
{"id":17341,"date":"2025-10-10T20:45:31","date_gmt":"2025-10-10T18:45:31","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/?p=17341"},"modified":"2025-10-11T00:07:46","modified_gmt":"2025-10-10T22:07:46","slug":"braterstwo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/2025\/10\/10\/braterstwo\/","title":{"rendered":"Braterstwo"},"content":{"rendered":"\n<p>Spokojnie, Trump mo\u017ce dosta\u0107 wymarzonego Nobla pokojowego za rok. O ile jego\u00a0\u00a0plan pokojowy zostanie do ko\u0144ca zrealizowany i utrzyma si\u0119 na d\u0142ugo. Na przyznanie tegorocznego Nobla pani Machado, wenezuelskiej liderce opozycji demokratycznej, Bia\u0142y Dom zareagowa\u0142 dziecinnym grymasem niezadowolenia. Za to wsz\u0119dzie tam, gdzie rz\u0105dz\u0105 dyktatorzy i toczy si\u0119 walka z dyktatur\u0105, decyzj\u0119 powitano z rado\u015bci\u0105 i now\u0105 nadziej\u0105.\u00a0<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Bia\u0142y Dom si\u0119 obruszy\u0142, \u017ce norweski komitet noblowski prze\u0142o\u017cy\u0142 polityk\u0119 nad spraw\u0119 pokoju. To niedorzeczna pretensja. Po pierwsze, Trump sam zwalcza re\u017cim Maduro. A po drugie dlatego, \u017ce&nbsp;od zarania sprawa pokoju nieuchronnie wi\u0105\u017ce si\u0119 z polityk\u0105. Sam komitet jest efektem decyzji politycznej podejmowanej przez parlament norweski, kt\u00f3ry go powo\u0142uje. Nie mog\u0105 w nim jednak zasiada\u0107 czynni pos\u0142owie. Jest to ochrona przed zarzutami o wp\u0142ywanie na decyzje jury.<\/p>\n\n\n\n<p>Aktualnie sk\u0142ada si\u0119 ono z dw\u00f3ch m\u0119\u017cczyzn i trzech kobiet. Jedna z nich ma bogaty \u017cyciorys polityczny, w\u0142\u0105cznie z funkcj\u0105 (by\u0142ej) wicepremier. Przewodnicz\u0105cy &#8211; wybiera go sama komisja &#8211; od lat dzia\u0142a na polu praw cz\u0142owieka. Pomaga\u0142 wyj\u015b\u0107 Norwegom z szoku po krwawym ataku skrajnie prawicowego fanatyka na m\u0142odzie\u017c\u00f3wk\u0119 socjaldemokratyczn\u0105 na wyspie Utoya. Ci ludzie maj\u0105 wi\u0119c sprecyzowane pogl\u0105dy polityczne, ale trzymaj\u0105 litery i ducha testamentu Alfreda Nobla.<\/p>\n\n\n\n<p>Nobel zaleci\u0142 w nim, by nagrod\u0119 pokojow\u0105 przyznawa\u0107 osobie lub grupie os\u00f3b, kt\u00f3re wnios\u0142y najwi\u0119kszy wk\u0142ad w braterstwo mi\u0119dzy narodami, zniesienie lub ograniczenie liczebno\u015bci regularnego wojska oraz za urz\u0105dzanie zjazd\u00f3w na rzecz pokoju.&nbsp;Kluczowe jest tu braterstwo: d\u0105\u017cenie do wsp\u00f3lnoty i wsp\u00f3\u0142pracy rodzaju ludzkiego wywiedzione z uniwersalistycznej etyki chrze\u015bcija\u0144stwa. Cz\u0142owiek cz\u0142owiekowi bratem, a nie wilkiem.<\/p>\n\n\n\n<p>Nieosi\u0105galny idea\u0142, ale i program mo\u017cliwej zmiany na lepsze po spe\u0142nieniu pewnych warunk\u00f3w. Wy\u0142o\u017cy\u0142 je racjonalnie ju\u017c Immanuel Kant w eseju o wieczystym pokoju, wydanym w Kr\u00f3lewcu w tym samym roku, w kt\u00f3rym ostatecznie znikn\u0119\u0142a z politycznej mapy dawna Rzeczpospolita.<\/p>\n\n\n\n<p>Czy Trump te\u017c pasuje do wskaza\u0144 Nobla? C\u00f3\u017c, naciska na zbrojenia, ministerstwo obrony pozwoli\u0142 przemianowa\u0107 na &#8222;departament WOJNY&#8221;, grozi Hiszpanii wyrzuceniem z NATO, bo przeznacza tylko 2 proc. bud\u017cetu na bezpiecze\u0144stwo, wyprowadza na ulice \u017co\u0142nierzy, by walczyli z przest\u0119pczo\u015bci\u0105, do czego przecie\u017c nie s\u0105 szkoleni, nakaza\u0142 chwyta\u0107 i deportowa\u0107 z kraju ludzi niemog\u0105cych si\u0119 wylegitymowa\u0107 odpowiednimi dokumentami. Norweski komitet zna te fakty.