
{"id":10748,"date":"2023-05-24T12:32:19","date_gmt":"2023-05-24T10:32:19","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=10748"},"modified":"2023-05-24T12:32:19","modified_gmt":"2023-05-24T10:32:19","slug":"drugi-powrot-moniuszki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2023\/05\/24\/drugi-powrot-moniuszki\/","title":{"rendered":"Drugi powr\u00f3t Moniuszki"},"content":{"rendered":"\n<p>Po <em><a href=\"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/2019\/10\/02\/moniuszko-wrocil-do-berlina\/\">Halce<\/a><\/em><a href=\"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/2019\/10\/02\/moniuszko-wrocil-do-berlina\/\"> z pa\u017adziernika 2019 r.<\/a> <em>Paria<\/em> by\u0142 drugim dzie\u0142em swego patrona, kt\u00f3re pozna\u0144ski Teatr Wielki pokaza\u0142 (koncertowo) na presti\u017cowej estradzie Filharmonii Berli\u0144skiej.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Podobnie jak \u00f3w poprzedni wyst\u0119p, i ten by\u0142 przedsi\u0119wzi\u0119ciem sk\u0142adkowym. Poza dotacj\u0105 ministerstwa i wsparciem Instytutu Adama Mickiewicza do\u0142o\u017cy\u0142o si\u0119 mn\u00f3stwo instytucji, od Fundacji Wsp\u00f3\u0142pracy Polsko-Niemieckiej po Grup\u0119 Bo\u0144kowscy, nie moj\u0105 rol\u0105 jest wszystkich tu wymienia\u0107 (wymienieni s\u0105 <a href=\"https:\/\/opera.poznan.pl\/pl\/stanislaw-moniuszko-paria-wykonanie-koncertowe\">tutaj<\/a>). Mo\u017cna si\u0119 domy\u015bla\u0107, \u017ce nie by\u0142o \u0142atwo to wszystko spi\u0105\u0107, ale si\u0119 uda\u0142o i teatr ju\u017c planuje kolejny wyst\u0119p w tym miejscu w przysz\u0142ym roku \u2013 ze <em>Strasznym dworem<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>O ile jednak te arcypolskie dzie\u0142a mog\u0105 by\u0107 niezbyt\nzrozumia\u0142e dla Niemc\u00f3w (bo, mimo obecno\u015bci zn\u00f3w wielu Polak\u00f3w, nie by\u0142a to impreza\npolonijna, bilety mo\u017cna by\u0142o kupi\u0107 i wielu kupi\u0142o), to <em>Paria<\/em> m\u00f3g\u0142 by\u0107 szczeg\u00f3lnie\nciekawy ze wzgl\u0119du na problem nier\u00f3wno\u015bci spo\u0142eczno-etnicznych, wci\u0105\u017c aktualny.\nZw\u0142aszcza \u017ce Moniuszko, jak powiedzieliby\u015bmy dzi\u015b, mia\u0142 serce zdecydowanie po\nlewej stronie i by\u0142 na kwestie spo\u0142eczne bardzo uwra\u017cliwiony. Dramatem Casimira\nDelavigne\u2019a, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 podstaw\u0105 libretta, przej\u0105\u0142 si\u0119 jeszcze jako\nnastolatek do tego stopnia, \u017ce go sobie przet\u0142umaczy\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p>Dla upowszechnienia tej w\u0142a\u015bnie, zapomnianej na d\u0142ugo opery,\nnajwi\u0119cej zrobi\u0142 w\u0142a\u015bnie pozna\u0144ski teatr. Najpierw w 2019 r., czyli Roku\nMoniuszkowskim, wystawi\u0142 j\u0105 w awangardowej inscenizacji Grahama Vicka i pod\nbatut\u0105 nieod\u017ca\u0142owanego Gabriela Chmury; efektem by\u0142a nagroda International\nOpera Awards w kategorii dzie\u0142 odkrytych na nowo. Koncertowy pokaz w Berlinie\nmia\u0142 si\u0119 odby\u0107 w kolejnym roku, ale wybuch\u0142a pandemia, a potem dyrygent zmar\u0142. W\nzesz\u0142ym roku \u201eprzej\u0105\u0142\u201d t\u0119 oper\u0119 Jacek Kaspszyk, powsta\u0142o nagranie dla NAXOS, a\nwykonania koncertowego mieli\u015bmy przyjemno\u015b\u0107 s\u0142ucha\u0107 w Warszawie i \u0141odzi. No i\nteraz w Berlinie.