{"id":391,"date":"2009-09-21T18:24:10","date_gmt":"2009-09-21T16:24:10","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=391"},"modified":"2009-09-22T01:37:26","modified_gmt":"2009-09-21T23:37:26","slug":"stary-demiurg","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2009\/09\/21\/stary-demiurg\/","title":{"rendered":"Stary demiurg"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

Pierre Henry na spotkaniu z publiczno\u015bci\u0105<\/em><\/p>\n

\u017bywa historia. Cz\u0142owiek, kt\u00f3ry wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 muzyk\u0119 konkretn\u0105, zanim u\u017cywano ta\u015bmy magnetofonowej. Zabawne, \u017ce historia zatoczy\u0142a ko\u0142o i dzisiejsi did\u017ceje tak samo,\u00a0jak on 60 lat temu, dzia\u0142aj\u0105 na p\u0142ytach winylowych. Ale muzyka konkretna by\u0142a odkrywaniem \u015bwiata wok\u00f3\u0142, pr\u00f3b\u0105 utrwalenia, systematyzowania (to ju\u017c by\u0142a dzia\u0142ka drugiego z pionier\u00f3w, Pierre’a Schaeffera, kt\u00f3ry tworzy\u0142 katalog „przedmiot\u00f3w d\u017awi\u0119kowych”) i z tych utrwalonych element\u00f3w – tworzeniem innego \u015bwiata – muzyki.<\/p>\n

Jak od\u015bwie\u017caj\u0105co brzmia\u0142 wczorajszy koncert w Studiu im. Lutos\u0142awskiego! Siedzieli\u015bmy jakby wewn\u0105trz orkiestry g\u0142o\u015bnik\u00f3w (oczywi\u015bcie najlepiej odbierali ci, kt\u00f3rzy siedzieli po\u015brodku sali), kt\u00f3rych by\u0142o 52. 82-letni Henry, chocia\u017c ma ju\u017c du\u017ce trudno\u015bci w poruszaniu si\u0119 (do konsolety przyprowadzi\u0142a go \u017cona, po r\u00f3wnym terenie je\u017adzi na w\u00f3zku), wci\u0105\u017c ma ogromn\u0105 si\u0142\u0119 wewn\u0119trzn\u0105. Pami\u0119tam jego wyst\u0119p na Warszawskiej Jesieni 26 lat temu, wtedy „wykona\u0142” swoj\u0105 Apokalips\u0119 \u015bw. Jana<\/em>; tak si\u0119 z\u0142o\u017cy\u0142o, \u017ce nawet pisa\u0142am recenzj\u0119 z tego koncertu do „Ruchu Muzycznego” i opisywa\u0142am jego postaw\u0119 ni to dyrygenta, ni to demiurga. Dzi\u015b te\u017c jest demiurgiem – jak m\u00f3wi, ka\u017cdy jego ruch r\u0119ki na konsolecie zmienia trajektori\u0119 d\u017awi\u0119ku, w zwi\u0105zku z tym tkanka utworu wci\u0105\u017c jest \u017cywa i zmienna.<\/p>\n

W programie by\u0142y tym razem trzy utwory (plus bis) i w sumie lepiej odda\u0142y obraz tw\u00f3rczo\u015bci Henry’ego ni\u017c owa Apokalipsa<\/em>, b\u0119d\u0105ca w jakim\u015b sensie muzyk\u0105 ilustracyjn\u0105, z w\u0142\u0105czon\u0105 recytacj\u0105. Grande Toccata<\/em> (2006), Capriccio<\/em> (2009, na zam\u00f3wienie Warszawskiej Jesieni) i najd\u0142u\u017cszy Histoires naturelles ou les roues de la terre<\/em> (1997), a na bis Tokio<\/em> (2002) s\u0105 abstrakcyjne, ale stanowi\u0105 zdecydowanie pewn\u0105 opowie\u015b\u0107. Cho\u0107 tylko muzyczn\u0105.\u00a0Pierwszy z utwor\u00f3w przywo\u0142ywa\u0142 wspomnienia dawnych utwor\u00f3w konkretnych (podczas kr\u00f3tkiej odzywki g\u0142osu \u017ce\u0144skiego od razy skojarzy\u0142a mi si\u0119 pami\u0119tna Symphonie pour un homme seul<\/em> z 1950 r.). Drugi brzmia\u0142, jakby\u015bmy znajdowali si\u0119 w g\u0142\u0119bi wielkiego fortepianu. W trzecim, zgodnie z nazw\u0105, wiele by\u0142o d\u017awi\u0119k\u00f3w przyrody i fabu\u0142a by\u0142a niemal namacalna. Wspomnia\u0142am, \u017ce ca\u0142o\u015b\u0107 sprawia\u0142a wra\u017cenie ogromnie od\u015bwie\u017caj\u0105ce, do tego stopnia, \u017ce po koncercie czu\u0142am\u00a0si\u0119, jakbym wysz\u0142a z k\u0105pieli (d\u017awi\u0119kowej). Nareszcie nie jakie\u015b martwe, czysto maszynowe brzmienia, tylko co\u015b, co \u017cyje, co jest nieobliczalne. No i to totalne otoczenie d\u017awi\u0119kiem. Prawie dwie godziny zlecia\u0142y, jak z bicza trzas\u0142.<\/p>\n

Nie mam teraz czasu szuka\u0107, bo zaraz biegn\u0119 na dalsze koncerty, ale na YouTube jest ca\u0142a masa filmik\u00f3w zwi\u0105zanych z Pierre’em Henrym, z kt\u00f3rych mo\u017cna si\u0119 te\u017c dowiedzie\u0107, jaki wp\u0142yw ma on na dzisiejszych m\u0142odych muzyk\u00f3w. Od lat wyst\u0119puje ze swoj\u0105 muzyk\u0105 na du\u017cych koncertach – niedawno na La Defense odtwarza\u0142 j\u0105 dla ok. 6 tys. ludzi. We Francji jest \u015bwi\u0119to\u015bci\u0105 narodow\u0105, cho\u0107 jest tw\u00f3rc\u0105 osobnym, niesfornym. Sam o sobie m\u00f3wi: „Jestem tylko satelit\u0105 wielkiej gwiazdy, kt\u00f3r\u0105 jest muzyka. Kr\u0105\u017c\u0119 wok\u00f3\u0142 niej i to jest moje zadanie”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pierre Henry na spotkaniu z publiczno\u015bci\u0105 \u017bywa historia. Cz\u0142owiek, kt\u00f3ry wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142 muzyk\u0119 konkretn\u0105, zanim u\u017cywano ta\u015bmy magnetofonowej. Zabawne, \u017ce historia zatoczy\u0142a ko\u0142o i dzisiejsi did\u017ceje tak samo,\u00a0jak on 60 lat temu, dzia\u0142aj\u0105 na p\u0142ytach winylowych. Ale muzyka konkretna by\u0142a odkrywaniem \u015bwiata wok\u00f3\u0142, pr\u00f3b\u0105 utrwalenia, systematyzowania (to ju\u017c by\u0142a dzia\u0142ka drugiego z pionier\u00f3w, Pierre’a Schaeffera, kt\u00f3ry […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/391"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=391"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/391\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=391"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=391"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=391"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}