
{"id":4894,"date":"2015-04-15T23:16:23","date_gmt":"2015-04-15T21:16:23","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=4894"},"modified":"2015-04-15T23:28:10","modified_gmt":"2015-04-15T21:28:10","slug":"150-urodziny-boznanskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2015\/04\/15\/150-urodziny-boznanskiej\/","title":{"rendered":"150. urodziny Bozna\u0144skiej"},"content":{"rendered":"<p>To dzi\u015b, jeszcze chwil\u0119! Namawiam wi\u0119c przy tej okazji: je\u015bli kto\u015b znajdzie czas do 2 maja,\u00a0niech koniecznie uda si\u0119 do Muzeum Narodowego. Wystawa przepi\u0119kna, w trzy ostatnie weekendy b\u0119dzie czynna d\u0142u\u017cej &#8211; do 21. A dzi\u015b zosta\u0142am poinformowana, \u017ce powsta\u0142a o Bozna\u0144skiej opera.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Ma tytu\u0142\u00a0<em>Olga Bo<\/em> i napisa\u0142 j\u0105 Marcin B\u0142a\u017cewicz do libretta Du\u015bki Markowskiej-Resich. Jej prawykonanie w wersji koncertowej odb\u0119dzie si\u0119 w Operze Krakowskiej 10 czerwca pod batut\u0105 \u0141ukasza Borowicza; znani s\u0105 nawet soli\u015bci: Katarzyna Ole\u015b-Blacha w roli tytu\u0142owej (postura jakby troch\u0119 nie ta, ale to przecie\u017c nie b\u0119dzie wykonanie sceniczne), Agnieszka Cz\u0105stka jako jej siostra Iza, Monika Korybalska (Przyjaci\u00f3\u0142ka\/Dama w bieli), Adam Zdunikowski (Kochanek\/Przyjaciel I) i Andrzej Biegun (Przyjaciel 2\/Ojciec).<\/p>\n<p>S\u0105dz\u0105c po opisie, zosta\u0142 tu pope\u0142niony podobny b\u0142\u0105d co w <em>Madame Curie<\/em> El\u017cbiety Sikory &#8211; pr\u00f3ba wt\u0142oczenia ca\u0142ego \u017cycia artystki w jeden spektakl. Uwertura: M\u0142odo\u015b\u0107 w Krakowie, Akt I: Monachium, Sukces w Pary\u017cu, Mi\u0142o\u015b\u0107 i sztuka, Akt II: Ojciec i siostra, Z\u0142e sny w Pary\u017cu, Skazana na sztuk\u0119. Przy tym o ile\u00a0nasza\u00a0podw\u00f3jna noblistka\u00a0rzeczywi\u015bcie by\u0142a, jak to si\u0119 m\u00f3wi, kobiet\u0105 romansow\u0105, to &#8222;Olga Bo&#8221; uznawa\u0142a tylko swoje pos\u0142annictwo w sztuce i kobiet\u0105 nie chcia\u0142a by\u0107 &#8211; nieszcz\u0119sny J\u00f3zef Czajkowski po 10 latach zrywaj\u0105c znajomo\u015b\u0107 (nazywan\u0105 narzecze\u0144stwem; by\u0142a to w gruncie rzeczy platoniczna przyja\u017a\u0144 na odleg\u0142o\u015b\u0107) wyrzuca\u0142 jej, \u017ce nie chcia\u0142a by\u0107 kobiet\u0105 wobec niego. By\u0142o jeszcze par\u0119 pan\u00f3w, do kt\u00f3rych mia\u0142a s\u0142abo\u015b\u0107, ale do ko\u0144ca nie wiadomo, czy skonsumowan\u0105. Wiadomo, \u017ce wspomaga\u0142a jednego z nich finansowo, ale wspomaga\u0142a te\u017c wiele r\u00f3\u017cnych os\u00f3b zupe\u0142nie z ni\u0105 niezwi\u0105zanych. Autorka libretta m\u00f3wi te\u017c, \u017ce osi\u0105 przedstawienia jest toksyczna relacja si\u00f3str Bozna\u0144skich. Do\u015b\u0107 to skomplikowane, bo z jednej strony wiadomo, \u017ce by\u0142y sobie bardzo bliskie, a Iza wr\u0119cz w ci\u0119\u017ckim finansowo okresie Olgi odkupywa\u0142a od niej anonimowo obrazy. Z drugiej &#8211; strasznie dziwny jest jej portret p\u0119dzla siostry, kt\u00f3ry mo\u017cemy zobaczy\u0107 na wystawie: twarz ma w sobie jakie\u015b nienawistne zaci\u0119cie. Sk\u0105din\u0105d wiadomo, \u017ce Iza mia\u0142a ze sob\u0105 problemy, pi\u0142a i bra\u0142a narkotyki; w ko\u0144cu pope\u0142ni\u0142a samob\u00f3jstwo, co dla Olgi by\u0142o ogromnym ciosem.<\/p>\n<p>Wydaje si\u0119 jednak, \u017ce w tym libretcie b\u0119dzie wi\u0119cej\u00a0fikcji ni\u017c fakt\u00f3w, wi\u0119c nazwanie jej &#8222;doc-oper\u0105 czyli oper\u0105 dokumentaln\u0105&#8221; to przesada.