\u017be jeszcze nie da si\u0119 przeprowadzi\u0107 tego konkursu tak, by kryteria by\u0142y jasne i oczywiste. I \u017ce wci\u0105\u017c widmo du\u017cego konkursu i wielkich czarnych fortepian\u00f3w straszy.<\/p>\n
W sztuce, jak w \u017cyciu, s\u0105 rewolucje i ewolucje. Mam takie wra\u017cenie, \u017ce sam zamys\u0142 by\u0142 naprawd\u0119 rewolucyjny, ale co\u015b t\u0119 rewolucyjno\u015b\u0107 powstrzyma\u0142o i efekt jest… ewolucyjny. Tzn. jest tak, jakby\u015bmy jeszcze nie do ko\u0144ca wiedzieli, po co si\u0119 robi ten konkurs i o co w nim chodzi. Jury, jak ju\u017c wcze\u015bniej wspomina\u0142am, sk\u0142ada\u0142o si\u0119 z artyst\u00f3w specjalizuj\u0105cych si\u0119 w grze na instrumentach historycznych – Staier, Lubimov, Koch, Chevalier, z pianist\u00f3w, dla kt\u00f3rych s\u0105 one pasj\u0105 uboczn\u0105 – Demidenko, \u015awita\u0142a, Olejniczak, no i z solist\u00f3w „wsp\u00f3\u0142cze\u015bniak\u00f3w”, ale na tyle otwartych, by byli w stanie „lizn\u0105\u0107” gr\u0119 na tych instrumentach – po nam\u00f3wieniu przez Stanis\u0142awa Leszczy\u0144skiego, jak Pob\u0142ocka, Dang, Goerner. Pogodzenie wi\u0119c ich spojrze\u0144 musia\u0142o by\u0107 nie\u0142atwe.<\/p>\n
Teraz mamy ju\u017c kolejn\u0105 generacj\u0119 pianist\u00f3w, dla kt\u00f3rych gra na instrumentach historycznych nie jest prostym przeniesieniem gry na steinwayu. Dla mnie w\u0142a\u015bnie spostponowany przez jury Dmitry Ablogin jest idealnym tego przyk\u0142adem: stylistyka HIP jest dla niego czym\u015b ca\u0142kowicie naturalnym, gra, jakby improwizowa\u0142 (plus improwizacje preludiowane), gra te\u017c retorycznie, co ca\u0142kowicie zgadza si\u0119 z zasadami wyznawanymi przez Chopina: nuta jest s\u0142owem, fraza zdaniem itp. I ka\u017cda fraza ma sw\u00f3j kszta\u0142t.<\/p>\n
Taki typ pianistyki reprezentuje te\u017c zwyci\u0119zca konkursu, Tomasz Ritter, niezwykle muzykalny ch\u0142opak. On r\u00f3wnie\u017c traktuje instrumenty historyczne powa\u017cnie – nie tylko uczy si\u0119 u specjalist\u00f3w-pianist\u00f3w (Lubimov jest w\u015br\u00f3d nich), ale te\u017c wsp\u00f3\u0142pracuje z czeskim budowniczym klawesyn\u00f3w\u00a0Petrem \u0160eflem, wi\u0119c i budowa instrument\u00f3w go interesuje. Aleksandra \u015awigut studiowa\u0142a fortepian historyczny u naszej czo\u0142owej specjalistki w tej dziedzinie Katarzyny Drogosz. Dodajmy jeszcze, \u017ce laureat ex aequo drugiej nagrody, Naruhiko Kawaguchi, tak\u017ce si\u0119 w tej dziedzinie specjalizuje.<\/p>\n
Jednak znale\u017ali si\u0119 na tym konkursie r\u00f3wnie\u017c piani\u015bci „zwykli”, kt\u00f3rzy po prostu spr\u00f3bowali szcz\u0119\u015bcia, a nu\u017c uda si\u0119 i tutaj. Niekt\u00f3rzy zapewne „ogrywali si\u0119” przed du\u017cym konkursem (zapewne np. Kamil Pacholec, notabene bardzo zdolny m\u0142ody cz\u0142owiek), ale nie wszyscy – Antoine de\u00a0Grol\u00e9e to najstarszy ju\u017c przecie\u017c uczestnik, ma zreszt\u0105 za sob\u0105 pr\u00f3b\u0119 uczestnictwa w roku 2010. Wydaje si\u0119, \u017ce do nich nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c Krzysztof Ksi\u0105\u017cek; gdyby mia\u0142 prawdziwy szacunek do tych instrument\u00f3w, nie gra\u0142by tak, jak np. w finale koncertu… Owszem, mia\u0142 do\u015bwiadczenie z buchholtzem, ale gra\u0142 na nim utwory drobne, w kt\u00f3rych jest du\u017co lepszy, np. mazurki – otrzyma\u0142 za nie nagrod\u0119 i zgodz\u0119 si\u0119, \u017ce gra\u0142 je nie\u017ale. Na du\u017cym konkursie te\u017c mi si\u0119 one w jego wykonaniu podoba\u0142y.<\/p>\n
Mam wra\u017cenie, \u017ce jury, si\u0142\u0105 rzeczy podzielone, wystraszy\u0142o si\u0119 skrajno\u015bci. Najbardziej adekwatnego stylistycznie i muzycznie Ablogina, kt\u00f3ry zapewne robi rzeczy nie do ko\u0144ca zrozumia\u0142e dla pianist\u00f3w bli\u017cszych tradycji wsp\u00f3\u0142czesnego grania, oraz najbardziej niestylowego w\u015br\u00f3d finalist\u00f3w (tj. nawet nie pr\u00f3buj\u0105cego stylistyki HIP)\u00a0de\u00a0Grol\u00e9e, kt\u00f3rego nagrodzenie to by\u0142oby zapewne dla specjalistycznej cz\u0119\u015bci jury too much. Zr\u00f3wnanie jednak tych dw\u00f3ch pianist\u00f3w i przyznanie im tak samo tylko wyr\u00f3\u017cnienia jest totalnym nieporozumieniem i dowodzi, \u017ce do prawdziwej rewolucji jeszcze nam daleko.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u017be jeszcze nie da si\u0119 przeprowadzi\u0107 tego konkursu tak, by kryteria by\u0142y jasne i oczywiste. I \u017ce wci\u0105\u017c widmo du\u017cego konkursu i wielkich czarnych fortepian\u00f3w straszy.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7819"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7819"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7819\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7831,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7819\/revisions\/7831"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7819"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7819"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7819"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}