Mija pierwsza rocznica szoku, jakim dla \u015bwiata katolickiego by\u0142o zrzeczenie si\u0119 urz\u0119du papie\u017ca przez Benedykta XVI. Ciekawe \u015bwiat\u0142o na Josepha Ratzingera rzuca rocznicowa rozmowa Katolickiej Agencji Informacyjnej z abp. Alfonsem Nossolem, zaprzyja\u017anionym z by\u0142ym papie\u017cem i najlepszym polskim znawc\u0105 jego teologii.<\/p>\n
Nossol nie kryje, \u017ce jest entuzjast\u0105 Benedykta jako teologa, intelektualisty, przyw\u00f3dcy Ko\u015bcio\u0142a. To nic niezwyk\u0142ego. W polskiej elicie ko\u015bcielnej notowania Benedykta s\u0105 wci\u0105\u017c bardzo wysokie, wydaje mi si\u0119, \u017ce wy\u017csze ni\u017c Franciszka (cho\u0107 po wizycie ad limina mog\u0105 te\u017c p\u00f3j\u015b\u0107 w g\u00f3r\u0119 i jego), a mo\u017ce nawet Jana Paw\u0142a II (w sensie dorobku naukowego, teologicznego). I to nie dziwi, bo Ratzinger rzeczywi\u015bcie na niwie oficjalnej (zgodnej z doktryn\u0105 i praktyk\u0105 ko\u015bcieln\u0105) teologii katolickiej jest wybitny, cho\u0107 dla mnie bardziej inspiruj\u0105ce by\u0142y dzie\u0142a mniej ortodoksyjne, np. Teilharda de Chardin, i bardziej ,,odjechane”, np. Chestertona, Mertona, Dupuisa, Griffthsa.<\/p>\n
Ale rozmowy-rzeki Ratzingera z Peterem Seewaldem nawet teologiczny laik mo\u017ce przeczyta\u0107 z po\u017cytkiem. Uk\u0142adaj\u0105 si\u0119 one w t\u0119 sam\u0105 konserwatywno-ortodoksyjn\u0105 narracj\u0119 o rozchwianym, zaburzonym wsp\u00f3\u0142czesnym \u015bwiecie, poddanym ,,dyktaturze relatywizmu”. W tym \u015bwiecie ostatni\u0105 latarni\u0105 nadziei jest chrze\u015bcija\u0144stwo i Ko\u015bci\u00f3\u0142 rzymsko-katolicki.<\/p>\n
Seewald, by\u0142y w\u015bciekle lewicowy dziennikarz niemiecki, dzi\u015b ortodoksyjny katolik, jest dobrym przyk\u0142adem, \u017ce ta narracja mo\u017ce by\u0107 atrakcyjna dla\u00a0 ludzi z jakich\u015b, zwykle g\u0142\u0119boko osobistych powod\u00f3w, rozczarowanych albo zm\u0119czonych kultur\u0105 wolno\u015bci, indywidualizmu i ekspresji bez granic, u\u017cywania \u017cycia.<\/p>\n
Ale jest te\u017c motyw niezwykle sentymentalny. T\u0119sknota za \u015bwiatem, w kt\u00f3rym wszystko by\u0142o jako\u015b, gorzej czy lepiej, pouk\u0142adane i oswojone. Abp Nossol wspomina, jak go\u015bci\u0142 w diecezji opolskiej kardyna\u0142a Ratzingera, na d\u0142ugo, zanim ten zosta\u0142 papie\u017cem. Zabra\u0142 go na obchody jubileuszu 25-lecia \u015bwi\u0119ce\u0144 kap\u0142a\u0144skich pewnego miejscowego ksi\u0119dza. Na granicy parafii czeka\u0142a bryczka ozdobiona\u00a0 kwiatami. Kardyna\u0142 usiad\u0142 w bryczce, Nossol, z batem w r\u0119ce, obok wo\u017anicy na ko\u017ale.<\/p>\n
,,Po pobycie na tej uroczysto\u015bci [Ratzinger] m\u00f3wi\u0142, \u017ce czu\u0142 si\u0119 zupe\u0142nie jak w Bawarii. Cz\u0119sto mi powtarza\u0142, \u017ce dostrzega mn\u00f3stwo podobnych element\u00f3w religijno\u015bci \u015bl\u0105skiej z bawarsk\u0105. Na \u015al\u0105sku Opolskim czu\u0142 si\u0119 jak u siebie i o tym m\u00f3wi\u0142. Mia\u0142 poczucie, \u017ce jest u siebie”.<\/p>\n
Polscy nacjonali\u015bci zapewne nie zachwyc\u0105 si\u0119 tymi s\u0142owami Bawarczyka, ale polscy tradycyjni katolicy by\u0107 mo\u017ce tak. S\u0142owa kardyna\u0142a czytam dzi\u015b jako wyraz nostalgii za bezpowrotnie chyba ju\u017c utraconym \u015bwiatem religijno-kulturowym, jednolitym i hierarchicznym.<\/p>\n
Ratzinger nie jest wyj\u0105tkiem. Takich religijnych nostalgik\u00f3w jest niema\u0142o, tak\u017ce w krajach kulturowo mieszanych, np. w Anglii. Znam kilku Anglik\u00f3w w dojrza\u0142ym wieku, kt\u00f3rzy s\u0105 anglikanami, ale je\u017cd\u017c\u0105 do Polski, by poczu\u0107 przez kilka dni atmosfer\u0119 swojego dzieci\u0144stwa i m\u0142odo\u015bci, kiedy ich \u015bwiat by\u0142 podobny do tego, co wci\u0105\u017c mo\u017cna znale\u017a\u0107 w Polsce: ksi\u0119\u017cy w sutannach na ulicach, zakonnice w habitach, a nawet kornetach, bicie dzwon\u00f3w i sygnaturek ko\u015bcielnych.<\/p>\n
Nie wiem, czy to jest komplement, \u017ce Polska jest postrzegana przez nostalgik\u00f3w takich, jak ci anglikanie i sam Ratzinger, jako religijny skansen. Dla mnie nie jest. Wola\u0142bym, by na Polsk\u0119 patrzono nie jako skansen czy ostatni\u0105 redut\u0119 katolicyzmu, lecz by szukano w niej religijnej, teologicznej, kulturowej inspiracji do dobrych zmian na przysz\u0142o\u015b\u0107, w Ko\u015bciele i \u015bwiecie. Tak kiedy\u015b by\u0142o (Bracia polscy, \u0141aski, Frycz Modrzewski, kolokwium toru\u0144skie, konfederacja warszawska) , ale przed wiekami.\u00a0 Fajna ta bryczka Ratzingera, ale nie dla wszystkich, a jecha\u0107 ni\u0105 mo\u017cna tylko do ty\u0142u.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Mija pierwsza rocznica szoku, jakim dla \u015bwiata katolickiego by\u0142o zrzeczenie si\u0119 urz\u0119du papie\u017ca przez Benedykta XVI. Ciekawe \u015bwiat\u0142o na Josepha Ratzingera rzuca rocznicowa rozmowa Katolickiej Agencji Informacyjnej z abp. Alfonsem Nossolem, zaprzyja\u017anionym z by\u0142ym papie\u017cem i najlepszym polskim znawc\u0105 jego teologii.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2286"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2286"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2286\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2288,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2286\/revisions\/2288"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2286"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2286"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2286"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}