{"id":311,"date":"2009-03-24T01:15:41","date_gmt":"2009-03-24T00:15:41","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=311"},"modified":"2009-03-24T01:15:41","modified_gmt":"2009-03-24T00:15:41","slug":"wycinanki-na-tasmie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2009\/03\/24\/wycinanki-na-tasmie\/","title":{"rendered":"Wycinanki na ta\u015bmie"},"content":{"rendered":"

Ju\u017c od lat z\u0142o\u015bci\u0142o mnie i innych maniak\u00f3w muzyki wsp\u00f3\u0142czesnej, \u017ce Polskie Radio w og\u00f3le nie wydaje na p\u0142ytach dorobku swojej podinstytucji, kt\u00f3r\u0105 przez tyle lat mog\u0142o si\u0119 poszczyci\u0107: Studia Eksperymentalnego<\/a>. Byli\u015bmy w Europie niemal pionierami w tej dziedzinie – dzi\u0119ki temu, \u017ce J\u00f3zef Patkowski wykorzysta\u0142 sytuacj\u0119 odwil\u017cy, \u017ceby co\u015b takiego za\u0142o\u017cy\u0107\u00a0– i warto o tym przypomina\u0107. A dopiero teraz ukaza\u0142 si\u0119 pierwszy czterop\u0142ytowy album z dokonaniami powsta\u0142ymi w tym miejscu, i to tylko dlatego, \u017ce dotyczy jednego autora<\/a> (kt\u00f3ry w\u0142a\u015bnie obchodzi p\u00f3\u0142wiecze tw\u00f3rczo\u015bci) i \u017ce do\u0142o\u017cyli si\u0119 do produkcji – wymieni\u0119, bo to \u015bliczne: przede wszystkim gmina \u0141och\u00f3w jako mecenas, a jako sponsorzy – Galeria Miejska Wyszk\u00f3w, Wodrol Pruszk\u00f3w SA, Starostwo Powiatowe w W\u0119growie oraz samo miasto W\u0119gr\u00f3w.<\/p>\n

Ci sponsorzy dobrze ilustruj\u0105, jakim zjawiskiem jest Eugeniusz Rudnik<\/a>. Bo to jest cz\u0142owiek stamt\u0105d i nim wci\u0105\u017c pozostaje, i chlubi si\u0119 tym. I sam o sobie m\u00f3wi, \u017ce jest artyst\u0105 ludowym. Bo tak jest – to jest ca\u0142kowity samorodek. Prosty in\u017cynier (jak jeszcze mawia o sobie), bez \u017cadnych studi\u00f3w muzycznych. Cudn\u0105 anegdot\u0119 opowiada o swoim zatrudnieniu si\u0119 w Polskim Radiu (w cyklu Niedziela z Mistrzem w radiowej Jedynce, tutaj<\/a> mo\u017cna sobie pos\u0142ucha\u0107): \u017ce trafi\u0142 tam z powod\u00f3w urologicznych (bo b\u0119d\u0105c w tamtych okolicach – w\u00f3wczas by\u0142a to ulica Noakowskiego – poszukiwa\u0142 ustronnego miejsca) i \u017ce zosta\u0142 zatrudniony pocz\u0105tkowo jako nadzorca hydraulik\u00f3w, stolarzy i malarzy, a potem, po kursie, zosta\u0142 in\u017cynierem (tak naprawd\u0119 sko\u0144czy\u0142 Politechnik\u0119). Przyszed\u0142 do radia\u00a0w 1955 r., a w par\u0119 lat p\u00f3\u017aniej trafi\u0142 do Studia Ekspetymentalnego i odezwa\u0142 si\u0119 w nim artysta.<\/p>\n

Tu trzeba od razu doda\u0107, \u017ce nie we wszystkie barokowe opowie\u015bci Gienia – bo tak m\u00f3wi\u0105 o nim wszyscy (no, chyba \u017ce „mistrzu”), ja zreszt\u0105 te\u017c – nale\u017cy do ko\u0144ca wierzy\u0107. Ma on niesamowity dar j\u0119zykowy, jego mowa jest tak \u017cywa i plastyczna, \u017ce brzmi, jakby wci\u0105\u017c wymy\u015bla\u0142 co\u015b nowego. Dlatego polecam pos\u0142uchanie jego\u00a0zwierze\u0144 w Jedynce, bo ujawnia si\u0119 tam ten styl, kt\u00f3rego nikt by nie potrafi\u0142 podrobi\u0107. Podobnie z tym, co robi\u0142 (i wci\u0105\u017c czasem robi) w studiu. Do dzi\u015b wierny jest – tu zn\u00f3w zacytuj\u0119 terminologi\u0119 przez niego u\u017cywan\u0105 (ale tym razem zapo\u017cyczon\u0105 od \u015bp. Andrzeja Markowskiego) –\u00a0sklejeczkom, nutkom-szyjkom (kawa\u0142ek ta\u015bmy za\u0142o\u017cony na szyj\u0119 i czekaj\u0105cy na wklejenie), nutkom-p\u0119telkom itp. W tej robocie wycinankowej liczy si\u0119, pod jakim k\u0105tem ci\u0119ta jest ta\u015bma, czy zaczepia si\u0119 czasem paluszkiem p\u0119tl\u0119, \u017ceby nada\u0107 powtarzankom nieregularno\u015b\u0107 (kudy tam do tych cudeniek jakie\u015b martwe loopy z maszyny) itp.<\/p>\n

