
{"id":10620,"date":"2023-03-11T00:03:01","date_gmt":"2023-03-10T23:03:01","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=10620"},"modified":"2023-03-11T00:03:01","modified_gmt":"2023-03-10T23:03:01","slug":"prawykonania-w-wiekszosci-damskie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2023\/03\/11\/prawykonania-w-wiekszosci-damskie\/","title":{"rendered":"Prawykonania &#8211; w wi\u0119kszo\u015bci damskie"},"content":{"rendered":"\n<p>Pierwszy raz program Festiwalu Prawykona\u0144 NOSPR zosta\u0142 zbudowany tak parytetowo: zawiera dzie\u0142a 9 kompozytor\u00f3w i 8 kompozytorek. Dzi\u015b to panie absolutnie przewa\u017ca\u0142y.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Jednak ta edycja jest szczeg\u00f3lna &#8211; zawiera koncerty, kt\u00f3re spad\u0142y z pandemicznej online&#8217;owej z 2021 r. I ju\u017c dzi\u015b mo\u017cna by\u0142o por\u00f3wna\u0107 koncert bardziej aktualny z tym zaleg\u0142ym &#8211; nie wiem, czy nie ulegam tu mo\u017ce sugestii.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8222;Aktualnym&#8221; koncertem by\u0142 inauguracyjny symfoniczny, pt. <em>Z b\u0142\u0119kitnej planety &#8211; transfer \u015bwiadomo\u015bci<\/em>,  w wykonaniu gospodarzy pod batut\u0105 Marin Alsop, niezwykle udany, a wszystkie trzy wykonane utwory &#8211; tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce samych kompozytorek (dyrygentka nie mia\u0142a udzia\u0142u w tworzeniu programu) &#8211; sprawia\u0142y wra\u017cenie pisanych na szerokim oddechu pe\u0142n\u0105 piersi\u0105, cho\u0107 ka\u017cdy z nich by\u0142 zupe\u0142nie inny. Ka\u017cda z autorek jest zreszt\u0105 w innym miejscu: dla Aleksandry S\u0142y\u017c <em>At different times <\/em>to pierwszy utw\u00f3r na orkiestr\u0119, Teoniki Ro\u017cynek napisa\u0142a ju\u017c par\u0119 wcze\u015bniej, ale <em>Shift<\/em> jest pierwszym na tak du\u017cy sk\u0142ad, natomiast Gra\u017cyna Pstroko\u0144ska-Nawratil ma ogromne do\u015bwiadczenie z orkiestr\u0105 (i od dawna uwielbia du\u017ce sk\u0142ady), natomiast elektronik\u0105 si\u0119 nie zajmuje &#8211; deklaruje, \u017ce zostawia to m\u0142odym. Zatem zamiast elektroniki obecnej w utworach S\u0142y\u017c i Ro\u017cynek) u\u017cy\u0142a nowych organ\u00f3w, ale nie w roli solowej, tylko jako barwy wtapiaj\u0105cej si\u0119 w orkiestr\u0119 &#8211; tak samo jak pozosta\u0142e kompozytorki zastosowa\u0142y elektronik\u0119. Z tym, \u017ce utw\u00f3r S\u0142y\u017c by\u0142 jednym d\u0142ugim zmiennym wsp\u00f3\u0142brzmieniem, troch\u0119 jak w minimalu (tym prawdziwym, nie myli\u0107 z <em>repetitive music<\/em>), ale g\u0119stym i bogatym, natomiast u Ro\u017cynek by\u0142y b\u0142yskotliwe zestawienia r\u00f3\u017cnorodnych brzmie\u0144 i zdarze\u0144 d\u017awi\u0119kowych w typie muzyki konkretnej, czyli d\u017awi\u0119k\u00f3w przetworzonych wokalnych i instrumentalnych, przemieszanych z orkiestrowymi. Inn\u0105, narracyjn\u0105 muzyk\u0105 by\u0142 <em>Okeanos<\/em> Pstroko\u0144skiej-Nawratil &#8211; prawdziwy d\u017awi\u0119kowy obraz oceanu, wielkie fale p\u0142yn\u0105ce do nas i odp\u0142ywaj\u0105ce, sk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 z wyrafinowanych brzmie\u0144 &#8211; autorka jest prawdziw\u0105 mistrzyni\u0105 instrumentacji.