Trudno o wi\u0119kszy kontrast ni\u017c mi\u0119dzy koncertem czwartkowym a pi\u0105tkowymi koncertami Jazzowej Jesieni. O ile muzyka zespo\u0142u Eliane Elias by\u0142a lekka, \u0142atwa i przyjemna, to dzi\u015b mieli\u015bmy do czynienia z propozycjami bardzo wymagaj\u0105cymi.<\/p>\n
<\/p>\n
Szczeg\u00f3lnie w przypadku pierwszego z wyst\u0119p\u00f3w. David Virelles, nam znany g\u0142\u00f3wnie z p\u0142yty Tomasza Sta\u0144ki Wis\u0142awa<\/em>, tym razem pokaza\u0142 co\u015b bardzo osobistego: projekt Continuum<\/em>, w kt\u00f3rym arty\u015bci – zar\u00f3wno pianista, jak towarzysz\u0105cy mu perkusi\u015bci, 73-letni Andrew Cyrille (pochodzenia haita\u0144skiego) i Roman Diaz (urodzony, jak Virelles, na Kubie, ale o dobrych par\u0119dziesi\u0105t lat dawniej), nawi\u0105zywali do swoich korzeni.<\/p>\n Nie mia\u0142a ta muzyka nic wsp\u00f3lnego z tym, co kojarzymy z kuba\u0144skim graniem: gor\u0105ce rytmy, regularne i nieregularne zarazem, ale przy tym\u00a0proste dosy\u0107 harmonie. Tu harmonie by\u0142y skomplikowane, dysonansowe. Cyrille gra\u0142 na typowym zestawie perkusyjnym, a Diaz na kongach, i od czasu do czasu \u015bpiewa\u0142 po hiszpa\u0144sku, ale te\u017c w j\u0119zykach wywodz\u0105cych si\u0119 z Afryki, kt\u00f3rymi m\u00f3wi\u0105 mieszka\u0144cy Kuby. Rzeczywi\u015bcie wi\u0119cej czu\u0142o si\u0119 tu Afryki ni\u017c owej p\u00f3\u0142latynoskiej aury, kt\u00f3ra nam si\u0119 z Kub\u0105 kojarzy. Jednocze\u015bnie mia\u0142a to by\u0107 wypadkowa owych „korzennych” wp\u0142yw\u00f3w i free jazzu. Jak to wypadkowa, ostatecznie nie by\u0142a do ko\u0144ca ani jednym, ani drugim. Cz\u0119sto co\u015b si\u0119 jakby zacina\u0142o i muzycy zap\u0119tlali si\u0119 w tych samych rytmach i wsp\u00f3\u0142brzmieniach powtarzanych w k\u00f3\u0142ko bez ko\u0144ca, wprawiaj\u0105cych w trans. Dla jednych by\u0142o to za trudne, wi\u0119c wychodzili z sali;\u00a0byli te\u017c tacy, kt\u00f3rzy uwa\u017cali odwrotnie: \u017ce to za \u0142atwe, tak ci\u0105gle w k\u00f3\u0142ko to samo. Ja to kupi\u0142am. Zobaczy\u0142am troch\u0119 bardziej mroczn\u0105 stron\u0119 Virellesa, kt\u00f3ry potrafi przecie\u017c by\u0107 bardzo elastyczny (i niezwykle sprawny), dostosowuj\u0105c si\u0119 do r\u00f3\u017cnych zespo\u0142\u00f3w.<\/p>\n Do free jazzu nawi\u0105zywa\u0142 te\u017c drugi koncert. Po raz drugi – po wyst\u0119pie w Nowym Jorku w klubie Vision w 2011 r.\u00a0– spotkali si\u0119 Tomasz Sta\u0144ko ze skrzypkiem Markiem Feldmanem, pianistk\u0105 Sylvie Courvoisier i basist\u0105 Markiem Heliasem. Ciekawy zestaw. Feldman znany\u00a0mi by\u0142\u00a0g\u0142\u00f3wnie z szale\u0144stw z Johnem Zornem, cho\u0107 raz mi si\u0119 nawet zdarzy\u0142o s\u0142ysze\u0107 go w szczeg\u00f3lnym projekcie klezmerskim<\/a> z Urim Caine’em. Tym razem zaskoczy\u0142 mnie klasyczno\u015bci\u0105 swojego grania. Raz z Sylvi\u0105 (prywatnie ma\u0142\u017conk\u0105) zabrzmieli niemal tak, jakby mieli za chwil\u0119 zagra\u0107 Mity<\/em> Szymanowskiego. Przy tr\u0105bce schodzi\u0142 zwykle na drugi plan, czasem gra\u0142 ze Sta\u0144k\u0105 unisono. Tr\u0119baczem przy zaproszeniu skrzypka powodowa\u0142a t\u0119sknota za skrzypcami jazzowymi swego wsp\u00f3\u0142pracownika sprzed lat, nieod\u017ca\u0142owanego Zbigniewa Seiferta. Feldman mia\u0142 mo\u017ce jeden moment, kiedy mo\u017cna by\u0142o Seiferta wspomnie\u0107, ale og\u00f3lnie reprezentuje ca\u0142kiem inn\u0105 stylistyk\u0119.<\/p>\n Pianistka jest niesamowita: o ile wczorajsza, Eliane Elias, cho\u0107 bardzo sprawna, jest w gruncie rzeczy konfekcyjna, to ta jest nieprawdopodobnie kreatywna, wra\u017cliwa na barw\u0119, cz\u0119sto stosuje efekty gry wewn\u0105trz fortepianu lub preparacj\u0119 instrumentu. Basista nie ust\u0119powa\u0142 reszcie – szczeg\u00f3lnie zreszt\u0105 ciekawe by\u0142y fragmenty fortepianu z kontrabasem. A Sta\u0144ko? Nadawa\u0142 tej muzyce absolutnie w\u0142asne pi\u0119tno: jej kanw\u0105 by\u0142y jego tematy z r\u00f3\u017cnych p\u0142yt, a s\u0105 one tak charakterystyczne, \u017ce doprawdy nie spos\u00f3b przypisa\u0107 ich komukolwiek innemu. S\u0105 jak podpis. By\u0142o wi\u0119c free, ale pod \u015bcis\u0142\u0105 kontrol\u0105…<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Trudno o wi\u0119kszy kontrast ni\u017c mi\u0119dzy koncertem czwartkowym a pi\u0105tkowymi koncertami Jazzowej Jesieni. O ile muzyka zespo\u0142u Eliane Elias by\u0142a lekka, \u0142atwa i przyjemna, to dzi\u015b mieli\u015bmy do czynienia z propozycjami bardzo wymagaj\u0105cymi.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3687"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3687"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3687\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3690,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3687\/revisions\/3690"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3687"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3687"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3687"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}