
{"id":11486,"date":"2024-10-19T00:13:13","date_gmt":"2024-10-18T22:13:13","guid":{"rendered":"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=11486"},"modified":"2024-10-19T00:13:13","modified_gmt":"2024-10-18T22:13:13","slug":"mossakowski-w-fn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2024\/10\/19\/mossakowski-w-fn\/","title":{"rendered":"Mossakowski w FN"},"content":{"rendered":"\n<p>Dawno, chyba od czas\u00f3w nieod\u017ca\u0142owanego Jeana Guillou nie s\u0142ysza\u0142am, \u017ceby kto\u015b tak wspaniale improwizowa\u0142 na organach. A najpierw jeszcze zagra\u0142 dwa utwory.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Karol Mossakowski studiowa\u0142 we Francji i ta go doceni\u0142a. Po tym, jak zaliczy\u0142 zwyci\u0119stwa na kilku konkursach, od Poznania, przez Prag\u0119, Angers, Biarritz i Strasburg po Chartres, po byciu artyst\u0105-rezydentem w Nowym Orleanie, Radiu Francuskim (przez trzy lata) i NOSPR, zosta\u0142 organist\u0105 tytularnym w paryskim ko\u015bciele Saint-Sulpice po takich ikonicznych postaciach dla francuskiej organistyki jak Charles-Marie Widor, Marcel Dupr\u00e9 czy Daniel Roth.<\/p>\n\n\n\n<p>To by\u0142a solowa atrakcja dzisiejszego wieczoru. Dyrygentem by\u0142 za\u015b Daniel Raiskin, znany dobrze zw\u0142aszcza \u0142\u00f3dzkiej publiczno\u015bci &#8211; swego czasu by\u0142 przez kilka lat dyrektorem artystycznym tamtejszej filharmonii. Muzyk &#8211; solidna firma.<\/p>\n\n\n\n<p>Wiecz\u00f3r zacz\u0105\u0142 si\u0119 bardzo nabo\u017cnie, bo <em>Larghettem<\/em> na orkiestr\u0119 Jamesa MacMillana, b\u0119d\u0105cym zinstrumentowan\u0105 wersj\u0105 napisanego kilka lat wcze\u015bniej <em>Miserere<\/em> na ch\u00f3r a cappella. Nabo\u017cnie to ma\u0142o powiedziane, wr\u0119cz ko\u015bcielnie, bo s\u0142yszalne tam s\u0105 za\u015bpiewy wr\u0119cz dos\u0142ownie wzi\u0119te z liturgii. Muzyka przes\u0142odzona i trudno uwierzy\u0107, \u017ce pochodzi z ostatniej dekady, ale mamy przecie\u017c czasy wszystkoizmu.<\/p>\n\n\n\n<p>Nabo\u017cno\u015bci ci\u0105g dalszy: pierwszym utworem z udzia\u0142em organisty by\u0142a kompozycja jednego z jego poprzednik\u00f3w na stanowisku &#8211; Marcela Dupr\u00e9. Ten utw\u00f3r, jak poprzedni, te\u017c ma par\u0119 wersji: na orkiestr\u0119 kameraln\u0105, na same organy i na organy z orkiestr\u0105; my oczywi\u015bcie us\u0142yszeli\u015bmy t\u0119 trzeci\u0105. Pocz\u0105tkowy, kr\u00f3tki <em>Cort\u00e8ge<\/em> (orszak) to chora\u0142 skupiony i dostojny, troch\u0119 jak <em>Nimrod<\/em> Elgara. Nast\u0119puj\u0105ca potem <em>Litania<\/em> opiera si\u0119 na szybszym, prostym motywie, a ca\u0142o\u015b\u0107 narasta do fina\u0142owej kulminacji.<\/p>\n\n\n\n<p>Organy mia\u0142y o wiele wi\u0119cej do roboty w <em>Toccata festiva<\/em> Samuela Barbera, d\u0142ugiej i wbrew tytu\u0142owi o zmiennych nastrojach, ale pe\u0142nych wirtuozerii; do\u015b\u0107 powiedzie\u0107, \u017ce kadencja w \u015brodku utworu grana jest wy\u0142\u0105cznie na pedale. Ale te\u017c mn\u00f3stwo tu pasa\u017cy i efektownych brzmie\u0144, a i orkiestra ma co robi\u0107. Najwi\u0119ksze wra\u017cenie jednak wywar\u0142 solista, kiedy na bis zagra\u0142 improwizacj\u0119, stosuj\u0105c takie rejestry, jakich chyba jeszcze na tym instrumencie nie s\u0142ysza\u0142am. Temat wzi\u0105\u0142 z utworu Barbera, ale po chwili do\u0142\u0105czy\u0142 drugi: z pierwszej cz\u0119\u015bci <em>Koncertu na orkiestr\u0119<\/em> Lutos\u0142awskiego. Wspania\u0142e to by\u0142o!<\/p>\n\n\n\n<p>W drugiej cz\u0119\u015bci szczeg\u00f3lne wydarzenie: pierwsze po ponad dw\u00f3ch latach wykonanie muzyki Czajkowskiego. Ale nie tej bardziej znanej, tylko <em>III Symfonii<\/em>, znanej jako &#8222;polska&#8221;, cho\u0107 nies\u0142usznie, bo kompozytor bynajmniej jej tak nie zatytu\u0142owa\u0142. Jedynym &#8222;polskim&#8221; elementem jest tu fina\u0142owy polonez, kt\u00f3ry pe\u0142ni tu po prostu funkcj\u0119 dworskiego ta\u0144ca popularnego tak\u017ce w Rosji &#8211; w ko\u0144cu w <em>Onieginie<\/em> te\u017c mamy bardzo efektowny polonez i nikt tu specjalnie polsko\u015bci nie widzi. Ta symfonia jest mniej znana (w FN nie by\u0142a grana od 1972 r.!), bo mniej chyba udana, nie a\u017c tak chwytliwa. Mo\u017ce dlatego mnie a\u017c tak nie razi\u0142a, ale musz\u0119 si\u0119 przyzna\u0107, \u017ce po tych wojennych latach jednak s\u0142ucha mi si\u0119 Czajkowskiego gorzej. Chocia\u017c w og\u00f3le nigdy jako\u015b za nim nie przepada\u0142am, doceniaj\u0105c oczywi\u015bcie talent i rzemios\u0142o. W ka\u017cdym razie muzyka rosyjska zosta\u0142a wyj\u0119ta spod anatemy i ju\u017c we wtorek w programie recitalu Kissina us\u0142yszymy m.in. <em>II Sonat\u0119<\/em> Prokofiewa. To mnie akurat cieszy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dawno, chyba od czas\u00f3w nieod\u017ca\u0142owanego Jeana Guillou nie s\u0142ysza\u0142am, \u017ceby kto\u015b tak wspaniale improwizowa\u0142 na organach. A najpierw jeszcze zagra\u0142 dwa utwory.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11486"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11486"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11486\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11487,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11486\/revisions\/11487"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11486"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11486"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11486"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}