
{"id":11406,"date":"2024-09-02T00:55:03","date_gmt":"2024-09-01T22:55:03","guid":{"rendered":"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=11406"},"modified":"2024-09-03T11:59:00","modified_gmt":"2024-09-03T09:59:00","slug":"opowiesci-i-zywioly","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2024\/09\/02\/opowiesci-i-zywioly\/","title":{"rendered":"Opowie\u015bci i \u017cywio\u0142y"},"content":{"rendered":"\n<p>Bardzo epicka by\u0142a niedziela na ChiJE &#8211; pomijaj\u0105c koncert w po\u0142udnie, bo na nim nie by\u0142am.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Na jubileusz Bed\u0159icha Smetany (200-lecie urodzin, 140-lecie \u015bmierci) po raz pierwszy us\u0142yszeli\u015bmy w Warszawie cykl poemat\u00f3w <em>Moja ojczyzna<\/em> na instrumentach historycznych w najlepszym, bo czeskim wykonaniu: poszerzonego (tak\u017ce o muzyk\u00f3w z Polski i z innych zagranic) sk\u0142adu Collegium 1704 pod batut\u0105 V\u00e1clava Luksa. Muzycy dokonali tego po raz pierwszy na tradycyjn\u0105 Smetanowsk\u0105 inauguracj\u0119 Praskiej Wiosny w czasie pandemicznym, <a href=\"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/2021\/05\/19\/co-slychac-w-pradze\/\">trzy lata temu<\/a>, i mo\u017cna jeszcze ten koncert ods\u0142ucha\u0107 &#8211; link jest w tamtym wpisie. Na \u017cywo brzmia\u0142o to nieco inaczej ni\u017c w internecie, np. instrumenty d\u0119te mia\u0142y ostrzejsz\u0105 barw\u0119, ale og\u00f3lnie by\u0142o bardzo ciekawie, a przy tym mog\u0142abym dok\u0142adnie powt\u00f3rzy\u0107 to, co w\u00f3wczas napisa\u0142am o dynamiczno\u015bci dyrygenta. Pod jego batut\u0105 wys\u0142uchali\u015bmy sze\u015bciu pasjonuj\u0105cych opowie\u015bci o czeskiej historii i legendach. Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, drog\u0105 odleg\u0142ego skojarzenia podczas s\u0142uchania <em>T\u00e1boru<\/em> przypomnia\u0142o mi si\u0119, \u017ce tej samej husyckiej pie\u015bni bojowej u\u017cy\u0142 Viktor Ullmann w skomponowanej pod koniec pobytu w obozie w Terezinie <em>VII Sonacie fortepianowej<\/em>, kt\u00f3ra po zinstrumentowaniu mia\u0142a sta\u0107 si\u0119 <em>II Symfoni\u0105<\/em> (dokonano tego p\u00f3\u017aniej wed\u0142ug jego notatek), pod koniec fina\u0142owych wariacji na temat pie\u015bni hebrajskiej, do kt\u00f3rej w\u0142\u0105cza si\u0119 w tym momencie owa pie\u015b\u0144 husycka oraz protestancki chora\u0142. &#8222;To prawdziwa demonstracja wielokulturowo\u015bci, ekumenizmu i&nbsp;si\u0142y ducha&#8221; &#8211; pisa\u0142am kiedy\u015b o tym utworze. Ale to tak na marginesie.<\/p>\n\n\n\n<p>Wieczorny koncert Sinfonii Varsovii pod batut\u0105 Jerzego Maksymiuka mia\u0142 pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 nieoczywist\u0105. W jej programie znalaz\u0142y si\u0119 dwa utwory dyrygenta. Pierwszy z nich, <em>Li\u015bcie gdzieniegdzie opadaj\u0105ce<\/em>, by\u0142 ju\u017c wielokrotnie grywany z udzia\u0142em autora jako pianisty, kt\u00f3ry cz\u0119\u015bciowo swoj\u0105 parti\u0119 improwizowa\u0142. Tym razem &#8211; zaskoczenie &#8211; nie w\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119, wi\u0119c utw\u00f3r zosta\u0142 wykonany bez fortepianu (cho\u0107 ma go w tytule). Ale prawem tw\u00f3rcy jest zmienia\u0107 w\u0142asn\u0105 muzyk\u0119. Zmieni\u0107 te\u017c musia\u0142 sw\u00f3j nowy koncert fortepianowy, kt\u00f3ry w programie zosta\u0142 zatytu\u0142owany <em>W ogrodzie wzrusze\u0144. Muzyka na fortepian i du\u017c\u0105 orkiestr\u0119<\/em>, tymczasem na partyturze, kt\u00f3r\u0105 otrzyma\u0142am od kompozytora, widnieje tytu\u0142: <em>W ogrodzie marze\u0144. Koncert Des-dur na fortepian i orkiestr\u0119<\/em>. Wbrew temu zreszt\u0105 utw\u00f3r raczej nie jest tonalny (ale w Des-dur rzeczywi\u015bcie si\u0119 zako\u0144czy\u0142). Sk\u0142ada si\u0119 z licznych epizod\u00f3w: <em>Przez furtk\u0119<\/em>, <em>Muzyka niepokoju<\/em>, <em>Z oddali<\/em>, <em>T\u0119cza maluje postrzeganie<\/em> itp. Ale kompozytor wyci\u0105\u0142 du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107. Nie mo\u017cna wi\u0119c powiedzie\u0107, \u017ce to by\u0142o prawykonanie. Odb\u0119dzie si\u0119 ono dopiero, kiedy utw\u00f3r zostanie wykonany w ca\u0142o\u015bci (i kto\u015b si\u0119 go nauczy).<\/p>\n\n\n\n<p>Druga cz\u0119\u015b\u0107 koncertu by\u0142a ju\u017c zupe\u0142nie bezproblemowa: <em>V Symfonia<\/em> Sibeliusa, po prostu wspaniale wykonana, pe\u0142na mocy i blasku. T\u0119 symfoni\u0119 lubi\u0119 &#8211; w odr\u00f3\u017cnieniu od innych nie jest depresyjna, przywodzi na my\u015bl pot\u0119g\u0119 i pi\u0119kno natury. Stojak by\u0142 natychmiastowy, d\u0142ugo oklaskiwano orkiestr\u0119 i dyrygenta.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bardzo epicka by\u0142a niedziela na ChiJE &#8211; pomijaj\u0105c koncert w po\u0142udnie, bo na nim nie by\u0142am.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11406"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11406"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11406\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11417,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11406\/revisions\/11417"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11406"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11406"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11406"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}