
{"id":11596,"date":"2024-12-22T22:20:06","date_gmt":"2024-12-22T21:20:06","guid":{"rendered":"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=11596"},"modified":"2024-12-23T11:56:13","modified_gmt":"2024-12-23T10:56:13","slug":"plyty-otrzymane-wokol-xx-w","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2024\/12\/22\/plyty-otrzymane-wokol-xx-w\/","title":{"rendered":"P\u0142yty otrzymane: wok\u00f3\u0142 XX w."},"content":{"rendered":"\n<p>Wreszcie mog\u0119 przes\u0142ucha\u0107 troch\u0119 p\u0142yt, kt\u00f3re do mnie przysz\u0142y czy te\u017c kt\u00f3re mi wr\u0119czono. Najpierw par\u0119 zaskocze\u0144 repertuarowych.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p><strong>Szymon Nehring, Orkiestra Polskiego Radia, dyr. Micha\u0142 Klauza, <em>Minimalist<\/em>, Ibs 2024<\/strong>. To zaskoczenie du\u017ce: p\u0142yta o zdecydowanym profilu estetycznym, ciekawie skomponowana, z wyczuciem wykonana (cho\u0107 repertuar nier\u00f3wnej jako\u015bci). Dobrze, \u017ce dwukrotny uczestnik Konkursu Chopinowskiego (jako\u015b o wygranej na Konkursie im. Rubinsteina mniej ju\u017c pami\u0119tamy) zaj\u0105\u0142 si\u0119 czym\u015b dla niego nowym, cho\u0107 na koncertach dalej gra Chopina i innych romantyk\u00f3w. Co prawda wi\u0119kszo\u015b\u0107 kompozytor\u00f3w, kt\u00f3rych muzyka si\u0119 na tej p\u0142ycie znalaz\u0142a, zez\u0142o\u015bci\u0142aby si\u0119 na nazwanie ich minimalistami (a ju\u017c najbardziej chyba G\u00f3recki), ale kto by tam s\u0142ucha\u0142 kompozytor\u00f3w, szufladka musi by\u0107. Ja na tej szufladce raczej umieszczam napis: muzyka repetycyjna, ale zgadzam si\u0119, \u017ce jako tytu\u0142 p\u0142yty by\u0142oby to ma\u0142o efektowne. No wi\u0119c na pocz\u0105tek jedna z etiud Glassa, po czym skomponowany przez solist\u0119 \u0142\u0105cznik (zatytu\u0142owany <em>Bridge<\/em>) prosto do <em>Koncertu<\/em> G\u00f3reckiego. Na fortepianie brzmi on oczywi\u015bcie masywniej i dramatyczniej. Zn\u00f3w chwila solowa: ma\u0142y fragmencik z <em>Canto ostinato<\/em> Simeona ten Holta, ten z chwytliwym s\u0142odkim tematem. I zn\u00f3w z orkiestr\u0105: <em>Valse boston<\/em> Giji Kanczelego, niegdy\u015b wybuczany na Warszawskiej Jesieni, a z p\u0142yty spokojna, nostalgiczna niemal <em>ambient music<\/em>. Kolejny solowy \u0142\u0105cznik to dwa utworki Arvo&nbsp;P\u00e4rta: <em>Variationen zur Gesundung von Arinushka<\/em> z epoki <em>tintinnabuli<\/em> oraz p\u00f3\u017aniejszy <em>F\u00fcr Anna Maria<\/em> w G-dur. Ten drugi bardzo zr\u0119cznie przechodzi w <em>Koncert fortepianowy<\/em> Kilara; pierwsza cz\u0119\u015b\u0107 w tym kontek\u015bcie wydaje si\u0119 bardzo przyjemna i bardzo filmowa. Dalsze cz\u0119\u015bci s\u0105 ju\u017c jak dla mnie wkurzaj\u0105ce, bo druga cz\u0119\u015b\u0107 troch\u0119 ko\u015bcielna, troch\u0119 z G\u00f3reckiego, troch\u0119 z Ravela, w ka\u017cdym razie bardzo wt\u00f3rna, a fina\u0142 do\u015b\u0107 prymitywny i niezmiernie forsowny dla pianisty, co pami\u0119tam ze skarg Janusza Olejniczaka, kt\u00f3ry grywa\u0142 ten koncert. Podobnie zreszt\u0105 jak \u00f3w <em>Valse boston<\/em> Kanchelego (i to on biedny musia\u0142 znie\u015b\u0107 to buczenie). Ciekawa odmiana muzycznego wizerunku Nehringa; p\u0142yta wysz\u0142a w hiszpa\u0144skiej wytw\u00f3rni Ibs, tej samej, w kt\u00f3rej rok wcze\u015bniej ukaza\u0142a si\u0119 p\u0142yta Marzeny Diakun z muzyk\u0105 Brahmsa; oboje arty\u015bci s\u0105 obecnie w tym samym berli\u0144skim impresariacie i nierzadko wyst\u0119puj\u0105 wsp\u00f3lnie. Przy okazji: Marzen\u0119 Diakun b\u0119dziemy mieli w Filharmonii Narodowej ju\u017c 24 i 25 styczni.,<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Szymon