\u00a0Trzeba raczej powiedzie\u0107:\u00a0opera to opera, troch\u0119 bajek si\u0119 jej nale\u017cy. Kompozytor zapowiada, \u017ce jest ona w charakterze tradycyjna; maj\u0105 tam by\u0107 arie, i og\u00f3lnie ma to by\u0107 dzie\u0142o dla kochaj\u0105cych \u015bpiew i melodi\u0119, oczywi\u015bcie tak\u0105, kt\u00f3ra nie jest przeciw s\u0142owu, a przy tym jest emocjonalna (pono\u0107 jest tam nawet aluzja do Pucciniego). B\u0142a\u017cewicz jest do\u015bwiadczonym fachowcem w dziedzinie muzyki do teatru, tak\u017ce radiowego: stworzy\u0142 ilustracje do ok. 150 spektakli. Oper\u0119 te\u017c ju\u017c jedn\u0105 napisa\u0142, w latach 90. wystawi\u0142 j\u0105 Teatr Dramatyczny, ale &#8211; jak m\u00f3wi kompozytor\u00a0&#8211; zdj\u0119\u0142a j\u0105 &#8222;na telefon&#8221; nieoficjalna cenzura ko\u015bcielna. By\u0142 to <em>\u015awi\u0119ty Franciszek i Wilk z Gubbio<\/em> wed\u0142ug Stefana Themersona (de facto to te\u017c by\u0142 raczej teatr z muzyk\u0105, ale bez u\u017cycia pr\u00f3b muzycznych pozostawionych przez autora, tylko z oryginaln\u0105 ilustracj\u0105 B\u0142a\u017cewicza; tutaj <a href=\"http:\/\/www.e-teatr.pl\/pl\/artykuly\/80884,druk.html\">recenzja<\/a> niestety z pomylonym imieniem kompozytora), a hierarchom nie spodoba\u0142 si\u0119 m.in. fina\u0142owy taniec kardyna\u0142\u00f3w\u00a0z czerwonymi r\u0119kawami. Istnieje nagranie, kompozytor ma partytur\u0119 &#8211; mo\u017cna by wystawi\u0107, je\u015bli kto cenzury si\u0119 nie boi.<\/p>\n<p>Na razie pos\u0142uchali\u015bmy fragmentu uwertury do <em>Olgi Bo<\/em>, zrealizowanego na samplerze dla cel\u00f3w pokazowych. Rzeczywi\u015bcie muzyka do\u015b\u0107 tradycyjna, postwagnerowska, troch\u0119 jak filmowa: ekspresyjna orkiestra. Oczywi\u015bcie w prawdziwie orkiestrowym wykonaniu b\u0119dzie to brzmia\u0142o troch\u0119 inaczej, bo sampler nie oddaje precyzyjnie brzmienia wszystkich instrument\u00f3w, np. z d\u0119tymi ma k\u0142opot. Ale, jak m\u00f3wi Marcin B\u0142a\u017cewicz, coraz cz\u0119\u015bciej ju\u017c muzyk\u0119 filmow\u0105 i teatraln\u0105 &#8211;\u00a0oczywi\u015bcie mowa o takiej, kt\u00f3ra ma orkiestrowo brzmie\u0107\u00a0&#8211; robi si\u0119 na samplerach. On sam niejednokrotnie tak dzia\u0142a\u0142, \u0142\u0105cz\u0105c np. pojedyncze instrumenty z brzmieniem samplerowym, \u017ceby wszystko wypad\u0142o bardziej naturalnie. Wygl\u0105da na to, \u017ce b\u0119dzie coraz mniej cha\u0142tur dla orkiestr, bo to jednak jest du\u017co ta\u0144sze.<\/p>\n<p>Pytanie, czy ta muzyka b\u0119dzie pasowa\u0107 do tw\u00f3rczo\u015bci i postaci Bozna\u0144skiej? Ale to da si\u0119 stwierdzi\u0107 dopiero w\u00f3wczas, gdy us\u0142yszy si\u0119 ca\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>To dzi\u015b, jeszcze chwil\u0119! Namawiam wi\u0119c przy tej okazji: je\u015bli kto\u015b znajdzie czas do 2 maja,\u00a0niech koniecznie uda si\u0119 do Muzeum Narodowego. Wystawa przepi\u0119kna, w trzy ostatnie weekendy b\u0119dzie czynna d\u0142u\u017cej &#8211; do 21. A dzi\u015b zosta\u0142am poinformowana, \u017ce powsta\u0142a o Bozna\u0144skiej opera.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4894"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4894"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4894\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4898,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4894\/revisions\/4898"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4894"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4894"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4894"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}