
{"id":5851,"date":"2016-07-24T02:39:06","date_gmt":"2016-07-24T00:39:06","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=5851"},"modified":"2016-07-25T09:52:43","modified_gmt":"2016-07-25T07:52:43","slug":"zagubiony-nfm","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2016\/07\/24\/zagubiony-nfm\/","title":{"rendered":"Zagubiony NFM"},"content":{"rendered":"<p>Wbrew tytu\u0142owi opery Olgi Neuwirth oraz jej \u017ar\u00f3d\u0142a \u2013 filmu Davida Lyncha, autostrada w inscenizacji Natalii Korczakowskiej si\u0119 nie pojawia, natomiast wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywa wn\u0119trze Sali G\u0142\u00f3wnej NFM, w kt\u00f3rym nie tylko rzecz ogl\u0105dali\u015bmy, ale widzieli\u015bmy jej obraz na ekranach.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Rzeczywi\u015bcie trzeba powiedzie\u0107, \u017ce i ona spe\u0142nia tu rol\u0119 niez\u0142ego pod wzgl\u0119dem tajemniczo\u015bci t\u0142a dla owej dziwnej Lynchowskiej opowie\u015bci. Re\u017cyserka podkre\u015bla, \u017ce nie chcia\u0142a zbytnich zbie\u017cno\u015bci z filmem, no, a ponadto trzeba by\u0142o dostosowa\u0107 si\u0119 do warunk\u00f3w finansowych. Jest to wi\u0119c troch\u0119 inne dzie\u0142o ni\u017c zamierzy\u0142a sobie kompozytorka, kt\u00f3ra nie by\u0142a obecna, wi\u0119c trudno powiedzie\u0107, jakie mia\u0142aby zdanie.<\/p>\n<p>Kilka pomys\u0142\u00f3w inscenizacyjnych by\u0142o interesuj\u0105cych. Ciekawe by\u0142o umieszczenie pierwszej cz\u0119\u015bci, Freda i Ren\u00e9e, wewn\u0105trz wielkiego pud\u0142a z ledowymi ekranami na wierzchu, na kt\u00f3rych w czerni i bieli mo\u017cna by\u0142o ogl\u0105da\u0107 to, co dzia\u0142o si\u0119 w \u015brodku, czyli w ich mieszkaniu. Mo\u017ce nie dla wszystkich by\u0142 jasny pomys\u0142, by David Moss w roli Mr Eddy\u2019ego wyst\u0119powa\u0142 zawsze przed mikrofonem, koncertowo \u2013 ale odr\u00f3\u017cnia\u0142o go to od reszty, nadawa\u0142o mu status specjalny, a o to przecie\u017c chodzi\u0142o. Og\u00f3lnie rzecz bior\u0105c by\u0142o to raczej przedstawienie dla tych, co film widzieli \u2013 inaczej trudno by\u0142oby si\u0119 zorientowa\u0107, o co tu w\u0142a\u015bciwie chodzi. W filmie te\u017c trudno, ale tam jest g\u0119stniej\u0105ca atmosfera tajemnicy i subtelniejsze \u015brodki. Np. wspominaj\u0105c swoje dawne wra\u017cenia z ogl\u0105danej jeszcze w kinie, wtedy, gdy powsta\u0142a, <em>Zagubionej autostrady<\/em> Lyncha pami\u0119tam, jak bardzo zdziwi\u0142am si\u0119, kiedy okaza\u0142o si\u0119, \u017ce Fred jest morderc\u0105 \u2013 zrobi\u0142 na mnie pocz\u0105tkowo sympatyczne wra\u017cenie, rozmowa z \u017con\u0105 wyda\u0142a mi si\u0119 przyjazna, a to, \u017ce dzwoni\u0142 do niej z klubu, poczytywa\u0142am na karb niepokoju o jej samopoczucie raczej ni\u017c zazdro\u015bci. No i oczywi\u015bcie nag\u0142y przeskok od historii Freda do Pete\u2019a te\u017c by\u0142 pocz\u0105tkowo zaskoczeniem, dopiero potem si\u0119 zorientowa\u0142am, \u017ce Pete jest takim Fredem, jakim chcia\u0142by by\u0107.