<\/p>\n\n\n\n<p>Marin Alsop zastosowa\u0142a edukacyjn\u0105 form\u0119 koncertu: najpierw wywo\u0142ywa\u0142a na scen\u0119 kompozytorki, by powiedzia\u0142y par\u0119 s\u0142\u00f3w o swojej muzyce, potem orkiestra gra\u0142a kr\u00f3tki fragment utworu, wreszcie s\u0142uchali\u015bmy ca\u0142ego. Na marginesie: nie spos\u00f3b by\u0142o nie przypomina\u0107 sobie <em>T\u00e1r<\/em> i reakcji dyrygentki na ten film &#8211; a posta\u0107 grana przez Cate Blanchett jest absolutnie odmienna od Alsop, bo ta jest konkretna, pow\u015bci\u0105gliwa w ekspresji i skromna. Na spotkaniu przed koncertem m\u00f3wi\u0142a, \u017ce ch\u0119tnie dyryguje muzyk\u0105 \u017cyj\u0105cych kompozytor\u00f3w, bo konsultacje z nimi s\u0105 bezcenne. Sama uwa\u017ca, \u017ce pe\u0142ni funkcj\u0119 przeka\u017anika mi\u0119dzy kompozytorem a publiczno\u015bci\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>P\u00f3\u017aniejszy koncert kameralny Kwartetu \u015al\u0105skiego i go\u015bci by\u0142 w\u0142a\u015bnie jednym z tych, kt\u00f3re spad\u0142y z poprzedniej edycji. Utwory pisane by\u0142y podczas pierwszego rzutu pandemii i czu\u0142o si\u0119 podczas ich s\u0142uchania jak\u0105\u015b duszno\u015b\u0107, ale te\u017c w ka\u017cdym utworze inaczej. \u017baneta Rydzewska opisa\u0142a swoje <em>botanical studies<\/em> na kwartet i elektronik\u0119 jako zainspirowane kszta\u0142tem, strukturami i fakturami ro\u015blin, ale brzmienia by\u0142y do\u015b\u0107 agresywne. Nie\u0142atwo te\u017c s\u0142ucha\u0142o si\u0119 <em>Beyond a Shadow of Certainty<\/em> Dominika Karskiego, kt\u00f3ry jakby si\u0119 wyczyszcza\u0142 w dalszej cz\u0119\u015bci. <em>Solitude Quartet<\/em> Katarzyny G\u0142owickiej, w kt\u00f3rym do \u015al\u0105zak\u00f3w do\u0142\u0105czy\u0142a si\u0119 \u015bpiewaj\u0105ca Iga Kozacka oraz kompozytorka obs\u0142uguj\u0105ca elektronik\u0119 na scenie, jest utworem wr\u0119cz nawi\u0105zuj\u0105cym do pandemicznych nastroj\u00f3w, tak\u017ce w tek\u015bcie napisanym r\u00f3wnie\u017c przez kompozytork\u0119 &#8211; a w muzyce skr\u0119ca w stron\u0119 pop (takie smutne piosenki). Na koniec nieco rozlu\u017ani\u0142a si\u0119 atmosfera przy <em>[PIPE(s)]64<\/em> na kwartet i flet prosty tenorowy Andrzeja Kwieci\u0144skiego (z Caroline Mayrhofer na flecie i dyryguj\u0105cym Maciejem Koczurem), zabawnym utworze nawi\u0105zuj\u0105cym do dawnych gier na konsoli (zestawienie instrument\u00f3w zabrzmia\u0142o w tym kontek\u015bcie nadspodziewanie dobrze). Przynajmniej zrobi\u0142o si\u0119 weso\u0142o.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pierwszy raz program Festiwalu Prawykona\u0144 NOSPR zosta\u0142 zbudowany tak parytetowo: zawiera dzie\u0142a 9 kompozytor\u00f3w i 8 kompozytorek. Dzi\u015b to panie absolutnie przewa\u017ca\u0142y.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10620"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10620"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10620\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10621,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10620\/revisions\/10621"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10620"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10620"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10620"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}