
{"id":10959,"date":"2023-10-06T00:14:55","date_gmt":"2023-10-05T22:14:55","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=10959"},"modified":"2023-10-06T00:14:55","modified_gmt":"2023-10-05T22:14:55","slug":"chopinowskie-gwiazdy-w-beethovenie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2023\/10\/06\/chopinowskie-gwiazdy-w-beethovenie\/","title":{"rendered":"Chopinowskie gwiazdy w Beethovenie"},"content":{"rendered":"\n<p>I nie tylko. Ale &#8211; co wa\u017cne &#8211; na instrumentach historycznych, nawet w przypadku tych, kt\u00f3rzy zwykle na nich nie grywaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Udzia\u0142 w tym koncercie Marthy Argerich by\u0142 niespodziank\u0105 og\u0142oszon\u0105 dopiero w przeddzie\u0144, ale i tak koncert zapowiada\u0142 si\u0119 nader interesuj\u0105co. Inaczej ni\u017c pi\u0119\u0107 lat temu na inauguracji II Mi\u0119dzynarodowego Konkursu Chopinowskiego na Instrumentach Historycznych nie by\u0142o Chopina. By\u0142 za to zn\u00f3w zam\u00f3wiony specjalnie na t\u0119 okazj\u0119 nowy utw\u00f3r. W\u00f3wczas by\u0142o to dzie\u0142o orkiestrowe &#8211; pi\u0119kne <em>\u00c0\u00a0la recherche de la symphonie perdue<\/em> Paw\u0142a Szyma\u0144skiego, z dedykacj\u0105 dla Fransa Br\u00fcggena i do wykonania przez Orkiestr\u0119 XVIII Wieku. Tegoroczny utw\u00f3r nawet si\u0119 nie umywa\u0142, ale za to przeznaczony by\u0142 na fortepian historyczny solo. Napisa\u0142 go Dai Fujikura dla laureata II nagrody poprzedniej edycji konkursu, swojego rodaka Naruhiko Kawaguchiego, kt\u00f3ry wykona\u0142 to na kopii grafa (z kolekcji NIFC). Brzmienia, jak kompozytor sam przyznaje, s\u0105 wzi\u0119te z gamelanu i to rzeczywi\u015bcie s\u0142ycha\u0107; nawet przyjemne, ale \u017cadna rewelacja.<\/p>\n\n\n\n<p>Orkiestra {oh!} siedzia\u0142a grzecznie na estradzie i czeka\u0142a, a\u017c w ko\u0144cu wyszed\u0142 triumfator sprzed pi\u0119ciu lat, Tomasz Ritter, i V\u00e1clav Luks. <em>III Koncert fortepianowy<\/em> Beethovena zabrzmia\u0142 znakomicie; fortepian by\u0142 ustawiony ty\u0142em do widowni, dzi\u0119ki czemu brzmia\u0142 chyba bardziej wyrazi\u015bcie, ale te\u017c pianista potrafi z niego wydoby\u0107 bardzo wiele, a gra przy tym bardzo charakternie i z wielk\u0105 wra\u017cliwo\u015bci\u0105 zarazem (przy okazji: bardzo polecam jego najnowsz\u0105 p\u0142yt\u0119!). Na bis zagra\u0142 jedn\u0105 ze swoich ulubionych pie\u015bni Schuberta\/Liszta: <em>Doppelg\u00e4nger<\/em>.<\/p>\n\n\n\n<p>Po przerwie pojawi\u0142a si\u0119 Martha. Dla niej podstawiono ju\u017c inny instrument, erarda z 1858 r., kt\u00f3rego brzmienie jest o wiele bardziej zbli\u017cone do wsp\u00f3\u0142czesnego. Warto s\u0142ucha\u0107 Marthy nawet jak gra gam\u0119 C-dur, a w <em>I Koncercie fortepianowym<\/em> Beethovena jest tych gamek du\u017co. Co tu gada\u0107, nasza ulubienica jest we wspania\u0142ej formie, s\u0142ysza\u0142o si\u0119 ten koncert w jej wykonaniu wiele razy, ale za ka\u017cdym razem troch\u0119 inaczej, a dzi\u015b na dodatek jeszcze na fortepianie historycznym. Jej pierwszy raz w tej dziedzinie, te\u017c na erardzie, mia\u0142 miejsce w\u0142a\u015bnie w Warszawie <a href=\"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/2010\/08\/31\/historia-na-fortepianie-historycznym\/\">13 lat temu<\/a>. Teraz gra\u0142a tak, jakby to robi\u0142a od zawsze, a figlarny fina\u0142 wprawia\u0142 we wspania\u0142y humor. O niedawnym jej wroc\u0142awskim wyst\u0119pie w tym samym utworze donoszono mi, \u017ce orkiestra by\u0142a zbyt w tyle za ni\u0105, by podj\u0105\u0107 w pe\u0142ni te figlarno\u015bci; tym razem tego problemu nie by\u0142o, Luks bardzo trzyma\u0142 tempo i \u015bci\u015ble z solistk\u0105 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142. Trzeba doda\u0107, \u017ce ca\u0142a sekcja d\u0119ta by\u0142a mi\u0119dzynarodowa.<\/p>\n\n\n\n<p>Na koniec Bruce Liu te\u017c na erardzie; doszed\u0142 r\u00f3wnie\u017c ch\u00f3r (tradycyjnie bia\u0142ostocki, ale w troch\u0119 mniejszym sk\u0142adzie tym razem), by wykona\u0107 <em>Fantazj\u0119 c-moll<\/em> op. 80. Moim zdaniem jest to jeden z mniej udanych utwor\u00f3w Beethovena, pompatyczny i nudny, ale Bruce robi\u0142, co si\u0119 da\u0142o, \u017ceby by\u0142o \u0142adnie. Najzabawniejszy jednak by\u0142 fina\u0142 koncertu: troje solist\u00f3w (poza Kawaguchim) zasiad\u0142o do tego\u017c erarda i zagra\u0142o <em>Romans na 6 r\u0105k<\/em> Rachmaninowa (zaczyna si\u0119 jak wolna cz\u0119\u015b\u0107 <em>II Koncertu fortepianowego<\/em>, ale jest o dekad\u0119 wcze\u015bniejszy). Tym samym zosta\u0142 z\u0142amany bojkot, i bardzo dobrze, bo zw\u0142aszcza w przypadku tego kompozytora jest on bez sensu.<\/p>\n\n\n\n<p>A od rana &#8211; przes\u0142uchania I etapu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>I nie tylko. Ale &#8211; co wa\u017cne &#8211; na instrumentach historycznych, nawet w przypadku tych, kt\u00f3rzy zwykle na nich nie grywaj\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10959"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10959"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10959\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10960,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10959\/revisions\/10960"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10959"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10959"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10959"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}