{"id":1276,"date":"2011-09-04T23:26:30","date_gmt":"2011-09-04T21:26:30","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=1276"},"modified":"2011-09-04T23:26:30","modified_gmt":"2011-09-04T21:26:30","slug":"powrot-mani","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2011\/09\/04\/powrot-mani\/","title":{"rendered":"Powr\u00f3t Mani"},"content":{"rendered":"

Jaka by\u0142a heca, gdy og\u0142oszono, \u017ce odnaleziony niedawno i odkupiony przez Filmotek\u0119 Narodow\u0105 od czeskiego kolekcjonera (to jedyna zachowana kopia) film Mania<\/em>, z 21-letni\u0105 Pol\u0105 Negri<\/a> u progu \u015bwiatowego sukcesu, zrealizowany w Berlinie w 1918 r., b\u0119dzie pokazywany na promocj\u0119 polskiej prezydencji. Wielu chcia\u0142o zaistnie\u0107 i dlatego z\u0142o\u017cyli protest do ministra kultury, o czym pisa\u0142y nie tylko tabloidy<\/a>. Ostatecznie suma przeznaczona na renowacj\u0119 kopii zosta\u0142a zmniejszona o milion<\/a>. Za kar\u0119? Zdumiewaj\u0105ce, \u017ce do tego protestu w\u0142\u0105czyli si\u0119 Andrzej Wajda z ma\u0142\u017conk\u0105, bo Zanussi, Odorowicz ani Bromski mnie w tym kontek\u015bcie nie dziwi\u0105. W cywilizowanym \u015bwiecie takie wydarzenie – odnalezienie pierwszego zagranicznego filmu jedynej polskiej aktorki, kt\u00f3ra naprawd\u0119 podbi\u0142a Hollywood – by\u0142oby \u015bwi\u0119tem.<\/p>\n

\u00a0No, ale jednak film odnowiono (koronkowa robota!) i w\u0142a\u015bnie w warszawskiej filharmonii odby\u0142a si\u0119 jego „re-premiera”. Filmoteka Narodowa zam\u00f3wi\u0142a te\u017c specjalnie do tego celu muzyk\u0119 u Jerzego Maksymiuka, kt\u00f3ry, jak mo\u017ce niewielu dzi\u015b pami\u0119ta, swego czasu tworzy\u0142 wiele muzyki filmowej<\/a> i by\u0142 w tym dobry, cho\u0107 mo\u017ce nie zawsze mia\u0142 szcz\u0119\u015bcie do jako\u015bci samych film\u00f3w (jedyne prawdziwe arcydzie\u0142o to Sanatorium pod klepsydr\u0105<\/em>). Czasu by\u0142o niewiele, bo trzy miesi\u0105ce, Maksymiukowi pomaga\u0142 wi\u0119c asystent Jerzy Wo\u0142ochowicz. Podczas dzisiejszego wydarzenia grali muzycy z orkiestry Leopoldinum, a na zako\u0144czenie Joanna Trzepieci\u0144ska za\u015bpiewa\u0142a romans oparty na g\u0142\u00f3wnym – przebojowym, nuci si\u0119 wychodz\u0105c! – temacie.<\/p>\n

Tre\u015b\u0107 filmu<\/a> oczywi\u015bcie nie jest jaka\u015b wstrz\u0105saj\u0105co m\u0105dra, to typowy wyciskacz \u0142ez –\u00a0ale jest tu\u00a0pomys\u0142 oryginalny: ot\u00f3\u017c jednym z bohater\u00f3w tego niemego przecie\u017c filmu jest kompozytor, kt\u00f3ry tworzy oper\u0119! Taperzy musieli mie\u0107 interesuj\u0105ce zadanie. Maksymiuk wybrn\u0105\u0142 z niego znakomicie. Z jednej strony \u015bwietnie podrobi\u0142 \u015bwiat pocz\u0105tku lat 20. – walce, ragtime’y, tanga. Z drugiej – jak co\u015b si\u0119 niedobrego dzieje, wchodz\u0105 dysonanse, klastery, nak\u0142adaj\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cne typy muzyki.<\/p>\n

Pola jest tu fantastyczna. By\u0142a jak stworzona do konwencji filmu niemego: wyrazista w\u00a0rysach twarzy, znakomita ruchowo i mimicznie. W tej sytuacji nawet nie szkodzi\u0142o nikomu w Berlinie, \u017ce jeszcze w\u00f3wczas nie zna\u0142a niemieckiego (gdy pokazuj\u0105 jej plakat reklamowy z portretem, wida\u0107, \u017ce wykrzykuje: Matko Boska!). Kiedy pojawi\u0142 si\u0119 d\u017awi\u0119k w filmie, niestety nie bardzo si\u0119 odnalaz\u0142a. Ale legend\u0105 pozosta\u0142a i jako legenda do\u017cy\u0142a dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105tki. By\u0142a w ka\u017cdym razie osobowo\u015bci\u0105 i mnie wcale nie przeszkadza, \u017ce polsk\u0105 prezydencj\u0119 promuje Barbara Apolonia Cha\u0142upiec. W ko\u0144cu sam ten film jest dowodem na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 artyst\u00f3w z r\u00f3\u017cnych miejsc Europy: polska aktorka gra w Niemczech, a re\u017cyserem jest W\u0119gier.<\/p>\n

Ciekawostka: tempo projekcji podobno trzeba by\u0142o zwolni\u0107, poniewa\u017c nie ma ju\u017c dzi\u015b takich projektor\u00f3w, jakich w\u00f3wczas u\u017cywano. Ale teraz ten ruch wydaje nam si\u0119 ca\u0142kowicie naturalny. Z tego wniosek, \u017ce gdyby\u015bmy mieli obejrze\u0107 film w takiej wersji, w jakiej ogl\u0105dali go wsp\u00f3\u0142cze\u015bni, by\u0142by dla nas nie do zniesienia. Teraz obejrz\u0105 go widzowie w Pary\u017cu, Madrycie, Londynie, Kijowie – i Berlinie w rocznic\u0119 premiery. I oby tych miejsc by\u0142o wi\u0119cej. Naprawd\u0119 nie ma si\u0119 czego wstydzi\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jaka by\u0142a heca, gdy og\u0142oszono, \u017ce odnaleziony niedawno i odkupiony przez Filmotek\u0119 Narodow\u0105 od czeskiego kolekcjonera (to jedyna zachowana kopia) film Mania, z 21-letni\u0105 Pol\u0105 Negri u progu \u015bwiatowego sukcesu, zrealizowany w Berlinie w 1918 r., b\u0119dzie pokazywany na promocj\u0119 polskiej prezydencji. Wielu chcia\u0142o zaistnie\u0107 i dlatego z\u0142o\u017cyli protest do ministra kultury, o czym pisa\u0142y […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1276"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1276"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1276\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1280,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1276\/revisions\/1280"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1276"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1276"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1276"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}