Nie za bardzo chcia\u0142o mi si\u0119 pisa\u0107 o wczorajszym koncercie w Operze Narodowej – pocz\u0105tku czwartej ju\u017c tury Ukrainian Freedom Orchestra – ale jednak tych kilka s\u0142\u00f3w dla sprawy (a nawet Sprawy).<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Wiadomo, \u017ce sytuacja jest coraz bardziej dramatyczna – z jednej strony dzikie ataki Rosji na ukrai\u0144skie obiekty cywilne, a jednocze\u015bnie coraz bli\u017cej prze\u0142amania frontu; z drugiej niszczenie za pomoc\u0105 ukrai\u0144skich dron\u00f3w kolejnych rosyjskich rafinerii i innych wa\u017cnych obiekt\u00f3w. Ka\u017cda strona chce wywalczy\u0107 silniejsz\u0105 pozycj\u0119 przed dzisiejszymi rozmowami na Alasce, po kt\u00f3rych zreszt\u0105 niczego dobrego nie mo\u017cna si\u0119 spodziewa\u0107. Tym bardziej, \u017ce przeci\u0105gaj\u0105ca si\u0119 wojna wywo\u0142uje znu\u017cenie \u015bwiata. W Polsce to znu\u017cenie objawia si\u0119 coraz cz\u0119stszymi nastrojami antyukrai\u0144skimi – og\u00f3lnie w \u015bwiecie kierunek jest faszyzuj\u0105cy, tak\u017ce i u nas niestety.<\/p>\n\n\n\n
Znu\u017cenie \u015bwiata objawia si\u0119 tak\u017ce w zainteresowaniu koncertami UFO: wystarczy por\u00f3wna\u0107, gdzie wyst\u0119powa\u0142a przez pierwsze dwa lata istnienia, a gdzie przez kolejne dwa lata, \u0142\u0105cznie z obecnym (tutaj<\/a> opisane s\u0105 wszystkie). Organizatorzy t\u0142umacz\u0105, \u017ce w tym roku orkiestra odwiedza kraje, kt\u00f3re r\u00f3wnie\u017c s\u0105 zagro\u017cone przez Rosj\u0119 (Litwa, \u0141otwa, Rumunia); dobrze, \u017ce pozosta\u0142y Concertgebouw i londy\u0144ska Cadogan Hall, ale Ameryki ju\u017c nie ma, cho\u0107 to Peter Gelb z Met i jego ma\u0142\u017conka Keri-Lynn Wilson s\u0105 wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cycielami zespo\u0142u. Oczywiste, \u017ce im politycznie nie po drodze z Trumpem; po s\u0142awetnym afroncie, jaki otrzyma\u0142 Ze\u0142enski w Bia\u0142ym Domu, na pierwszym koncercie w Met od tego wydarzenia orkiestra zagra\u0142a hymn Ukrainy. W wywiadzie zamieszczonym w programie koncertu Peter Gelb m\u00f3wi: „W czasach, gdy zasady demokracji w moim kraju s\u0105 zagro\u017cone, a wiele z nich ju\u017c przepad\u0142o na dobre, wa\u017cne jest, \u017ceby liderzy i instytucje kultury w USA demonstrowali, \u017ce wolno\u015b\u0107 artystyczna jest podstaw\u0105 demokracji. Mam nadziej\u0119, \u017ce Metropolitan Opera wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 na tym polu”.<\/p>\n\n\n\n Z tym za\u0142o\u017ceniem Met wraz z nasz\u0105 Oper\u0105 Narodow\u0105 zam\u00f3wi\u0142o oper\u0119 u kompozytora ukrai\u0144skiego Maxima Kolomiietsa (po polsku by\u0142oby: Maksyma Ko\u0142omyjca), rocznik 1981, po studiach w Kijowie i Kolonii. Jeszcze Peter Gelb: „…wsp\u00f3lnie zam\u00f3wili\u015bmy now\u0105 ukrai\u0144sk\u0105 oper\u0119 Matki z Chersonia<\/em>. To zniewalaj\u0105ca opowie\u015b\u0107 o dzielnych matkach walcz\u0105cych o swoje dzieci uprowadzone przez Rosjan. (…) Opera nie jest jeszcze sko\u0144czona, kompozytor ci\u0105gle nad ni\u0105 pracuje. Premiera ca\u0142ego utworu planowana jest na jesie\u0144 2026 roku w Warszawie, potem przyjedzie ona do Nowego Jorku. Mamy tak\u017ce nadziej\u0119 na zorganizowanie przedpremierowego koncertu w Kijowie w czerwcu 2026 roku. \u017beby przyci\u0105gn\u0105\u0107 uwag\u0119 do sytuacji na Ukrainie, poprosili\u015bmy kompozytora (…) \u017ceby stworzy\u0142 12-minutow\u0105 suit\u0119 na podstawie gotowych ju\u017c fragment\u00f3w utworu”. Libretto napisa\u0142 ameryka\u0144ski dramaturg George Brant, dyrygowa\u0107 oper\u0105 ma r\u00f3wnie\u017c Keri-Lynn Wilson, a wyre\u017cyseruje j\u0105 Barbara Wysocka.