
{"id":17300,"date":"2025-09-20T20:22:02","date_gmt":"2025-09-20T18:22:02","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/?p=17300"},"modified":"2025-09-22T12:44:11","modified_gmt":"2025-09-22T10:44:11","slug":"dyktatorzy-nie-lubia-wolnosci-slowa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/2025\/09\/20\/dyktatorzy-nie-lubia-wolnosci-slowa\/","title":{"rendered":"Dyktatorzy nie lubi\u0105 wolno\u015bci s\u0142owa"},"content":{"rendered":"\n<p>Donald Trump urabia Amerykan\u00f3w do rozprawy z mediami, kt\u00f3re go krytykuj\u0105 albo, co jeszcze bardziej go z\u0142o\u015bci, nadaj\u0105 programy satyryczne z niego kpi\u0105ce. Na czarnej li\u015bcie prezydenta USA figuruj\u0105 niekt\u00f3re prywatne telewizje informacyjne i publiczne: radio NPR oraz sie\u0107 telewizyjna PBS, dzia\u0142aj\u0105ce na zasadzie partnerstwa publiczno-biznesowego.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Wracaj\u0105c z bezprecedensowej drugiej wizyty pa\u0144stwowej w\u00a0Zjednoczonym Kr\u00f3lestwie (nawet papie\u017c Wojty\u0142a odby\u0142 tylko jedn\u0105), Trump rzuci\u0142 mimochodem, jak to ma w zwyczaju, do dziennikarzy lec\u0105cych z nim na pok\u0142adzie Air Force One, \u017ce mo\u017ce czas zastanowi\u0107 si\u0119 na odebraniem licencji krytykuj\u0105cym go mediom. Czyli zlikwidowa\u0107 wolno\u015b\u0107 s\u0142owa. Nie\u017ale jak na prezydenta pa\u0144stwa szczyc\u0105cego si\u0119 najwi\u0119ksz\u0105 wolno\u015bci\u0105 na \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n<p>Wolno\u015b\u0107 s\u0142owa i prawo do posiadania broni przez prywatne osoby to dwa konstytucyjne filary ameryka\u0144skiej konstytucji. Dla Europejczyka o liberalnym nastawieniu to pierwsze &#8211; wolno\u015b\u0107 s\u0142owa &#8211; to oczywisto\u015b\u0107. To drugie &#8211; prawo do przechowywania i paradowania z broni\u0105 w miejscach publicznych, np. w kafeterii, to co\u015b trudnego do poj\u0119cia, bo przecie\u017c niemal codziennie s\u0142yszymy o ofiarach, w tym dzieciach, kolejnych masowych zab\u00f3jc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Jedn\u0105 z tych ofiar by\u0142 Charlie Kirk, zagorza\u0142y trumpista postrzelony \u015bmiertelnie podczas spotkania ze studentami. Kula dosi\u0119g\u0142a go akurat w momencie, gdy mia\u0142 odpowiedzie\u0107 na pytanie dotycz\u0105ce plagi strzelanin na kampusach uniwersyteckich. Jest w tym co\u015b z\u0142owrogo symbolicznego z perspektywy obywatela pa\u0144stwa europejskiego, w kt\u00f3rym dost\u0119p do broni jest znacznie trudniejszy: ostatnie s\u0142owo w wolnej debacie nale\u017ca\u0142o do strzelaj\u0105cego.<\/p>\n\n\n\n<p>W Europie do takich przera\u017caj\u0105cych sytuacji na razie nie dochodzi, bo prawicowi politycy pokroju Paw\u0142a Kukiza jeszcze nie pr\u00f3buj\u0105 tutaj na masow\u0105 skal\u0119 zalegalizowa\u0107 powszechnego dost\u0119pu do broni. Dzi\u0119ki temu nie dosz\u0142o jeszcze w Europie do zastrzelenia prelegenta podczas jego wyst\u0119pu na terenie uniwersyteckim.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie dochodzi r\u00f3wnie\u017c w wolnej cz\u0119\u015bci Europy, w tym w Polsce, do drastycznych narusze\u0144 akademickiej wolno\u015bci s\u0142owa. Zdarzaj\u0105 si\u0119 pr\u00f3by id\u0105ce w tym kierunku, np. w sprawie pok\u0142osia napa\u015bci Hamasu na bezbronnych Izraelczyk\u00f3w 5 pa\u017adziernika 2023, ale jak dot\u0105d manifestacje antyizraelskie nie zako\u0144czy\u0142y si\u0119 u nas r\u0119koczynami czy strzelanin\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Argumenty stron konfliktu, wywo\u0142anego w tym przypadku przez organizacj\u0119 palesty\u0144sk\u0105, s\u0105 przedstawiane bez ogranicze\u0144 w mediach i na uczelniach. Ich wiarygodno\u015b\u0107 jest analizowana przez wyspecjalizowane portale i kom\u00f3rki weryfikacyjne dzia\u0142aj\u0105ce przy rzetelnych mediach.<\/p>\n\n\n\n<p>I bardzo dobrze, ale jak d\u0142ugo jeszcze, skoro Trump szykuje rozpraw\u0119 z takimi mediami: chce je zrujnowa\u0107 \u017c\u0105daniami bajo\u0144skich odszkodowa\u0144 za publikacje, kt\u00f3re uwa\u017ca za k\u0142amstwo i znies\u0142awienie, albo odebra\u0107 im licencj\u0119 nadawcz\u0105 pod podobnymi oskar\u017ceniami. Takie pogr\u00f3\u017cki w Ameryce to rzecz niebywa\u0142a. Nie przypominam sobie, by Obama czy Hillary Clinton albo Bush junior atakowali w ten spos\u00f3b media ameryka\u0144skie.