<\/p>\n\n\n\n<p>D\u0142u\u017cej si\u0119 rozwodzi\u0107 nad walorami wykonania nie b\u0119d\u0119, bo opisywa\u0142am je <a href=\"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/2022\/10\/27\/p-jak-paria-i-poznan\/\">po wyst\u0119pie warszawskim<\/a>, dodam tylko, \u017ce s\u0142ucha\u0142o si\u0119 tu oczywi\u015bcie bez por\u00f3wnania lepiej, i jeszcze \u2013 \u017ce w roli Akebara, ojca Neali, wyst\u0105pi\u0142 zamiast Rafa\u0142a Korpika m\u0142ody bas ukrai\u0144ski Volodymyr Tyshkov, laureat II nagrody na ostatnim Konkursie Moniuszkowskim, obdarzony naprawd\u0119 \u0142adnym g\u0142osem, troch\u0119 jeszcze nie\u015bmia\u0142y. Emocje by\u0142y znakomicie rozegrane, mimo \u017ce tym razem by\u0142o to wykonanie czysto estradowe, niemal bez gest\u00f3w aktorskich. W dobrym wykonaniu za ka\u017cdym razem zauwa\u017ca si\u0119 co\u015b nowego, tym razem np. zwr\u00f3ci\u0142am wag\u0119 na odwa\u017cne jak na Moniuszk\u0119 harmonie w duecie Idamora z ojcem, buduj\u0105ce napi\u0119cie.<\/p>\n\n\n\n<p>Niestety wszystko trwa\u0142o bardzo d\u0142ugo \u2013 na pocz\u0105tek 20 minut\ngadania (przemawia\u0142 ambasador Polski i tym razem by\u0142o kulturalniej, a tak\u017ce krytyk\n<em>Tagesspiegla<\/em> opowiedzia\u0142 troch\u0119 o Moniuszce i tre\u015bci opery, co by\u0142o niezb\u0119dne,\nbo nie by\u0142o napis\u00f3w), po przerwie r\u00f3wnie\u017c wst\u0119p do dalszego ci\u0105gu, a i opera\nsama w sobie kr\u00f3tka nie jest. A \u017ce wszystko zacz\u0119\u0142o si\u0119 dopiero o 20., to ok.\n23 zacz\u0105\u0142 si\u0119 exodus pojedynczych os\u00f3b i grupek publiczno\u015bci \u2013 nie dziwi\u0119 si\u0119, \u015brodek\ntygodnia, Berlin du\u017ce miasto, a do domu trzeba jako\u015b dotrze\u0107. Jednak gdy koncert\nsi\u0119 sko\u0144czy\u0142, muzycy doczekali si\u0119 owacji na stoj\u0105co. Zas\u0142u\u017conej.<\/p>\n\n\n\n<p>PS. Dzi\u015b 16. urodziny tego blogu. Z tej okazji gratulacje\ndla wszystkich, kt\u00f3rzy wytrzymali i wytrzymuj\u0105 &#x1f609;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Po Halce z pa\u017adziernika 2019 r. Paria by\u0142 drugim dzie\u0142em swego patrona, kt\u00f3re pozna\u0144ski Teatr Wielki pokaza\u0142 (koncertowo) na presti\u017cowej estradzie Filharmonii Berli\u0144skiej.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10748"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10748"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10748\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10749,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10748\/revisions\/10749"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10748"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10748"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10748"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}