
{"id":7589,"date":"2018-07-16T00:12:25","date_gmt":"2018-07-15T22:12:25","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=7589"},"modified":"2018-07-17T22:44:35","modified_gmt":"2018-07-17T20:44:35","slug":"scarlatti-slawi-kazimierza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2018\/07\/16\/scarlatti-slawi-kazimierza\/","title":{"rendered":"Scarlatti s\u0142awi Kazimierza"},"content":{"rendered":"<p>Co \u0142\u0105czy Alessandra Scarlattiego i Stary S\u0105cz? Odpowied\u017a brzmi: Marysie\u0144ka Sobieska.<\/p>\n<p><!--more-->Legenda g\u0142osi, \u017ce Jan III Sobieski tu w\u0142a\u015bnie, wracaj\u0105c z odsieczy wiede\u0144skiej, spotka\u0142 si\u0119 z ukochan\u0105 \u017con\u0105. Odno\u015bna tablica widnieje na bocznej \u015bcianie ko\u015bcio\u0142a \u015bw. El\u017cbiety. A po \u015bmierci kr\u00f3lewskiego ma\u0142\u017conka, po nieudanych pr\u00f3bach osadzenia na polskim tronie kt\u00f3rego\u015b ze swoich syn\u00f3w Marysie\u0144ka wyjecha\u0142a na kilkana\u015bcie lat do Rzymu. Tam sta\u0142a si\u0119 mecenask\u0105 sztuki, organizowa\u0142a koncerty, a cho\u0107 nie ma bezpo\u015brednich dowod\u00f3w, \u017ce to ona zam\u00f3wi\u0142a u Alessandra Scarlattiego oratorium o \u015bw. Kazimierzu, to wszystko na to wskazuje &#8211; ideologicznie te\u017c, poniewa\u017c Maria Kazimiera demonstrowa\u0142a (nie ca\u0142kiem zgodnie z prawd\u0105), \u017ce to ona wyrzek\u0142a si\u0119 ziemskiej w\u0142adzy z w\u0142asnej woli. I tak te\u017c czyni bohater oratorium, cho\u0107 prawdziwy kr\u00f3lewicz Kazimierz, kt\u00f3ry dzia\u0142a\u0142 jako namiestnik ojca Kazimierza IV Jagiello\u0144czyka (b\u0119d\u0105c dobrze ocenianym w\u0142adc\u0105) i zmar\u0142 przedwcze\u015bnie w Grodnie na gru\u017alic\u0119, zapewne szeroko otworzy\u0142by oczy na sw\u00f3j p\u00f3\u017aniejszy wizerunek, o \u015bwi\u0119to\u015bci nie m\u00f3wi\u0105c. Ale Litwa potrzebowa\u0142a swojego \u015bwi\u0119tego, wi\u0119c tak si\u0119 sta\u0142o.<\/p>\n<p>Oratorium Scarlattiego <em>San Casimiro, Re di Polonia<\/em> ukazuje walk\u0119 o dusz\u0119 m\u0142odego Kazimierza. Z jednej strony staje do tej walki Mi\u0142o\u015b\u0107 Ziemska i Kr\u00f3lewski Przepych, z drugiej &#8211; Pokora i Czysto\u015b\u0107. Skoro Kazimierz zosta\u0142 \u015bwi\u0119tym, nietrudno przewidzie\u0107, kto walk\u0119 wygrywa. Ciekawa jest konstrukcja tego dzie\u0142a, kt\u00f3re sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci. W pierwszej wspomniane alegorie ukazuj\u0105 swoje racje, a w\u0142a\u015bciwy bohater pojawia si\u0119 dopiero w drugiej, w kt\u00f3rej z owych alegorii pozostaje tylko Przepych i Pokora. Wszyscy powracaj\u0105 tylko w ch\u00f3rowym morale na zako\u0144czenie dzie\u0142a. Dyrygent, szef Wroc\u0142awskiej Orkiestry Barokowej Jaros\u0142aw Thiel dokona\u0142 jeszcze innego zabieg, przed ka\u017cd\u0105 z cz\u0119\u015bci w\u0142\u0105czaj\u0105c inny utw\u00f3r jako uwertur\u0119: na pocz\u0105tku pierwsz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 <em>Concerto grosso f-moll<\/em> nr 1 Scarlattiego, przed drug\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 &#8211; <em>Allegro<\/em> z<em> Concerto grosso F-dur<\/em> op. 6 nr 2 Corellego.<\/p>\n<p>Je\u015bli kto\u015b s\u0142ucha\u0142 transmisji przez Dw\u00f3jk\u0119, to zapewne si\u0119 przekona\u0142, jaka to znakomita muzyka. Potoczy\u015bcie i wartko wykonana; nie wiem, jak g\u0142osy solowe brzmia\u0142y &#8222;rzucone na mikrofon&#8221;, ale obsada by\u0142a wyr\u00f3wnana. Najwi\u0119cej pola do popisu ma tu Przepych Kr\u00f3lewski; w tej roli \u015bwietna Raffaella Milanesi, bardzo aktorsko ekspresyjna (co a\u017c przyjemnie si\u0119 ogl\u0105da\u0142o); mniej mia\u0142a do \u015bpiewania solowego, tylko pierwszy fragment, ale bardzo efektowny, Mi\u0142o\u015b\u0107 Ziemska czyli Marzena Micha\u0142owska. Po drugiej stronie podobnie: Czysto\u015b\u0107, czyli Aldona Bartnik, mia\u0142a tylko jeden recytatyw i ari\u0119, a p\u00f3\u017aniej panowanie przej\u0119\u0142a Wanda Franek (alt) jako Pokora. No i Karol Koz\u0142owski jako tytu\u0142owy \u015bwi\u0119ty, posta\u0107 \u0142agodna, a zarazem zdecydowana na swoj\u0105 dalsz\u0105 drog\u0119.<\/p>\n<p>Tak zako\u0144czy\u0142 si\u0119 jubileuszowy festiwal w Starym S\u0105czu. A potem jeszcze by\u0142 bankiet, w ramach kt\u00f3rego zn\u00f3w wspomnienia: pojawi\u0142 si\u0119 legendarny &#8222;pstr\u0105g z Uhrynia&#8221;, kt\u00f3ry by\u0142 ulubion\u0105 potraw\u0105 w czasach pierwszych festiwali Stanis\u0142awa Ga\u0142o\u0144skiego. Pstr\u0105g pieczony w folii, z cytryn\u0105 &#8211; pycha.<\/p>\n<p>W sumie: festiwal ma si\u0119 dobrze i zachowuj\u0105c rol\u0119 laboratorium dla wykonawc\u00f3w jest jednocze\u015bnie bli\u017cej ludzi, ma swoj\u0105 wiern\u0105 miejscow\u0105 publiczno\u015b\u0107. Oby tak pozosta\u0142o.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Co \u0142\u0105czy Alessandra Scarlattiego i Stary S\u0105cz? Odpowied\u017a brzmi: Marysie\u0144ka Sobieska.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7589"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7589"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7589\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7591,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7589\/revisions\/7591"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7589"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7589"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7589"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}