<\/p>\n\n\n\n W om\u00f3wieniu programu jest dok\u0142adniej o tre\u015bci opery: „Libretto opowiada historie trzech kobiet z Chersonia, kt\u00f3re udaj\u0105 si\u0119 na Krym, by odnale\u017a\u0107 i uwolni\u0107 c\u00f3rki przetrzymywane w rosyjskim obozie. Kobiety pokonuj\u0105 prawie pi\u0119\u0107 tysi\u0119cy kilometr\u00f3w i przedostaj\u0105 si\u0119 na terytorium wroga, by odzyska\u0107 dzieci, kt\u00f3re zosta\u0142y poddane pr\u00f3bie zmiany to\u017csamo\u015bci. Zachodnie media opisa\u0142y kilka przypadk\u00f3w kobiet – matek i bab\u0107, kt\u00f3re zdecydowa\u0142y si\u0119 na \u015bmiertelnie niebezpieczn\u0105 przepraw\u0119 po to, by odzyska\u0107 swoje dzieci wyrwane brutalnie z dotychczasowego \u015brodowiska. Od pocz\u0105tku inwazji na Ukrain\u0119 ponad 19 tysi\u0119cy ukrai\u0144skich dzieci uprowadzonych z rodzinnego kraju jest przetrzymywanych przez Rosjan w obozach wojskowych i domach dziecka”.<\/p>\n\n\n\n Jest to jedna ze straszniejszych zbrodni Rosjan i cz\u0142owiekowi w\u0142osy staj\u0105 na g\u0142owie na sam\u0105 my\u015bl. Ale jak o tym pisa\u0107 oper\u0119? Trudno b\u0119dzie, tak\u017ce s\u0105dz\u0105c po przedstawionych wczoraj efektach, czyli rzeczonej suicie. Owszem, to by\u0142o tylko 12 minut, i to samej muzyki orkiestrowej, wi\u0119c trudno jeszcze co\u015b wi\u0119cej powiedzie\u0107 na podstawie tego, co us\u0142yszeli\u015bmy. Na fejsie Opery Narodowej<\/a> kompozytor si\u0119 t\u0142umaczy z j\u0119zyka muzycznego, jakiego w niej u\u017cywa, a by\u0142y to rzeczywi\u015bcie po dramatycznym pocz\u0105tku fragmenty muzyki \u0142agodnej i tonalnej z akcentami ludowymi. Na co dzie\u0144 Kolomiiets tworzy inn\u0105 muzyk\u0119: jeden jego utw\u00f3r<\/a> by\u0142 wykonany na Warszawskiej Jesieni 8 lat temu i opisa\u0142am go w\u00f3wczas tak: „…zdekonstruowany Czajkowski (…) \u2013 bardzo \u0142adny przyk\u0142ad surkonwencjonalizmu, cho\u0107 zupe\u0142nie innego ni\u017c u Paw\u0142a Szyma\u0144skiego czy wczesnego Paw\u0142a Mykietyna”. Na jego kanale <\/a>mo\u017cna pos\u0142ucha\u0107 jeszcze kilku jego innych utwor\u00f3w, do\u015b\u0107 ciekawych. Teraz musi si\u0119 dopasowa\u0107 do tematu. Jak o tym \u015bpiewa\u0107? Trudno sobie wyobrazi\u0107, ale skoro Wajnberg m\u00f3g\u0142 napisa\u0107 oper\u0119 o Auschwitz, czyli Pasa\u017cerk\u0119<\/em>, to pewnie i o matkach z Chersonia mo\u017cna. Troch\u0119 si\u0119 jednak w tym wypadku obawiam o efekt. Ale c\u00f3\u017c, powodzenia.<\/p>\n\n\n\n PS. \u0141\u0105czenie tego z fragmentami Tristana i Izoldy<\/em> (albo na niekt\u00f3rych koncertach Vier letzte Lieder<\/em> Straussa) i V Symfoni\u0105 Beethovena do\u015b\u0107 dziwne jednak mi si\u0119 wydaje… <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Nie za bardzo chcia\u0142o mi si\u0119 pisa\u0107 o wczorajszym koncercie w Operze Narodowej – pocz\u0105tku czwartej ju\u017c tury Ukrainian Freedom Orchestra – ale jednak tych kilka s\u0142\u00f3w dla sprawy (a nawet Sprawy).<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11990"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11990"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11990\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11992,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11990\/revisions\/11992"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11990"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11990"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11990"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}