
{"id":7,"date":"2007-05-29T00:51:44","date_gmt":"2007-05-28T22:51:44","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=7"},"modified":"2007-05-29T00:51:44","modified_gmt":"2007-05-28T22:51:44","slug":"nudny-jest-bach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2007\/05\/29\/nudny-jest-bach\/","title":{"rendered":"Nudny jest Bach?"},"content":{"rendered":"<p>Mi\u0142e Blogowisko!<\/p>\n<p>Bo tak w\u0142a\u015bnie jest, jak napisa\u0142 <strong>Jacobsky<\/strong>: podj\u0119\u0142am si\u0119 prowadzi\u0107 blogowisko i od razu si\u0119 uda\u0142o!\u00a0Wszystko jest tak, jak trzeba: pytamy si\u0119 nawzajem, odpowiadamy, dyskutujemy, a ja mam ju\u017c inspiracje chyba na ca\u0142y rok&#8230; i wiem, \u017ce ka\u017cdy kolejny komentarz mo\u017ce dodatkow\u0105 inspiracj\u0119 przynie\u015b\u0107.<\/p>\n<p>Dzi\u0119kuj\u0119 wi\u0119c za odpowiedzi na moje wst\u0119pne pytania. Troch\u0119 si\u0119 zgadzam z <strong>Brukselskim<\/strong>, \u017ce &#8222;czym jest dla Pa\u0144stwa muzyka&#8221; to pytanie z gatunku tych za pi\u0119\u0107 punkt\u00f3w. Ale wyda\u0142o mi si\u0119 dobre na rozbieg\u00f3wk\u0119 (tak\u0105, jak\u00a0przy staruszkach ta\u015bmach magnetofonowych i kasetach), \u017ceby\u015bmy si\u0119 lepiej poznali, i sprawdzi\u0142o si\u0119. M\u00f3wi si\u0119, \u017ce nie ma g\u0142upich pyta\u0144, s\u0105 tylko g\u0142upie odpowiedzi. Wasze odpowiedzi\u00a0s\u0105 pi\u0119kne.<\/p>\n<p>Zapewniam, \u017ce b\u0119d\u0119 tu\u00a0pisa\u0107 o r\u00f3\u017cnej muzyce, bo te\u017c dziel\u0119 j\u0105 przede wszystkim na dobr\u0105 i z\u0142\u0105, ale\u00a0ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce pogl\u0105d na to, co jest dobre, a co z\u0142e, r\u00f3wnie\u017c mo\u017ce by\u0107 indywidualny.\u00a0Oczywi\u015bcie\u00a0cz\u0119\u015bciej b\u0119d\u0119 wspomina\u0107\u00a0o takiej muzyce, na kt\u00f3rej si\u0119 lepiej znam. Tymczasem spiesz\u0119 donie\u015b\u0107, \u017ce ja te\u017c kocham jazz: i ten poczciwy stary, i ten nawiedzony coltrane&#8217;owsko-davisowski (ten chyba najbardziej), i wsp\u00f3\u0142czesne r\u00f3\u017cno\u015bci (cho\u0107 mo\u017ce nie wszystkie). Teraz w\u0142a\u015bnie leci najnowsza i niestety ju\u017c ostatnia p\u0142yta zmar\u0142ego w styczniu Michaela Breckera &#8222;Pilgrimage&#8221; &#8211; co\u015b wspania\u0142ego, polecam!<\/p>\n<p>Dzi\u0119ki te\u017c za nader trafne cytaty &#8211; <strong>lestatowi <\/strong>(z Franka Zappy), <strong>Jolinkowi51<\/strong> (z Szekspira), <strong>JackowiP<\/strong> (z Schweitzera), <strong>Jacobsky&#8217;emu<\/strong> (z Kenta Nagano) i <strong>PAK-owi<\/strong>\u00a0 &#8211; o Bachu (z Gardinera). O Bachu w og\u00f3le by\u0142o du\u017co, wi\u0119c na razie przy nim\u00a0pozosta\u0144my na chwil\u0119.<\/p>\n<p>Co\u015b wi\u0119c jednak z t\u0105 geometri\u0105 jest na rzeczy? Nagano m\u00f3wi o dziele &#8222;doskonale geometrycznym&#8221; (co prawda o Vivaldim, ale my\u015bl\u0119, \u017ce\u00a0m\u00f3g\u0142by to powiedzie\u0107 i o Bachu). Tu mo\u017cna przypomnie\u0107 s\u0142ynne, wielokrotnie powtarzane i nader tu pasuj\u0105ce s\u0142owa Gombrowicza z &#8222;Dziennika&#8221;: &#8222;Bach jest nudny! Obiektywny. Abstrakcyjny. Monotonny. Matematyczny. Wysublimowany. Kosmiczny. Kubiczny. Nudny jest Bach!&#8221;. Gombrowicz przeciwstawia go swojemu ukochanemu Beethovenowi, ale nie jest konsekwentny, bo przecie\u017c te same p\u00f3\u017ane kwartety, kt\u00f3rymi si\u0119 zachwyca, miejscami wiele bior\u0105 z Bacha.