{"id":5051,"date":"2015-06-28T01:48:34","date_gmt":"2015-06-27T23:48:34","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=5051"},"modified":"2015-06-28T07:23:34","modified_gmt":"2015-06-28T05:23:34","slug":"wariacje-na-temat","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2015\/06\/28\/wariacje-na-temat\/","title":{"rendered":"Wariacje na temat"},"content":{"rendered":"

Nie jest to adaptacja Czarodziejskiej g\u00f3ry<\/em> Thomasa Manna (bo takowa jest niemo\u017cliwa). Nie jest to w og\u00f3le opowie\u015b\u0107 o losach wyst\u0119puj\u0105cych tam bohater\u00f3w, cho\u0107 si\u0119 pojawiaj\u0105. To swoista impresja na motywach z Manna, a zarazem opowie\u015b\u0107 o samotno\u015bci i umieraniu. Mocna rzecz.<\/p>\n

<\/p>\n

Mia\u0142 racj\u0119 re\u017cyser przedstawienia Andrzej Chyra, gdy w wywiadzie, kt\u00f3ry przeprowadzi\u0142am z nim<\/a> dla „Polityki”, powiedzia\u0142, \u017ce muzyka Paw\u0142a Mykietyna wyprzedza o kilka d\u0142ugo\u015bci wszystkie pozosta\u0142e elementy spektaklu. Z drugiej strony jednak, cho\u0107 istotnie muzyka jest wybitna, to z wszystkim, co poza ni\u0105, absolutnie organicznie si\u0119 \u0142\u0105czy. Nie tylko dlatego, \u017ce kompozytor w wi\u0119kszo\u015bci wiedzia\u0142, dla kogo tj. na jakie g\u0142osy to dzie\u0142o pisze, ale te\u017c dlatego, \u017ce wszystko tam jest wysokiej jako\u015bci: minimalistyczna, ale mocno dzia\u0142aj\u0105ca scenografia, \u015bpiew, gra aktorska.<\/p>\n

Tekst? Z Manna ma w sumie niewiele. R\u00f3\u017cne motywy s\u0105 wymy\u015blone na potrzeby tego spektaklu. Np. rozbudowanie postaci Amerykanki, kt\u00f3ra w powie\u015bci umiera na \u0142\u00f3\u017cku przydzielonym p\u00f3\u017aniej g\u0142\u00f3wnemu bohaterowi. W powie\u015bci jest tylko wspomniana, tu co jaki\u015b czas pojawia si\u0119 bardzo silnie, ale jak mo\u017ce by\u0107 inaczej, skoro jej rola jest napisana dla Agaty Zubel? Kt\u00f3ra – przy okazji – mimo \u017ce powszechnie znana jest jako sopran, tu niespodziewanie ujawnia znakomicie brzmi\u0105cy d\u00f3\u0142 skali.<\/p>\n

C\u00f3\u017c znaczy, \u017ce w powie\u015bci nie ma nic o anakondzie, kt\u00f3ra – wg Ma\u0142gorzaty Sikorskiej-Miszczuk – „po\u0142knie wszystko, krow\u0119, cz\u0142owieka, g\u00f3r\u0119, wszystko, co napotka na swej drodze (…) ona chce po\u0142kn\u0105\u0107 ca\u0142y Kosmos” – je\u015bli te s\u0142owa \u015bpiewa Jadwiga Rappe jako Pani St\u00f6hr, kt\u00f3ra w tym momencie kradnie ca\u0142y show? Jeszcze bardziej szokuj\u0105cy szczeg\u00f3\u0142: w postaci Naphty wyst\u0119puje kobieta, ale nikt w tym \u017cydowskim punku (taka fryzura) nie b\u0119dzie w stanie rozpozna\u0107 Urszuli Kryger. To ju\u017c zreszt\u0105 w tw\u00f3rczo\u015bci Mykietyna nie pierwszy raz, gdy ta \u015bpiewaczka wykonuje rol\u0119 m\u0119sk\u0105 – w Pasji<\/em> wyst\u0119puje jako Chrystus. Pasja<\/em> przypomina si\u0119 jeszcze w momencie, gdy s\u0142ycha\u0107 intensywne brzmienie cykad.<\/span><\/p>\n

Trudno jednak to dzie\u0142o por\u00f3wnywa\u0107 z innymi utworami Mykietyna i w og\u00f3le z czymkolwiek. Zw\u0142aszcza \u017ce ka\u017cdy element jest tu r\u00f3wnie wa\u017cny: libretto napisane przez Ma\u0142gorzat\u0119 Sikorsk\u0105-Miszczuk, mocna przestrze\u0144 sceniczna stworzona przez Miros\u0142awa Ba\u0142k\u0119 (pierwsza jego scenografia w \u017cyciu), zarysowanie poszczeg\u00f3lnych postaci i ich ustawienie wzgl\u0119dem siebie. Jest poczucie, \u017ce obcuje si\u0119 z dzie\u0142em wielkim.<\/p>\n

Z Mannem ma to o tyle wsp\u00f3lnego, \u017ce m\u00f3wi nade wszystko o samotno\u015bci, o przemijaniu, o \u015bmierci. I oczywi\u015bcie akcja rozwijana jest w zupe\u0142nie inny spos\u00f3b, nie linearnie (mo\u017ce troch\u0119 w pierwszej cz\u0119\u015bci), ale wielow\u0105tkowo, a zarazem w du\u017cym skr\u00f3cie. Muzyka odtwarzana nie razi, jest po\u015brodku pomi\u0119dzy instrumentaln\u0105 a elektroniczn\u0105, nie spiera si\u0119 z g\u0142osami, intensywnie je kontrapunktuje.\u00a0 Nie chce si\u0119 po tym s\u0142ucha\u0107 niczego innego (cho\u0107 dzi\u015b zapraszano na koncert Michael Nyman Band – ja zrezygnowa\u0142am).<\/p>\n

Dzie\u0142o b\u0119dzie wykonane we wrze\u015bniu na krakowskim festiwalu Sacrum Profanum; trwaj\u0105 te\u017c pono\u0107 starania ze strony warszawskiego Nowego Teatru, by to pokaza\u0107. No i Opera Ba\u0142tycka poka\u017ce to u siebie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nie jest to adaptacja Czarodziejskiej g\u00f3ry Thomasa Manna (bo takowa jest niemo\u017cliwa). Nie jest to w og\u00f3le opowie\u015b\u0107 o losach wyst\u0119puj\u0105cych tam bohater\u00f3w, cho\u0107 si\u0119 pojawiaj\u0105. To swoista impresja na motywach z Manna, a zarazem opowie\u015b\u0107 o samotno\u015bci i umieraniu. Mocna rzecz.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5051"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5051"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5051\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5055,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5051\/revisions\/5055"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5051"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5051"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5051"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}