<\/p>\n\n\n\n<p>Prawo do wolno\u015bci krytykowania prezydenta gwarantuje ameryka\u0144ska konstytucja. Wykorzystywanie zab\u00f3jstwa Kirka do t\u0142umienia krytyki i zastraszania medi\u00f3w oraz ruch\u00f3w obywatelskich, jak cho\u0107by Antifa, musi niepokoi\u0107 zwolennik\u00f3w wolno\u015bci s\u0142owa w Ameryce i innych demokracjach zachodnich. Bo Trump jest mentorem mi\u0119dzynarod\u00f3wki skrajnej prawicy. A w Polsce nawet g\u0142owy pa\u0144stwa i popieraj\u0105cej mniemanego prezydenta wierchuszki i nomenklatury PiS.<\/p>\n\n\n\n<p>Co gorsza, mamy tu do czynienia z gigantyczn\u0105 operacj\u0105 orwellowsk\u0105: skrajna prawica i trumpi\u015bci przedstawiaj\u0105 si\u0119 w USA i u nas jako obro\u0144cy wolno\u015bci s\u0142owa i w og\u00f3le wolno\u015bci, ale w istocie tylko dla siebie, dla swoich medi\u00f3w, swoich dziennikarzy, a nigdy dla innych opcji ideowych i politycznych. Duda posun\u0105\u0142 si\u0119 nawet od pozwania przed s\u0105d pisarza, kt\u00f3ry nazwa\u0142 go s\u0142owem uwa\u017canym za obra\u017aliwe. W demokracji jednak liderzy polityczni musz\u0105 si\u0119 liczy\u0107 z takimi ci\u0119gami. Inaczej to ju\u017c nie jest demokracja, tylko system wodzowski.<\/p>\n\n\n\n<p>Je\u015bli PiS wr\u00f3ci\u0142by do w\u0142adzy za dwa lata lub wcze\u015bniej, powr\u00f3ci do atakowania TVN i innych medi\u00f3w i b\u0119dzie si\u0119 przy tym powo\u0142ywa\u0142 na Trumpa. Zagrozi znowu pod jakim\u015b pretekstem odebraniem koncesji TVN albo wrogim przej\u0119ciem stacji. Zacznie n\u0119kanie niezale\u017cnych od Kaczy\u0144skiego medi\u00f3w masowymi pozwami s\u0105dowymi, zabroni sp\u00f3\u0142kom skarbu pa\u0144stwa zamieszczania w nich reklam i og\u0142osze\u0144 p\u0142atnych.<\/p>\n\n\n\n<p>To wszystko ju\u017c robili, ale teraz robiliby jeszcze bardziej nachalnie. Pod protektoratem Trumpa. Za Bidena bali si\u0119 p\u00f3j\u015b\u0107 na ca\u0142o\u015b\u0107, bo ambasador Mark Brzezinski publicznie zapowiada\u0142 na antenie TVN24, \u017ce Ameryka b\u0119dzie broni\u0142a swoich legalnych biznes\u00f3w w Polsce. Dzi\u015b na takie wsparcie TVN nie mo\u017ce liczy\u0107. To ponury przyk\u0142ad, jak trumpizm infekuje polityk\u0119 polsk\u0105.&nbsp;Nie tylko w sferze medi\u00f3w, lecz ta sfera jest szczeg\u00f3lnie wra\u017cliwa, a mnie te\u017c zawodowo szczeg\u00f3lnie bliska. <\/p>\n\n\n\n<p>Prac\u0119 dziennikarsk\u0105 zaczyna\u0142em w podziemnej prasie opozycyjnej, kontynuowa\u0142em w legalnej, ale zn\u00f3w zepchni\u0119tej do podziemia prasie Solidarno\u015bci i po prze\u0142omie demokratycznym w dwu powa\u017cnych tygodnikach opinii. Mam por\u00f3wnanie i do\u015bwiadczenie, jak to jest \u017cy\u0107 w pa\u0144stwie cenzury i monopolu partyjnego na media i w pa\u0144stwie, w kt\u00f3rym konstytucja gwarantuje wolno\u015b\u0107 s\u0142owa w ramach prawa. Naprawd\u0119 nie ma por\u00f3wnania. Wolno\u015b\u0107 s\u0142owa &#8211; tak, ale nie tylko dla Wodza i jego przybocznych, lecz r\u00f3wnie\u017c dla jego krytyk\u00f3w, w tym satyryk\u00f3w. Satyryk podlizuj\u0105cy si\u0119 w\u0142adzy to \u017ca\u0142osny widok.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Donald Trump urabia Amerykan\u00f3w do rozprawy z mediami, kt\u00f3re go krytykuj\u0105 albo, co jeszcze bardziej go z\u0142o\u015bci, nadaj\u0105 programy satyryczne z niego kpi\u0105ce. Na czarnej li\u015bcie prezydenta USA figuruj\u0105 niekt\u00f3re prywatne telewizje informacyjne i publiczne: radio NPR oraz sie\u0107 telewizyjna PBS, dzia\u0142aj\u0105ce na zasadzie partnerstwa publiczno-biznesowego.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17300"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17300"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17300\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17304,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17300\/revisions\/17304"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17300"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17300"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17300"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}