Mamy now\u0105 zbitk\u0119 w mowie politycznej: „Polki i Polacy”. W porz\u0105dku, ale jak si\u0119 z t\u0105 fraz\u0105 czuj\u0105 obywatele polscy, kt\u00f3rzy s\u0105 innej narodowo\u015bci? Chyba nieswojo i mo\u017ce nie u siebie, a to razi w kraju demokratycznym. Oczywi\u015bcie, Polak\u00f3w etnicznych \u017cyje w Polsce mia\u017cd\u017c\u0105ca wi\u0119kszo\u015b\u0107, ale nie 100 proc. I dojrza\u0142y polityk czy dzia\u0142acz powinien to bra\u0107 pod uwag\u0119, wyst\u0119puj\u0105c publicznie, cho\u0107by dla dobra debaty publicznej.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Wed\u0142ug spisu w 2011 r. 97,1 proc. (prawie 38 mln) zdeklarowa\u0142o narodowo\u015b\u0107 polsk\u0105, niepolsk\u0105 \u2013 3,8 proc. (prawie 1,5 mln). W cz\u0119\u015bci niepolskiej s\u0105 m.in. Ukrai\u0144cy, Bia\u0142orusini, \u0141emkowie, Niemcy, Litwini, Ormianie, Grecy, S\u0142owacy, Czesi, Rosjanie, \u017bydzi, Romowie, Wietnamczycy, Anglicy, Amerykanie, Francuzi, a tak\u017ce osoby podaj\u0105ce narodowo\u015b\u0107 \u015bl\u0105sk\u0105, kaszubsk\u0105, kociewsk\u0105. Czyli \u017cyj\u0105 w\u015br\u00f3d nas, Polek i Polak\u00f3w, nie-Polacy i nie-Polki, ale te\u017c wsp\u00f3\u0142obywatele naszego pa\u0144stwa. Dlatego wypada\u0142oby oczekiwa\u0107 od polskich polityk\u00f3w pewnej pow\u015bci\u0105gliwo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
Chwyty retoryczne maj\u0105 skutki spo\u0142eczne, kulturowe i polityczne. Jak kto\u015b wci\u0105\u017c s\u0142yszy o „Polkach i Polakach”, a sam do tej grupy nie nale\u017cy, to mo\u017ce si\u0119 poczu\u0107 pomini\u0119ty, a nawet wykluczony.<\/p>\n\n\n\n
Na dodatek robienie z jakiej\u015b frazy mantry obni\u017ca jej atrakcyjno\u015b\u0107, a nawet zaczyna powodowa\u0107 skutek odwrotny: o\u015bmiesza\u0107 mantr\u0119. Tak sta\u0142o si\u0119 z „dobr\u0105 zmian\u0105” (polecam ksi\u0105\u017ck\u0119 pod tym tytu\u0142em K\u0142osi\u0144skiej i Rusinka) czy z „normalno\u015bci\u0105” z expos\u00e9 premiera Morawieckiego.<\/p>\n\n\n\n
Co innego dyskusja o ko\u0144c\u00f3wkach \u017ce\u0144skich. Bo to nie jest sprawa tylko j\u0119zykowa, ale te\u017c kulturowa, a ostatecznie polityczna. Chodzi o wyr\u00f3wnywanie statusu spo\u0142ecznego kobiet z statusem m\u0119\u017cczyzn. I to jest tendencja zdrowa. Im wi\u0119cej ko\u0144c\u00f3wek \u017ce\u0144skich w nazwach zawod\u00f3w i funkcji, tym s\u0142abszy antykobiecy stereotyp, \u017ce ich miejsce jest w kuchni i przy dzieciach, czy tego chc\u0105, czy nie.<\/p>\n\n\n\n
Tylko \u017ce w \u015bwiecie j\u0119zyka trzeba uwa\u017ca\u0107, \u017ceby si\u0119 nie potkn\u0105\u0107, proponuj\u0105c co\u015b, co si\u0119 mo\u017ce u\u017cytkownikom\/u\u017cytkowniczkom j\u0119zyka nie spodoba\u0107 z r\u00f3\u017cnych powod\u00f3w, w tym j\u0119zykowych. Upieranie si\u0119 np. przy „prezydentce” (zamiast pani prezydent) wydaje mi si\u0119 skazane na przegran\u0105, ale mo\u017ce pani Dulkiewicz czy Kidawa-B\u0142o\u0144ska maj\u0105 inne zdanie.<\/p>\n\n\n\n
W og\u00f3le mo\u017ce by jednak pyta\u0107 samych kobiet, czy i jak chc\u0105 by\u0107 tytu\u0142owane po obj\u0119ciu urz\u0119du publicznego lub innej funkcji? Czy kobieta woli, by tytu\u0142owa\u0107 j\u0105 marsza\u0142kiem, pos\u0142em, prezesem, redaktorem, czy mo\u017ce marsza\u0142kini\u0105, pos\u0142ank\u0105 (pose\u0142k\u0105?), prezesk\u0105, redaktork\u0105. I podobnie z narodowo\u015bciami: najpierw pytajmy za zgod\u0105 samych zainteresowanych, jakiej s\u0105 narodowo\u015bci, aby unikn\u0105\u0107 niepotrzebnych napi\u0119\u0107 na tym tle. Jeden uwa\u017ca si\u0119 za Polaka, inny za \u015al\u0105zaka – lepiej to uszanowa\u0107, ni\u017c narzuca\u0107 wsp\u00f3\u0142obywatelom odg\u00f3rnie narodow\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Robienie z jakiej\u015b frazy mantry obni\u017ca jej atrakcyjno\u015b\u0107, a nawet zaczyna powodowa\u0107 skutek odwrotny.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":9599,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9590"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9590"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9590\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9598,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9590\/revisions\/9598"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9599"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9590"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9590"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szostkiewicz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9590"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}