00f3w ofiar – obywateli polskich. Narodowcy zdzia\u0142ali tyle, \u017ce sprowokowali kryzys mi\u0119dzy pa\u0144stwami. Ofiar\u0105 kryzysu pad\u0142a sprawa ekshumacji, wa\u017cna dla rodzin pomordowanych i spo\u0142eczno\u015bci kresowiak\u00f3w. Prowokacja wpisywa\u0142a si\u0119 w antyukrai\u0144sk\u0105 polityk\u0119 i propagand\u0119 cz\u0119\u015bci polskich \u015brodowisk prawicowo-nacjonalistycznych. Uderzono w st\u00f3\u0142, ukrai\u0144skie no\u017cyce si\u0119 odezwa\u0142y. Rozmowy przerwano.<\/p>\n\n\n\n
Sprawa jednak dalej \u017cy\u0142a swoim \u017cyciem i nabiera\u0142a bie\u017c\u0105cego znaczenia politycznego. Do tego stopnia, \u017ce nie kto inny, ale umiarkowanie liberalny premier Tusk odpali\u0142 polityczn\u0105 bomb\u0119 atomow\u0105: powi\u0105za\u0142 Wo\u0142y\u0144 z polskim poparciem dla cz\u0142onkostwa Ukrainy w Unii Europejskiej. Swoiste ultimatum podtrzymali jego zast\u0119pca Kosiniak-Kamysz i szef dyplomacji Rados\u0142aw Sikorski. Zadzia\u0142a\u0142o: pojawi\u0142 si\u0119 komunikat ukrai\u0144skiego IPN.<\/p>\n\n\n\n
Tusk zdecydowanie odrzuci\u0142 sugesti\u0119 by\u0142ego ju\u017c ministra spraw zagranicznych Ku\u0142eby, aby „nie grzeba\u0107” w historii, a spraw\u0119 Wo\u0142ynia zostawi\u0107 historykom. W\u0142a\u015bnie \u017ce trzeba grzeba\u0107, m\u00f3wi\u0142 Tusk, bo tylko prawda mo\u017ce by\u0107 fundamentem pojednania. Polski premier oddali\u0142 opcj\u0119 pragmatyzmu podsuwan\u0105 przez Ku\u0142eb\u0119. Dobrze wyczu\u0142, \u017ce w polityce polskiej lepiej mu b\u0119dzie przy\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 do opcji „wo\u0142y\u0144skiej”. Nie czyni go to jednak nacjonalist\u0105. Dalej deklaruje pomoc dla walcz\u0105cej o wolno\u015b\u0107 Ukrainy. Daje Kijowowi do zrozumienia, \u017ce zgoda na ekshumacj\u0119 pomo\u017ce, a nie zaszkodzi cz\u0142onkostwu Ukrainy w UE. Poka\u017ce, \u017ce Ukraina, tak jak demokratyczna Polska, nie ulega w tej sprawie zasadzie Hammurabiego: oko za oko, z\u0105b za z\u0105b.<\/p>\n\n\n\n
Czy ultimatum Tuska i komunikat ukrai\u0144skiego IPN to ju\u017c prawdziwy zwrot akcji, poka\u017c\u0105 czyny po obu stronach. Nie obejdzie si\u0119 bez porozumienia na szczeblu pa\u0144stwowym, precyzuj\u0105cym zasady ekshumacji i poch\u00f3wku. Nie wystarczy, \u017ce Ukraina przyjmie wnioski poszczeg\u00f3lnych rodzin polskich o mo\u017cliwo\u015b\u0107 godnego pochowania i upami\u0119tnienia bliskich. W dzia\u0142aniach na tym polu powinny ze sob\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 na partnerskich zasadach tak\u017ce instytucje pa\u0144stwowe i naukowe obu narod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Rozplatanie w\u0119z\u0142a wo\u0142y\u0144skiego b\u0119dzie testem dobrej woli dla obu pa\u0144stw. W\u0142adze nie powinny tu „szuka\u0107 swego”, tylko dzia\u0142a\u0107 na rzecz szczerego i trwa\u0142ego pojednania. Rozci\u0119cie w\u0119z\u0142a jest jednym z jego warunk\u00f3w. Kolejnym jest wygrana Ukrainy z Rosj\u0105, bo tylko wtedy b\u0119dzie mo\u017cliwa akcja ekshumacyjna.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Co\u015b drgn\u0119\u0142o w sprawie wo\u0142y\u0144skiej, ale do pojednania polsko-ukrai\u0144skiego droga wci\u0105\u017c d\u0142uga i wyboista.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":16154,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16151"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16151"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16151\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16156,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16151\/revisions\/16156"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16154"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16151"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16151"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16151"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}