{"id":12784,"date":"2026-10-10T23:59:55","date_gmt":"2026-10-10T21:59:55","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/?p=12784"},"modified":"2026-10-11T00:02:17","modified_gmt":"2026-10-10T22:02:17","slug":"sinfonia-iuventus-i-genialne-dziela","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2026\/10\/10\/sinfonia-iuventus-i-genialne-dziela\/","title":{"rendered":"Sinfonia Iuventus i genialne dzie\u0142a"},"content":{"rendered":"\n

To by\u0142 wspania\u0142y pomys\u0142, \u017ceby m\u0142odzi muzycy wykonali Zamek Sinobrodego<\/em> Bart\u00f3ka w wersji koncertowej. W ko\u0144cu niekt\u00f3rzy z nich mog\u0105 kiedy\u015b trafi\u0107 do orkiestr operowych i gra\u0107 m.in. takie w\u0142a\u015bnie utwory.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Za ka\u017cdym razem kiedy s\u0142ucham Zamku<\/em>, bardzo intensywnie wchodz\u0119 w t\u0119 niesamowit\u0105 jedno\u015b\u0107 muzyki z tre\u015bci\u0105 i niewa\u017cne nawet, \u017ce ta tre\u015b\u0107 jest po w\u0119giersku (zwykle t\u0142umaczenie jest w napisach, dzi\u015b te\u017c by\u0142o), i tak mo\u017cna to doceni\u0107. Zw\u0142aszcza oczywi\u015bcie kiedy \u015bpiewaj\u0105 W\u0119grzy, a oryginalnych wersji mam za sob\u0105 kilka: wystawienie z 1999 r. w re\u017cyserii Janusza Kijowskiego (do\u015b\u0107 statycznej, z dziwn\u0105 konstrukcj\u0105 Andrzeja Kreutz-Majewskiego) w Operze Narodowej w wykonaniu pami\u0119tnej Evy Mart\u00f3n i Mih\u00e1lya K\u00e1lm\u00e1ndiego, wykonanie koncertowe sprzed prawie dekady<\/a> z NOSPR na festiwalu Katowice Kultura Natura w ramach pami\u0119tnego bart\u00f3kowskiego cyklu pod batut\u0105 Iv\u00e1na Fischera, i chyba jeszcze kiedy\u015b dawniej jakie\u015b wykonanie koncertowe. By\u0142o jeszcze drugie wystawienie w Operze Narodowej<\/a> w re\u017cyserii Mariusza Treli\u0144skiego, ale tam nie by\u0142o W\u0119gr\u00f3w, tylko Nadja Michael i Gidon Saks.<\/p>\n\n\n\n

O samym dziele napisa\u0142am ju\u017c do\u015b\u0107 w relacji z Katowic, skupi\u0119 si\u0119 wi\u0119c na dzisiejszym wykonaniu. Soli\u015bci byli \u015bwietni: jako Judyta wyst\u0105pi\u0142a Dorottya L\u00e1ng – mezzosopran o ciep\u0142ej barwie, a przy tym pi\u0119kna kobieta ekspresyjnie wyra\u017caj\u0105ca emocje bohaterki, a jako Sinobrody – Andr\u00e1s Palerdi, pow\u015bci\u0105gliwy, ale te\u017c o g\u0142\u0119bokim g\u0142osie, zdyscyplinowany i jakby z pocz\u0105tku skr\u0119powany, ale taka w\u0142a\u015bnie jest ta posta\u0107 w tym momencie – chce raczej si\u0119 ukrywa\u0107 ni\u017c odkrywa\u0107. Do odkrywania kolejnych intymnych miejsc (symbolizowanych przez kolejne pokoje zamku) jest wr\u0119cz zmuszany przez Judyt\u0119 i nie jest w stanie wykazywa\u0107 wystarczaj\u0105cej asertywno\u015bci. Do czasu.<\/p>\n\n\n\n

Trudno dzi\u015b zrozumie\u0107, \u017ce dzie\u0142o tak wielkie by\u0142o pocz\u0105tkowo przyj\u0119te z rezerw\u0105. To prawda, \u017ce jego forma jest nietypowa, nie ma tu jakiej\u015b akcji pe\u0142nej zwrot\u00f3w i w og\u00f3le jest kr\u00f3tkie. Ale przecie\u017c sama ta muzyka sprawia, \u017ce ciarki s\u0142uchacza przechodz\u0105. Wojciech Rodek poprowadzi\u0142 j\u0105 znakomicie, a m\u0142odzi muzycy mieli – co by\u0142o zauwa\u017calne – pe\u0142n\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce uczestnicz\u0105 w czym\u015b wyj\u0105tkowym.<\/p>\n\n\n\n

To w drugiej cz\u0119\u015bci koncertu w Studiu im. Lutos\u0142awskiego – pierwsz\u0105 wype\u0142ni\u0142 Koncert wiolonczelowy<\/em> patrona tego miejsca, a solist\u0105 by\u0142 Tomasz Strahl. Chyba nie\u017ale gra\u0142o si\u0119 niedawnym studentom w towarzystwie pana rektora, bo nagrodzili go owacjami. Jak dla mnie pocz\u0105tek by\u0142 zbyt szybki i cichy (powinien korespondowa\u0107 z zako\u0144czeniem i z troch\u0119 wcze\u015bniejsz\u0105 kulminacj\u0105), ale wiele szczeg\u00f3\u0142\u00f3w by\u0142o \u015bwietnych, np. ten zabawny zwrot, kt\u00f3ry Rostropowicz sobie przet\u0142umaczy\u0142 na „Nu, my jeszczo uwidim”. By\u0142 bis: Capriccio nr 1<\/em> Henryka Hubertusa Jab\u0142o\u0144skiego (z urodzenia Helmuta Hubertusa Deglera), kompozytora i wiolonczelisty, ojca kolejnego znanego wiolonczelisty – Romana Jab\u0142o\u0144skiego. I zarazem, jak przypomnia\u0142 solista, autora przeboju Pierwszy siwy w\u0142os<\/em>. Ale bis go nie przypomina\u0142.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

To by\u0142 wspania\u0142y pomys\u0142, \u017ceby m\u0142odzi muzycy wykonali Zamek Sinobrodego Bart\u00f3ka w wersji koncertowej. W ko\u0144cu niekt\u00f3rzy z nich mog\u0105 kiedy\u015b trafi\u0107 do orkiestr operowych i gra\u0107 m.in. takie w\u0142a\u015bnie utwory.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-12784","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-1"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12784","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=12784"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12784\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":12789,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/12784\/revisions\/12789"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=12784"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=12784"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=12784"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}