<\/p>\n\n\n\n<p>Tak samo jak zna wk\u0142ad administracji Trumpa i samego prezydenta w wyciszenie zbrojnych konflikt\u00f3w zbrojnych w kilku pa\u0144stwach, cho\u0107 jak dot\u0105d nie w Ukrainie. Wygaszone konflikty to zawsze dobra wiadomo\u015b\u0107, szczeg\u00f3lnie dla zwyk\u0142ych ludzi, lecz tych najbardziej krwawych Trump nie wygasi\u0142: ani w Sudanie, ani w Ukrainie.<\/p>\n\n\n\n<p>Wyb\u00f3r Machado te\u017c tego konfliktu nie zako\u0144czy, lecz zwr\u00f3ci uwag\u0119 na tyra\u0144sk\u0105 polityk\u0119 wenezuelskiego \u0141ukaszenki, prezydenta Maduro, kt\u00f3ry ukrad\u0142 si\u0142\u0105 wygran\u0105 opozycji w wyborach. Nie wyci\u0105gnie z wi\u0119zienia Alesia Bialackiego, kt\u00f3ry nadal siedzi za niewinno\u015b\u0107, cho\u0107 Nobla pokojowego dosta\u0142 w 2022 r.<\/p>\n\n\n\n<p>Sama Maria Corina Machado musia\u0142a z kraju ucieka\u0107, bo dla populistyczno-lewicowego re\u017cimu sta\u0142a si\u0119 wrogiem publicznym numer jeden tylko dlatego, \u017ce chcia\u0142a praworz\u0105dnej, pluralistycznej demokracji. Odwa\u017cna i pokojowa walka o demokracj\u0119 z autorytaryzmem prawicowym albo lewicowym pasuje do wytycznych Alfreda Nobla. Dzi\u015b na tym polega braterstwo mi\u0119dzy narodami, aby&nbsp;zmniejsza\u0107 ryzyko wywo\u0142ania wojny \u015bwiatowej.<\/p>\n\n\n\n<p>Na tym powinien si\u0119 teraz skupi\u0107 Trump, czyli na powstrzymaniu wojennych zap\u0119d\u00f3w Putina. Przerwanie wojen w Gazie i w Ukrainie to by\u0142by dopiero tytu\u0142 do pokojowego Nobla.&nbsp;I to nie s\u0105 \u017cadne wznios\u0142e slogany ani pobo\u017cne \u017cyczenia, to si\u0119 dzieje tu i teraz, wok\u00f3\u0142 nas. Tak jak dzia\u0142o si\u0119 zawsze, nim wybucha\u0142 bratob\u00f3jczy konflikt, wojna domowa, regionalna lub \u015bwiatowa.<\/p>\n\n\n\n<p>Prawda jest taka, \u017ce pa\u0144stwa praworz\u0105dnej demokracji wojen nie wywo\u0142uj\u0105, wywo\u0142uj\u0105 je autorytaryzmy. Dzi\u015b s\u0105 w ofensywie, wi\u0119c tym bardziej nale\u017cy wspiera\u0107 ludzi i instytucje, dla kt\u00f3rych jest jasne, \u017ce trzeba da\u0107 \u015bwiadectwo, po czyjej jest si\u0119 stronie w tym zmaganiu. Brawo Machado, brawo Komitet Noblowski!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Spokojnie, Trump mo\u017ce dosta\u0107 wymarzonego Nobla pokojowego za rok. O ile jego\u00a0\u00a0plan pokojowy zostanie do ko\u0144ca zrealizowany i utrzyma si\u0119 na d\u0142ugo. Na przyznanie tegorocznego Nobla pani Machado, wenezuelskiej liderce opozycji demokratycznej, Bia\u0142y Dom zareagowa\u0142 dziecinnym grymasem niezadowolenia. Za to wsz\u0119dzie tam, gdzie rz\u0105dz\u0105 dyktatorzy i toczy si\u0119 walka z dyktatur\u0105, decyzj\u0119 powitano z rado\u015bci\u0105 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17341"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=17341"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17341\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17352,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/17341\/revisions\/17352"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=17341"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=17341"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=17341"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}