
{"id":12638,"date":"2026-07-10T22:41:01","date_gmt":"2026-07-10T20:41:01","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/?p=12638"},"modified":"2026-07-10T22:41:01","modified_gmt":"2026-07-10T20:41:01","slug":"george-u-fryderyka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2026\/07\/10\/george-u-fryderyka\/","title":{"rendered":"George u Fryderyka"},"content":{"rendered":"\n<p>W Warszawie Muzeum Chopina przez ca\u0142y rok jest nieczynne z powodu remontu. Pozostaje \u017belazowa Wola, gdzie w\u0142a\u015bnie otwiera si\u0119 <a href=\"https:\/\/muzeum.nifc.pl\/pl\/muzeum\/wystawy-czasowe\/117_w-kalejdoskopie-zycia-i-sztuki-george-sand-1804-1876\/2\">wystawa po\u015bwi\u0119cona George Sand<\/a>. B\u0119dzie czynna a\u017c do 10 stycznia.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Ale na pewno warto j\u0105 ogl\u0105da\u0107 podczas letnich odwiedzin, gdy wizyt\u0119 mo\u017cna uzupe\u0142ni\u0107 spacerem po pi\u0119knym parku, a w weekendy tak\u017ce koncertem. Wystawa jest ma\u0142a, ale smaczna &#8211; warto si\u0119 w ni\u0105 wg\u0142\u0119bi\u0107 i pozna\u0107 lepiej ma\u0142o nam w sumie znan\u0105, a ogromnie wa\u017cn\u0105 dla Chopina osob\u0119, kt\u00f3rej 150-lecie \u015bmierci obchodzimy w tym roku (Francja ustanowi\u0142a u siebie Rok George Sand). A u nas wystawa ta jest te\u017c cz\u0119\u015bci\u0105 obchod\u00f3w przypadaj\u0105cego na rok przysz\u0142y stulecia Konkurs\u00f3w Chopinowskich.<\/p>\n\n\n\n<p>Ekipa Muzeum Chopina stworzy\u0142a t\u0119 ekspozycj\u0119 we wsp\u00f3\u0142pracy z instytucjami francuskimi, m.in. Centre des monuments nationaux i muzeami pisarki w jej domu w Nohant oraz w La Ch\u00e2tre. Eksponaty pochodz\u0105 te\u017c z kolekcji rodzinnej i z muzeum w Valdemossie, no i oczywi\u015bcie z polskich zbior\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>George Sand jest wa\u017cn\u0105 postaci\u0105 nie tylko z powodu romans\u00f3w i przyja\u017ani z artystami, skandalizuj\u0105cych powie\u015bci tr\u0105c\u0105cych ju\u017c dzi\u015b myszk\u0105 czy kontrowersyjno\u015bci. Co wi\u0119cej, okazuje si\u0119, \u017ce nie by\u0142a a\u017c tak kontrowersyjna i mimo bujnej natury mia\u0142a nawet do\u015b\u0107 konserwatywne pogl\u0105dy. Sprzeczno\u015bci by\u0142o w niej wiele, ale mia\u0142a kr\u0119gos\u0142up moralny, a najwa\u017cniejsze dla niej by\u0142y przyja\u017anie. Mia\u0142a pasje typowe dla swojej epoki, a w ka\u017cdej z nich realizowa\u0142a si\u0119 \u015bwietnie, bo by\u0142a przy tym wszechstronnie utalentowana. I nawet je\u015bli jej powie\u015bci czyta si\u0119 z trudem, to jej wspomnienia pt. <em>Histoire de ma vie<\/em> (przet\u0142umaczone na polski i wydane przez NIFC) s\u0105 pono\u0107 niezwykle ciekawe (nie czyta\u0142am).<\/p>\n\n\n\n<p>Zgodnie z tymi pasjami wystawa podzielona jest na kilka cz\u0119\u015bci. <em>Przyrodniczka<\/em> &#8211; t\u0119 rol\u0119 Sand dzieli\u0142a ze swoimi dzie\u0107mi, rysowa\u0142a i robi\u0142a zielniki, uprawia\u0142a ogr\u00f3d, dzi\u015b z pewno\u015bci\u0105 zajmowa\u0142aby si\u0119 ekologi\u0105. <em>Go\u015bcie Nohant<\/em> &#8211; na ten temat wiemy nieco wi\u0119cej (w tej cz\u0119\u015bci najbardziej mnie wzruszy\u0142 fragment tapety z pokoju Chopina). Wzruszaj\u0105ca jest te\u017c cz\u0119\u015b\u0107 <em>\u017bycie codzienne<\/em>, gdzie wystawione s\u0105 r\u00f3\u017cne przedmioty &#8211; naczynia kuchenne, pude\u0142eczka, lekarstwa, zestaw do szycia (Sand lubi\u0142a rob\u00f3tki r\u0119czne, kt\u00f3re pono\u0107 te\u017c jej \u015bwietnie wychodzi\u0142y), papiero\u015bnica (jak wiadomo, by\u0142a palaczk\u0105 i to w tych czasach rzeczywi\u015bcie by\u0142o kontrowersyjne, kobiety nie pali\u0142y), a nawet&#8230; napisana jej r\u0119k\u0105 lista sk\u0142adnik\u00f3w na nalewk\u0105 wi\u015bniow\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Jest te\u017c oczywi\u015bcie cz\u0119\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119cona jej pisarstwu oraz malarstwu, z tego niestety niewiele by\u0142o wida\u0107, kiedy ogl\u0105da\u0142am t\u0119 wystaw\u0119 (to b\u0119dzie poprawione, mam nadziej\u0119), ale z innych wystaw pami\u0119tam, \u017ce by\u0142a ca\u0142kiem niez\u0142\u0105 malark\u0105, podobnie zreszt\u0105 jej syn Maurice. Ostatnie eksponaty wystawy to portrety Sand, i to nie tylko z epoki, ale i wsp\u00f3\u0142czesne. By\u0142a i pozosta\u0142a we Francji ikon\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Sama organizacja wystawy pozostawia niestety do \u017cyczenia &#8211; nie ma podpis\u00f3w przy eksponatach, zwiedzaj\u0105cy winni pos\u0142ugiwa\u0107 si\u0119 ksi\u0105\u017ceczk\u0105, w kt\u00f3rej narysowane s\u0105 tylko kontury, czasem trudno zgadn\u0105\u0107, do czego si\u0119 odnosz\u0105; wydaje si\u0119 te\u017c, \u017ce je\u015bli s\u0105 ponumerowane w ksi\u0105\u017ceczce, to powinny by\u0107 i na wystawie. Troch\u0119 ba\u0142aganu. Ale ma te\u017c by\u0107 prawdziwy katalog, z obrazami eksponat\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Podobnie jak na <a href=\"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2025\/06\/12\/okruchy-romantycznego-zycia\/\">zesz\u0142orocznej wystawie na Ok\u00f3lniku<\/a>, i tu stworzono <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/playlist?list=PLP5gT2iKAops\">\u015bcie\u017ck\u0119 d\u017awi\u0119kow\u0105<\/a> &#8211; tak samo skompilowa\u0142 j\u0105 dyrektor NIFC Artur Szklener.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W Warszawie Muzeum Chopina przez ca\u0142y rok jest nieczynne z powodu remontu. Pozostaje \u017belazowa Wola, gdzie w\u0142a\u015bnie otwiera si\u0119 wystawa po\u015bwi\u0119cona George Sand. B\u0119dzie czynna a\u017c do 10 stycznia.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12638"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12638"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12638\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12639,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12638\/revisions\/12639"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12638"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12638"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12638"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}