
{"id":10463,"date":"2022-12-03T23:38:55","date_gmt":"2022-12-03T22:38:55","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=10463"},"modified":"2022-12-03T23:43:21","modified_gmt":"2022-12-03T22:43:21","slug":"sen-milosc-i-smierc","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2022\/12\/03\/sen-milosc-i-smierc\/","title":{"rendered":"Sen, mi\u0142o\u015b\u0107 i \u015bmier\u0107"},"content":{"rendered":"\n<p>Tematy uniwersalne, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rych zbudowany by\u0142 program dzisiejszego i wczorajszego koncertu w Filharmonii Narodowej.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Koncert mia\u0142 uczci\u0107 setn\u0105 rocznic\u0119 urodzin Andrzeja Hiolskiego (jak to zlecia\u0142o?!) i z tej okazji zaproszono Matthiasa Goerne, by za\u015bpiewa\u0142 <em>Kindertotenlieder<\/em>. Hiolski Mahlera oczywi\u015bcie \u015bpiewa\u0142, mia\u0142 og\u00f3lnie szeroki repertuar; ja akurat go w tym nie s\u0142ysza\u0142am, ale tak czy owak by\u0142 zupe\u0142nie innym \u015bpiewakiem od niemieckiego barytona; jedno ich bezsprzecznie \u0142\u0105czy\u0142o &#8211; wielka klasa. Goerne wykonuje to arcydzie\u0142o od wielu lat, mo\u017cna znale\u017a\u0107 na YouTube jego dawne wykonania &#8211; np. z londy\u0144skich Proms\u00f3w z 2009 r. <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=dt1q2Z1s5p8\">tutaj<\/a>, <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=_UuRV3Yrrg0\">tutaj<\/a> i <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=eTlaxjDwtns\">tutaj<\/a>; wydaje mi si\u0119, \u017ce jego g\u0142os by\u0142 w\u00f3wczas troch\u0119 ja\u015bniejszy, natomiast wci\u0105\u017c \u015bpiewa z tym samym przej\u0119ciem. Ujmuj\u0105ce jest, \u017ce wyst\u0119puje bez nut i nie boi si\u0119 gest\u00f3w, to jest u niego naturalne, nie aktorskie, lecz emocjonalne. Zdaj\u0119 sobie spraw\u0119 z tego, \u017ce akurat to nie musi si\u0119 wszystkim podoba\u0107; mnie owszem, bo jest \u017cywe. Spotka\u0142am dzi\u015b par\u0119 os\u00f3b, kt\u00f3re by\u0142y ju\u017c na wczorajszym koncercie i przysz\u0142y pos\u0142ucha\u0107 tej kreacji drugi raz &#8211; rozumiem ca\u0142kowicie.<\/p>\n\n\n\n<p>Miko\u0142aj Piotr G\u00f3recki u\u017cywa teraz r\u00f3wnie\u017c drugiego imienia, by nie mylono go ze s\u0142awnym ojcem Henrykiem Miko\u0142ajem (cho\u0107 ten dla wszystkich znajomych by\u0142 jednak Henrykiem). Jest zreszt\u0105 od niego zupe\u0142nie inny. Mieszka w Stanach, ale te\u017c przebywa\u0142 w Kanadzie i w Meksyku. W\u0142a\u015bnie z Meksykiem zwi\u0105zany jest utw\u00f3r wykonany na pocz\u0105tku dzisiejszego koncertu. Nie jest to dzie\u0142o nowe, powsta\u0142o w 2009 r., a po raz pierwszy wykonano je dwa lata p\u00f3\u017aniej na katowickim Festiwalu Prawykona\u0144, gdzie mia\u0142am przyjemno\u015b\u0107 go s\u0142ysze\u0107 &#8211; <a href=\"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/2011\/03\/28\/29-prawykonan\/\">tutaj<\/a> o tym wspomnia\u0142am, ale bez tytu\u0142u (zapewne uzna\u0142am go za zbyt trudny?!}, a tytu\u0142 jest tu przecie\u017c bardzo istotny, brzmi <em>Zan tontemiquico<\/em> i w j\u0119zyku nahuatl oznacza &#8222;przychodzimy tylko \u015bni\u0107&#8221;; pochodzi z wiersza Tochihuitzina z prze\u0142omu XIV i XV w. Je\u015bli ta muzyka jest tym snem, to jest to bardzo kolorowy sen, z tymi wszystkimi migotliwymi brzmieniami perkusji, czelesty, fortepianu, fletu i smyczkowych szmer\u00f3w. Ma dwie cz\u0119\u015bci: mo\u017cna go pos\u0142ucha\u0107 <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=MYKAbLHjBK0\">tutaj<\/a> i <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=qwFyM94Wids\">tutaj<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Wst\u0119p<\/em> i <em>\u015amier\u0107 Izoldy<\/em> Wagnera nawi\u0105zywa\u0142 do tematu mi\u0142o\u015bci i \u015bmierci; troch\u0119 dziwne to by\u0142o zestawienie, ale orkiestra zaanga\u017cowa\u0142a si\u0119 w wykonanie w spos\u00f3b widoczny (zw\u0142aszcza smyczki). No i kolejna pod batut\u0105 Andrzeja Boreyki porcja Walentyna Sylwestrowa: <em>IV Symfonia<\/em> z 1976 r. Mo\u017cna powiedzie\u0107 &#8211; jeden z wcze\u015bniejszych krok\u00f3w na drodze kompozytora, kt\u00f3r\u0105 poznajemy ju\u017c coraz lepiej. Nie ma jeszcze owych &#8222;bezczelnych&#8221; pseudocytat\u00f3w, ale ju\u017c poma\u0142u pojawiaj\u0105 si\u0119 zal\u0105\u017cki. Jest troch\u0119 nawi\u0105za\u0144 do <em>repetitive music<\/em>, ale te\u017c obecne s\u0105 motywy, kt\u00f3re znajdziemy w najnowszych symfoniach. I podobnie jak one nie jest to symfonia w rozumieniu klasycznym, tylko po prostu pewna opowie\u015b\u0107 na orkiestr\u0119.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tematy uniwersalne, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rych zbudowany by\u0142 program dzisiejszego i wczorajszego koncertu w Filharmonii Narodowej.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10463"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10463"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10463\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10466,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10463\/revisions\/10466"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10463"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10463"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10463"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}