Rudnik pracuje ze \u015bcinkami – ja takie utwory nazywa\u0142am kompozycjami z ta\u015bmoteki efekt\u00f3w (sama si\u0119 do robienia takich rzeczy zabiera\u0142am, Gienio mnie zarazi\u0142 – ale to daleka przesz\u0142o\u015b\u0107). W jego utworach rozpoznaj\u0119 powtarzaj\u0105ce si\u0119 efekty, domy\u015blam si\u0119, sk\u0105d si\u0119 wzi\u0119\u0142y. Teraz przes\u0142uchuj\u0105c album dozna\u0142am ol\u015bnienia, \u017ce wypowiadane-\u015bpiewane kobiece\u00a0„b” w s\u0142ynnym utworze Mobile<\/em>, kt\u00f3ry na festiwalu w Bourges dosta\u0142 I nagrod\u0119, a po latach tzw. Euphonie d’Or jako najlepszy z wszystkich dotychczasowych, pochodzi by\u0107 mo\u017ce z… materia\u0142u nagranego przez moje kole\u017canki, kt\u00f3ry cz\u0119\u015bciowo pos\u0142u\u017cy\u0142 do mojej studenckiej etiudy… Ale to dygresyjka. Najwa\u017cniejsze jest wielkie, jak na owe dawne czasy, nowatorstwo. W gruncie rzeczy Rudnik stworzy\u0142 polsk\u0105 sztuk\u0119 radiow\u0105, kt\u00f3r\u0105 dzi\u015b ma\u0142o kto docenia.<\/p>\n

Najdziwniejszy jednak i najbardziej charakterystyczny dla niego jest stop tej w\u0142a\u015bnie nowatorskiej, tw\u00f3rczej postawy z chorob\u0105 na Polsk\u0119. W wielu jego utworach, z kt\u00f3rych cz\u0119\u015b\u0107 jest w pewnym sensie publicystyk\u0105, odzywaj\u0105 si\u0119 strza\u0142y, pie\u015bni patriotyczne, fragmenty przem\u00f3wie\u0144 i wszelkie odg\u0142osy wichr\u00f3w historii. Rudnik sam o sobie m\u00f3wi, \u017ce nie poradzi si\u0119 na to, on sam jest z tego chorego pokolenia wojennego i jak d\u0142ugo te pokolenia nie wymr\u0105, tak d\u0142ugo ta choroba b\u0119dzie trwa\u0142a.<\/p>\n

Ale przy tym wszystkim obcowanie z Gieniem (ju\u017c tu kiedy\u015b wspomina\u0142am, \u017ce na studiach mia\u0142am u niego propedeutyk\u0119 kompozycji elektroakustycznej) przynosi\u0142o zawsze mas\u0119\u00a0\u015bwietnej zabawy\u00a0nawet po prostu j\u0119zykowej. Jego s\u0142owotw\u00f3rstwo (np. bzdryngle i wysi\u0119ki, czyli d\u017awi\u0119ki kr\u00f3tkie i d\u0142ugie, albo falbanki medialne – s\u0142odziutki reporta\u017c) doprowadza\u0142o zawsze otoczenie do spazm\u00f3w ze \u015bmiechu, ale jednocze\u015bnie do absolutnego zas\u0142uchania, bo czego\u015b takiego cz\u0119sto si\u0119 nie spotyka\u0142o. I to, co m\u00f3wi\u0105 uczestnicy audycji z Jedynki, \u017ce Rudnik uwodzi panie, to jest – my\u015bl\u0119 – co\u015b takiego, \u017ce panie cz\u0119sto\u00a0doceniaj\u0105 si\u0142\u0119 s\u0142owa i widz\u0105 w nim w tej dziedzinie wirtuoza. (O tym, \u017ce uwodzi, nigdy w jego towarzystwie nie my\u015bla\u0142am, ale swoj\u0105 drog\u0105 jest on jedyn\u0105 osob\u0105, kt\u00f3ra mnie nazywa Dosi\u0105 i kt\u00f3rej na to pozwalam.)<\/p>\n

W tej lince na p\u0142yt\u0119 mo\u017cna sobie pos\u0142ucha\u0107 po p\u00f3\u0142 minutki z\u00a0ka\u017cdego utworu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ju\u017c od lat z\u0142o\u015bci\u0142o mnie i innych maniak\u00f3w muzyki wsp\u00f3\u0142czesnej, \u017ce Polskie Radio w og\u00f3le nie wydaje na p\u0142ytach dorobku swojej podinstytucji, kt\u00f3r\u0105 przez tyle lat mog\u0142o si\u0119 poszczyci\u0107: Studia Eksperymentalnego. Byli\u015bmy w Europie niemal pionierami w tej dziedzinie – dzi\u0119ki temu, \u017ce J\u00f3zef Patkowski wykorzysta\u0142 sytuacj\u0119 odwil\u017cy, \u017ceby co\u015b takiego za\u0142o\u017cy\u0107\u00a0– i warto o […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/311"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=311"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/311\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=311"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=311"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=311"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}