Fina\u0142owy wiecz\u00f3r festiwalu Kultura Natura by\u0142 jednym z tych, w kt\u00f3rych bohaterem jest zesp\u00f3\u0142. London Philharmonic Orchestra pod batut\u0105 Paavo J\u00e4rviego pokaza\u0142, co potrafi.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Dyrygent ten nie jest zwi\u0105zany z t\u0105 orkiestr\u0105 – jej szefem jest obecnie Edward Gardner, a J\u00e4rvi wci\u0105\u017c stoi na czele Deutsche Kammerphilharmonie Bremen (z kt\u00f3r\u0105 wspania\u0142e koncerty na warszawskim Festiwalu Beethovenowskim z symfoniami Beethovena i Schumanna wci\u0105\u017c pami\u0119tamy), ale te\u017c jest g\u0142\u00f3wnym dyrygentem zuryskiej Tonhalle. Z londy\u0144czykami by\u0142o to wi\u0119c pojedyncze spotkanie i a\u017c podziw bierze, \u017ce tak owocne.<\/p>\n\n\n\n
Trudno sobie wyobrazi\u0107 te pr\u00f3by, jak intensywnie trzeba by\u0142o pracowa\u0107, aby uzyska\u0107 taki efekt. Mo\u017ce nawet troch\u0119 efekciarstwo. Finlandia<\/em> Sibeliusa to patriotyczne dzie\u0142o z prze\u0142omu XIX i XX w., maj\u0105ce zagrzewa\u0107 do walki o wolno\u015b\u0107, z przytupem wr\u0119cz dos\u0142ownie, bo rola szczeg\u00f3lnie kot\u0142\u00f3w jest tu nie do przecenienia. Zupe\u0142nie na czym innym polega efektowno\u015b\u0107 Koncertu na orkiestr\u0119<\/em> Lutos\u0142awskiego. Jest to utw\u00f3r, kt\u00f3rego charakter dok\u0142adnie odpowiada tytu\u0142owi: ka\u017cdy niemal graj\u0105cy w nim muzyk musi koncertowa\u0107. Zw\u0142aszcza d\u0119te, i drzewo, i blacha, ale te\u017c perkusja, no i smyczki oczywi\u015bcie te\u017c, i fortepian, i harfy – no, ka\u017cdego trzeba by wymieni\u0107, ka\u017cdy ma w tym swoje cegie\u0142ki do precyzyjnego wstawienia. Szczeg\u00f3lnie trudna jest cz\u0119\u015b\u0107 druga, w kt\u00f3rej wszystko by\u0142o na swoim miejscu; w passacaglii co prawda obojowi pomyli\u0142a si\u0119 jedna nutka, ale fina\u0142 to ju\u017c by\u0142o zupe\u0142ne wariactwo: a\u017c mnie zatchn\u0119\u0142o, kiedy us\u0142ysza\u0142am to tempo. \u017badna z polskich orkiestr nie by\u0142aby w stanie tego tak wykona\u0107, cho\u0107 i z zagranicznych pewnie nie bardzo – tu przypomnia\u0142o mi si\u0119 niezbyt udane berli\u0144skie wykonanie<\/a> monachijskiej radi\u00f3wki pod Marissem Jansonsem sprzed 10 lat. W tym tempie jeszcze zawrotniejsze wydawa\u0142o mi si\u0119 zako\u0144czenie, kt\u00f3re nast\u0119puje z wieloma zmy\u0142kami po drodze, jak owe zako\u0144czenia bez ko\u0144ca w niekt\u00f3rych symfoniach Beethovena: i jeszcze jedn\u0105 kropk\u0119 postawi\u0107, i jeszcze przytupn\u0105\u0107, i jeszcze raz…<\/p>\n\n\n\n Inna sprawa, czy takie wykonanie podoba\u0142oby si\u0119 samemu kompozytorowi. Mam wra\u017cenie, \u017ce jednak chyba nie bardzo – nie przepada\u0142 za zbyt szybkimi tempami. Przypomina mi si\u0119 historia z prawykonaniem III Symfonii<\/em> w Chicago pod Georgem Soltim. Kompozytor przywi\u00f3z\u0142 nagranie do Warszawy i s\u0142uchali\u015bmy go w bibliotece Zwi\u0105zku Kompozytor\u00f3w Polskich. Mnie osobi\u015bcie podoba\u0142 si\u0119 niezwykle energetycznie zrobiony pocz\u0105tek utworu, ale Lutos\u0142awski powiedzia\u0142, \u017ce on tego wykonania nie lubi w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce ten pocz\u0105tek jest zbyt szybki i energiczny, bo jego zdaniem „tej muzyce trzeba da\u0107 si\u0119 wygra\u0107”. Sam rzeczywi\u015bcie p\u00f3\u017aniej prowadzi\u0142 j\u0105 ca\u0142kiem inaczej.<\/p>\n\n\n\n O ile dzie\u0142o Lutos\u0142awskiego rzeczywi\u015bcie pos\u0142u\u017cy\u0142o efektowi, to V Symfonia<\/em> Sibeliusa pokaza\u0142a, \u017ce i zesp\u00f3\u0142, i dyrygent s\u0105 w stanie gra\u0107 r\u00f3wnie\u017c piano, a przy okazji wydoby\u0107 r\u00f3\u017cne niezwyk\u0142o\u015bci i dziwno\u015bci tego utworu. Fina\u0142 by\u0142 r\u00f3wnie\u017c efektowny, ale tym razem poprzez pot\u0119g\u0119 i triumfalizm. Troch\u0119 bana\u0142em by\u0142o zagranie na bis Valse triste<\/em>, ale to si\u0119 samo narzuca\u0142o. Muzycy pokazali przy okazji, \u017ce potrafi\u0105 zagra\u0107 piano absolutnie eteryczne, na granicy nies\u0142yszalno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n I tak efektownie sko\u0144czy\u0142 si\u0119 festiwal. Jeszcze w tym sezonie w NOSPR troch\u0119 atrakcji – ja pewnie przyjad\u0119 na wyst\u0119p Joyce DiDonato z Il Pomo d’Oro.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Fina\u0142owy wiecz\u00f3r festiwalu Kultura Natura by\u0142 jednym z tych, w kt\u00f3rych bohaterem jest zesp\u00f3\u0142. London Philharmonic Orchestra pod batut\u0105 Paavo J\u00e4rviego pokaza\u0142, co potrafi.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10745"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10745"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10745\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10747,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10745\/revisions\/10747"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10745"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10745"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10745"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}