Krzeszowiec, Marcin Markowski i go\u015bcie, <em>Project Hungarica 2<\/em>, CD Accord 2024<\/strong>. W\u0119gry ostatnio kojarz\u0105 nam si\u0119 \u017ale, a i u nich jaki\u015b totalny upadek. Ale kompozytor\u00f3w mieli wspania\u0142ych, tyle \u017ce nic dziwnego, \u017ce ca\u0142a tr\u00f3jka geniuszy, kt\u00f3rych dzie\u0142a znajduj\u0105 si\u0119 na p\u0142ycie, wyemigrowa\u0142a stamt\u0105d. W\u0142a\u015bciwie g\u0142\u00f3wn\u0105 tre\u015bci\u0105 tej p\u0142yty jest pe\u0142en cykl <em>44 Duet\u00f3w na dwoje skrzypiec<\/em> B\u00e9li Bart\u00f3ka, czyli skrzypcowy odpowiednik jego <em>Mikrokosmosu<\/em> czy cyklu <em>Dla dzieci<\/em>. Tego pierwszego, bo utwory u\u0142o\u017cone wed\u0142ug stopnia trudno\u015bci, tego drugiego, bo r\u00f3wnie wiele tam melodii ludowych: w\u0119gierskich, s\u0142owackich, rosyjskich, rumu\u0144skich, wo\u0142oskich, a nawet jedna arabska. S\u0105 i charakterystyczne, na\u015bladuj\u0105ce bzyczenie komara czy dudy. Wspania\u0142e wykonanie, s\u0142ycha\u0107, \u017ce obaj skrzypkowie mieli z grania tych kr\u00f3tkich utwork\u00f3w prawdziw\u0105 frajd\u0119. Pozosta\u0142e utwory to uzupe\u0142nienie: m\u0142odzie\u0144cza <em>Ballada i Taniec<\/em> na dwoje skrzypiec, p\u00f3\u017aniejszy o par\u0119 dekad <em>Hommage a Hilding Rosenberg<\/em> na skrzypce i wiolonczel\u0119 oraz najstarsza <em>Sonata na wiolonczel\u0119 solo<\/em> Gy\u00f6rgy Ligetiego (tu na wiolonczeli w\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 Filip Krzeszowiec, syn Szymona) i na koniec <em>Ligatura<\/em> Gy\u00f6rgy Kurt\u00e1ga, w kt\u00f3rej do\u0142\u0105czy\u0142 si\u0119 jeszcze wiolonczelista Adam Krzeszowiec (brat Szymona, stryj i pedagog Filipa) i jego \u017cona Anna Krzeszowiec, pianistka, tym razem z paroma akordami na czele\u015bcie. Utwory rzadko grane, ale bardzo warte przypominania. Zw\u0142aszcza Kurt\u00e1g niesamowity.<\/p>\n\n\n\n<p>To druga p\u0142yta z cyklu Project Hungarica &#8211; pierwsza wysz\u0142a 8 lat temu; Szymon Krzeszowiec gra tu z kolei z Bart\u0142omiejem Nizio\u0142em i tak\u017ce z bratem Adamem; znalaz\u0142y si\u0119 na niej utwory Zolt\u00e1na Kod\u00e1lya oraz Mikl\u00f3sa R\u00f3zsy. Przy okazji dosta\u0142am jeszcze p\u0142yt\u0119 tria braci Krzeszowc\u00f3w sprzed paru lat, gdzie do\u0142\u0105cza si\u0119 jeszcze trzeci brat &#8211; flecista Jan, a utwory by\u0142y pisane specjalnie dla nich. To w wi\u0119kszo\u015bci program <a href=\"https:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/2017\/03\/24\/romantycznie-elektronicznie-ekologicznie\/#comment-260826\">tego koncertu<\/a>, plus jeszcze transkrypcja na ten sk\u0142ad <em>Limeryk\u00f3w<\/em> Paw\u0142a Szyma\u0144skiego (chyba wol\u0119 wersj\u0119 na skrzypce z klawesynem, ale i ta dobra) oraz na zako\u0144czenie du\u017cy, porz\u0105dny utw\u00f3r El\u017cbiety Sikory pod enigmatycznym tytu\u0142em <em>Trio 3&#215;1=5<\/em>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wreszcie mog\u0119 przes\u0142ucha\u0107 troch\u0119 p\u0142yt, kt\u00f3re do mnie przysz\u0142y czy te\u017c kt\u00f3re mi wr\u0119czono. Najpierw par\u0119 zaskocze\u0144 repertuarowych.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11596"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11596"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11596\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11603,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11596\/revisions\/11603"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11596"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11596"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11596"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}