<\/p>\n<p>Tu wszystko jest wy\u0142o\u017cone jak kawa na \u0142aw\u0119, pocz\u0105wszy od tego, \u017ce Freda i Pete\u2019a gra ta sama osoba, Holger Falk \u2013 bardzo dobry zreszt\u0105, zw\u0142aszcza wokalnie. Fred jest tu ju\u017c od razu wystylizowany na przysz\u0142ego morderc\u0119, ze swoim kosym spojrzeniem i podejrzliwo\u015bci\u0105. Dziwny jest te\u017c zabieg, kt\u00f3ry ka\u017ce mu w wi\u0119kszo\u015bci scen, kiedy gra Pete\u2019a, le\u017ce\u0107 na ziemi z nagim torsem. To jakby jeszcze dobitniej powiedzie\u0107: o, to ten sam facet, tylko to wszystko mu si\u0119 \u015bni!<\/p>\n<p>Wybitn\u0105 rol\u0119, tak\u017ce w oryginale podw\u00f3jn\u0105 \u2013\u00a0Ren\u00e9e i Alice \u2013 ma Barbara Kinga Majewska, nie tylko \u015bwietna g\u0142osowo, ale te\u017c sugestywna aktorsko. David Moss jest klas\u0105 dla siebie. A\u00a0ogromnym pozytywnym zaskoczeniem jest Piotr \u0141ykowski w roli Mystery Mana (ca\u0142kowicie zreszt\u0105 wystylizowanego na posta\u0107 z Lyncha) \u2013 \u015bwietny! Znakomicie prowadzi ca\u0142o\u015b\u0107 Marzena Diakun.\u00a0Muzyka za\u015b\u00a0jest po prostu wybitna.<\/p>\n<p>A teraz dodatek. Z powodu k\u0142opot\u00f3w z poczt\u0105 dopiero teraz dosta\u0142am odpowied\u017a na pytania, kt\u00f3re zada\u0142am par\u0119 tygodni temu Oldze Neuwirth. Nie mog\u0142am ich wykorzysta\u0107 w tek\u015bcie w papierowej \u201ePolityce\u201d, wi\u0119c teraz przytaczam. Wiedz\u0105c, jak bardzo zaj\u0119t\u0105 jest osob\u0105, spyta\u0142am j\u0105 tylko o par\u0119 spraw. Po pierwsze, jak widzi swoje dzie\u0142o \u00a0po 13 latach i czy uwa\u017ca, \u017ce uda\u0142o si\u0119 jej wyrazi\u0107, co chcia\u0142a? Odpar\u0142a: \u201eTak, to by\u0142o bardzo dawno temu. W\u00f3wczas, kiedy mia\u0142am 33 lata, zda\u0142am sobie spraw\u0119 z tego, czego poszukuj\u0119 i co pragn\u0119\u0142am zrealizowa\u0107 od lat 80. Je\u015bli interakcja mi\u0119dzy \u015bpiewakami, d\u017awi\u0119kiem z g\u0142o\u015bnik\u00f3w, muzyk\u0105 na \u017cywo, samplami i live electronics w\u00a03D-surround-audio jest dobrze wymieszana, w taki spos\u00f3b, by nie mo\u017cna by\u0142o odr\u00f3\u017cni\u0107, sk\u0105d bierze si\u0119 dany d\u017awi\u0119k, a po\u0142\u0105czenie tych wszystkich warstw jest bardzo subteln\u0105 robot\u0105\u00a0(mo\u017cna to wys\u0142ysze\u0107 w wersji surround-audio CD), to my\u015bl\u0119, \u017ce <em>Zagubiona autostrada<\/em> jest pod tym wzgl\u0119dem dzie\u0142em pionierskim w dziedzinie sztuki teatralnej pocz\u0105tku XXI w. Kiedy rozpoczyna\u0142am prac\u0119 nad ni\u0105, w 2000 r., doszli\u015bmy do granic \u00f3wczesnych mo\u017cliwo\u015bci komputer\u00f3w. Po uko\u0144czeniu dzie\u0142a mia\u0142am kryzys\u2026\u201d.<\/p>\n<p>Spyta\u0142am r\u00f3wnie\u017c artystk\u0119, wiedz\u0105c, \u017ce w partyturze pomie\u015bci\u0142a bardzo precyzyjne didaskalia, czy po kilku wystawieniach dopuszcza zmiany w swojej wizji. \u201eMia\u0142am r\u00f3wnie\u017c wizj\u0119 strony wizualnej, poniewa\u017c studiowa\u0142am tak\u017ce film i malarstwo. Zawsze od lat 80. przy tworzeniu dzie\u0142 z dziedziny\u00a0teatru muzycznego cz\u0119\u015bci\u0105 moich artystycznych zainteresowa\u0144 by\u0142a ci\u0105g\u0142a zale\u017cno\u015b\u0107 i wzajemny wp\u0142yw strony wizualnej i d\u017awi\u0119kowej oraz\u00a0\u015brodk\u00f3w technicznych. Pr\u00f3bowa\u0142am te\u017c \u0142\u0105czy\u0107 \u201ezwyk\u0142\u0105\u201d form\u0119 scenicznej prezentacji tradycyjnej opery z\u00a0video art i z ambisonic surround system. Ale moje wskaz\u00f3wki raczej wyznaczaj\u0105 kierunek, w jakim ca\u0142o\u015b\u0107 powinna zmierza\u0107 i dope\u0142nia\u0107 si\u0119 z moj\u0105 muzyk\u0105. Owszem, mia\u0142am na my\u015bli pewien typ instalacji, ale moje idee nigdy nie zosta\u0142y niestety zrealizowane. Mo\u017ce dlatego, \u017ce jestem kobiet\u0105 w \u015bwiecie muzyki klasycznej wci\u0105\u017c zdominowanym przez m\u0119\u017cczyzn\u2026\u201d.<\/p>\n<p>Na zako\u0144czenie zagadn\u0119\u0142am o jej najnowsze, tegoroczne dzie\u0142a zwi\u0105zane z tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 Stanis\u0142awa Lema: <em>Trurl-Tichy-Tinkle<\/em> na fortepian i <em>Trurliade Zone Zero<\/em> na perkusj\u0119 i orkiestr\u0119, kt\u00f3re b\u0119d\u0105 w tym roku cz\u0119sto wykonywane prawdopodobnie w zwi\u0105zku z dziesi\u0105t\u0105 rocznic\u0105 \u015bmierci pisarza. Podejrzewa\u0142am, \u017ce taki by\u0142 pretekst powstania tych dzie\u0142. \u201eNie, nie s\u0105 one zwi\u0105zane z rocznic\u0105. Czyta\u0142am Lema od m\u0142odo\u015bci. I, jak to cz\u0119sto bywa z pomys\u0142ami tw\u00f3rczymi, bywa, \u017ce potrzeba czasu, by si\u0119 rozwin\u0119\u0142y. Koncert perkusyjny <em>Trurliade Zone Zero<\/em> jest rodzajem muzycznej opowie\u015bci, kt\u00f3ra ma na celu stworzy\u0107 amalgamat SF, bajki i rzeczywisto\u015bci. Zajmowa\u0142y mnie tu\u00a0podchwytliwe pytania, czy wzrost automatyki ju\u017c nas zniewoli\u0142, czy jest on raczej obietnic\u0105 indywidualnej wolno\u015bci, niezale\u017cnych zachowa\u0144 politycznych i emocjonalnych i\u00a0mo\u017ce da\u0107\u00a0si\u0119 pogodzi\u0107 z istniej\u0105c\u0105 ju\u017c kontrol\u0105 cybernetyczn\u0105. Wielka (globalna polityczna) machina nie jest zdolna do zmian i odrzuca odmian\u0119 kierunku dzia\u0142ania, cho\u0107 mo\u017ce to prowadzi\u0107 do katastrofy, do ko\u0144ca samej megamaszyny. Zatem tytu\u0142 utworu odnosi si\u0119 do Lemowskiej <em>Maszyny Trurla<\/em>\u201d. [T\u0142umaczenie na szybko w \u015brodku nocy, mam nadziej\u0119, \u017ce zachowa\u0142am z grubsza sens wypowiedzi autorki, kt\u00f3r\u0105 bardzo ceni\u0119.]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wbrew tytu\u0142owi opery Olgi Neuwirth oraz jej \u017ar\u00f3d\u0142a \u2013 filmu Davida Lyncha, autostrada w inscenizacji Natalii Korczakowskiej si\u0119 nie pojawia, natomiast wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywa wn\u0119trze Sali G\u0142\u00f3wnej NFM, w kt\u00f3rym nie tylko rzecz ogl\u0105dali\u015bmy, ale widzieli\u015bmy jej obraz na ekranach.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5851"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5851"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5851\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5855,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5851\/revisions\/5855"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5851"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5851"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5851"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}