\u00a0Potem jednak przyznaje, \u017ce &#8222;nowoczesna muzyka, oparta na Bachu, mo\u017ce jeszcze \u017cy\u0107 i post\u0119powa\u0107 naprz\u00f3d&#8221; &#8211; mia\u0142 tu na my\u015bli kwartety Bart\u00f3ka, cho\u0107 pisa\u0142 to w 1960 r., kiedy Bart\u00f3k nie \u017cy\u0142 ju\u017c od lat pi\u0119tnastu.<\/p>\n<p>Bach i jazz, Bart\u00f3k i Strawi\u0144ski i jazz&#8230; zwi\u0105zki s\u0105 nader widoczne. Mo\u017ce nie jestem zachwycona wizj\u0105 JKJK do\u0142o\u017cenia sekcji rytmicznej do organ\u00f3w w ko\u015bciele, ale w\u0142a\u015bnie w latach 60. odkryto, \u017ce w muzyce Bacha &#8222;jest swing&#8221;. Jacques Loussier, MJQ, Swingle Singers, Switched-On Bach &#8211; to w\u0142a\u015bnie klimaty tych lat. R\u00f3\u017cnie sobie jazzmeni z Bachem poczynali, dzi\u015b te\u017c si\u0119 to niekt\u00f3rym zdarza, np. Uriemu Caine&#8217;owi (chocia\u017c wol\u0119 jego szalone wariacje na temat Mahlera). Bart\u00f3k i Strawi\u0144ski (ten drugi &#8211; w \u015brodkowym okresie tw\u00f3rczo\u015bci) rzeczywi\u015bcie maj\u0105 wiele z Bacha i, je\u015bli chodzi o harmoni\u0119,\u00a0s\u0105 jakby ogniwem po\u015brednim do jazzu. Nic dziwnego, \u017ce jazzmeni ich muzyk\u0119 uwielbiaj\u0105.<\/p>\n<p>Geometria, rytm&#8230; a jednak to tylko ma\u0142e kawa\u0142ki istoty Bacha. Bo przecie\u017c we\u017amy kantaty, gdzie jest istne malarstwo d\u017awi\u0119kowe &#8211; oczywi\u015bcie nie w sensie dos\u0142ownym, ale symbolicznym, zgodnie z barokow\u0105 teori\u0105 afekt\u00f3w, kt\u00f3ra stworzy\u0142a ca\u0142y s\u0142ownik symboli z dziedziny retoryki muzycznej; polecam tu monografi\u0119 Bacha pi\u00f3ra wspomnianego Alberta Schweitzera, nie zapomn\u0119 mojego wra\u017cenia z pierwszej lektury, kiedy dosz\u0142o do mnie, \u017ce w kantatach ka\u017cdy motyw jest znacz\u0105cy! To tak jak w &#8222;Ogrodzie rozkoszy ziemskich&#8221; Boscha, gdzie artysta pomie\u015bci\u0142 tyle symboli, kt\u00f3rych znaczenia ju\u017c dzi\u015b przeci\u0119tny widz nie potrafi odczyta\u0107. Mo\u017ce wi\u0119c i pozornie abstrakcyjne preludia i fugi z Wohltemperiertes Klavier czy Koncerty brandenburskie te\u017c pr\u00f3buj\u0105 nam co\u015b pozamuzycznego powiedzie\u0107?<\/p>\n<p>Bardzo mi si\u0119 podobaj\u0105 Wasze rozwa\u017cania, co \u0142\u0105czy muzyk\u0119, matematyk\u0119 i poezj\u0119. Harmonia? Teoria chaosu? Harmonia chaosu? Pijani muzykanci? (a propos, folk te\u017c lubi\u0119).<\/p>\n<p>Troch\u0119 mam mieszane odczucia wobec propozycji <strong>Witolda<\/strong>, by dokonywa\u0107 tu jakich\u015b &#8222;naukowych analiz\u2019, i to jeszcze z\u00a0wplataniem fragment\u00f3w\u00a0muzycznych, co by\u0142oby zabiegiem dyskusyjnym ze wzgl\u0119du na prawo autorskie. Wydaje mi si\u0119, \u017ce blog jest raczej form\u0105 swobodn\u0105, cho\u0107 mo\u017cna by by\u0142o od czasu do czasu zaj\u0105\u0107 si\u0119 czym\u015b w spos\u00f3b bardziej analityczny, ale naprawd\u0119 okazjonalnie, \u017ceby si\u0119 nie zanudzi\u0107. Mo\u017cna te\u017c wprowadzi\u0107 r\u00f3\u017cne kategorie wpis\u00f3w, w tym i &#8222;edukacyjn\u0105&#8221;. Pomy\u015bl\u0119 jeszcze, co z tym zrobi\u0107. A Pa\u0144stwo co na to?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mi\u0142e Blogowisko! Bo tak w\u0142a\u015bnie jest, jak napisa\u0142 Jacobsky: podj\u0119\u0142am si\u0119 prowadzi\u0107 blogowisko i od razu si\u0119 uda\u0142o!\u00a0Wszystko jest tak, jak trzeba: pytamy si\u0119 nawzajem, odpowiadamy, dyskutujemy, a ja mam ju\u017c inspiracje chyba na ca\u0142y rok&#8230; i wiem, \u017ce ka\u017cdy kolejny komentarz mo\u017ce dodatkow\u0105 inspiracj\u0119 przynie\u015b\u0107. Dzi\u0119kuj\u0119 wi\u0119c za odpowiedzi na moje wst\u0119pne pytania. Troch\u0119 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}