Nie mia\u0142am jako\u015b lepszego pomys\u0142u ma tytu\u0142. Dwa koncerty, kt\u00f3re nie mia\u0142y nic ze sob\u0105 wsp\u00f3lnego poza tym, \u017ce by\u0142y fascynuj\u0105ce i \u017ce wyst\u0105pi\u0142y na nich wielkie osobowo\u015bci.<\/p>\n
Belcea Quartet i Beethoven – przerabiamy to ju\u017c od 2013 r. na Festiwalu Beethovenowskim<\/a>, ale to si\u0119 znudzi\u0107 nie mo\u017ce. Zesp\u00f3\u0142 sp\u0119dzi\u0142 z tym repertuarem wiele czasu, nagra\u0142 go na p\u0142yty, teraz zapewne b\u0119dzie wsz\u0119dzie z nim zapraszany w zwi\u0105zku z przysz\u0142ym Rokiem Beethovena. Rok temu Kwartet B-dur<\/em> op. 130 po\u0142\u0105czy\u0142 z Kwintetem fortepianowym<\/em> Brahmsa z Elisabeth Leonsk\u0105; w tym roku daje u nas dwa koncerty ca\u0142kowicie Beethovenowi po\u015bwi\u0119cone. Na ka\u017cdym z nich \u0142\u0105czy jeden z wczesnego opusu 18 – tym razem by\u0142 to trzeci, D-dur, z kt\u00f3rym\u015b ze \u015bredniego okresu (dzi\u015b op. 59 nr 2) i p\u00f3\u017anym (dzi\u015b ostatni, op. 135).<\/p>\n Nie by\u0142o jednak chronologicznie i ten ostatni zosta\u0142 zamieniony ze \u015brodkowym. I chyba ca\u0142kowicie s\u0142usznie. Op. 135 – po paru poprzednich, zupe\u0142nie odjechanych – jest jakby pewnym powrotem do normalno\u015bci, je\u015bli chodzi o form\u0119 (cztery cz\u0119\u015bci do\u015b\u0107 typowe: allegro sonatowe, scherzo, cz\u0119\u015b\u0107 wolna i fina\u0142, tyle \u017ce ten ostatni ze s\u0142ynnym wst\u0119pem Muss est sein?<\/em>). Dlatego bardziej pasowa\u0142 do zagrania po Kwartecie D-dur<\/em>, o formie r\u00f3wnie\u017c standardowej, jednak zupe\u0142nie innym charakterze – pogodnym, dowcipnym, m\u0142odzie\u0144czym. Natomiast kwartety z op. 59 po\u015bwi\u0119cone ksi\u0119ciu Razumowskiego s\u0105 bardzo specjalne, pojawiaj\u0105 si\u0119 w nich ju\u017c r\u00f3\u017cne dziwno\u015bci, poma\u0142u staj\u0105ce si\u0119 zasad\u0105, no i cytaty z rosyjskich pie\u015bni jako gest w stron\u0119 adresata dedykacji. W tym kwartecie w \u015brodkowej cz\u0119\u015bci scherza rozbrzmiewa temat, kt\u00f3ry znamy z… Borysa Godunowa<\/em>, tyle \u017ce tam \u015bpiewaj\u0105 go pot\u0119\u017cne ch\u00f3ry podczas sceny koronacji (mo\u017cna go jeszcze us\u0142ysze\u0107 w Kwartecie a-moll<\/em> Antona Are\u0144skiego i w jednym z duet\u00f3w fortepianowych Rachmaninowa). Fina\u0142, zw\u0142aszcza jego ko\u0144c\u00f3wka, by\u0142 zupe\u0142nym szale\u0144stwem: trudno uwierzy\u0107, \u017ce mo\u017cna gra\u0107 tak szybko, precyzyjnie i intensywnie zarazem. A potem zagra\u0107 na bis Cavatin\u0119<\/em> z op. 130, pe\u0142n\u0105 nostalgicznej kontemplacji. I zn\u00f3w by\u0142o trudno nastawi\u0107 si\u0119 na kolejny koncert – wielu posz\u0142o ju\u017c sobie, bo na dobr\u0105 spraw\u0119 po czym\u015b takim nie powinno si\u0119 ju\u017c s\u0142ucha\u0107 niczego.<\/p>\n Ale jednak zosta\u0107 by\u0142o bardzo warto. Cyprien Katsaris da\u0142 przeuroczy koncert muzyki wydawa\u0142oby si\u0119 marginalnej i przyczynkarskiej, ale maj\u0105cej swoiste wdzi\u0119ki. To zreszt\u0105 by\u0142a dla nas lekcja historii i kolejne potwierdzenie, \u017ce Chopin by\u0142 jeden. Bo pierwsza cz\u0119\u015b\u0107 po\u015bwi\u0119cona by\u0142a tw\u00f3rczo\u015bci uczni\u00f3w lub przyjaci\u00f3\u0142 Chopina: Juliana Fontany, Thomasa Tellefsena, Adolfa Gutmanna, Karola Mikulego i biednego Carla Filtscha, cudownego dzieciaka, kt\u00f3ry zmar\u0142 nie uko\u0144czywszy nawet 15 lat, ale to, co zostawi\u0142, ka\u017ce si\u0119 zastanawia\u0107, co by by\u0142o, gdyby dane mu by\u0142o \u017cy\u0107 d\u0142u\u017cej… By\u0142y mazurki na\u015bladuj\u0105ce Chopina, nokturny maj\u0105ce w sobie jeszcze cie\u0144 Fielda, przezabawny galop Gutmanna, pod kt\u00f3rego kankana mo\u017cna by ta\u0144czy\u0107, ale najwi\u0119ksz\u0105 niespodziank\u0105 by\u0142o dla mnie opracowanie ludowych pie\u015bni rumu\u0144skich Karola Mikulego, brzmi\u0105ce niemal jak z Bart\u00f3ka. Znalaz\u0142am ma\u0142y przyk\u0142ad<\/a>. W og\u00f3le nie mia\u0142am poj\u0119cia, \u017ce by\u0142 autorem czego\u015b takiego.<\/p>\n Drug\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 pianista po\u015bwi\u0119ci\u0142 Moniuszce: kilka oryginalnych utwor\u00f3w fortepianowych, par\u0119 transkrypcji autorstwa kompozytora (mazur z Halki<\/em>) i kilku innych tw\u00f3rc\u00f3w (wygl\u0105da na to, \u017ce pie\u015bni wydane w Pary\u017cu rzeczywi\u015bcie zdoby\u0142y pewn\u0105 popularno\u015b\u0107), wreszcie owa Fantazja na tematy z „Halki”<\/em> J\u00f3zefa Nowakowskiego, kt\u00f3rej wersj\u0119 na dwa fortepiany bez powodzenia usi\u0142owali par\u0119 dni temu wykona\u0107 Koch z Olejniczakiem. Wreszcie mo\u017cna by\u0142o j\u0105 doceni\u0107. Imponowa\u0142a wirtuozeria i humor pianisty (tym bardziej, \u017ce podobno mia\u0142 k\u0142opot z palcem). Dwa razy wi\u0119cej utwor\u00f3w Moniuszki i oko\u0142omoniuszkowskich mo\u017cna wys\u0142ucha\u0107 na niedawno wydanej p\u0142ycie NIFC. Na bis Katsaris zagra\u0142 improwizacj\u0119 na tematy filmowe, dedykuj\u0105c j\u0105 pami\u0119ci niedawno zmar\u0142ego Michela Legranda – ale wykorzystuj\u0105c nie tylko jego muzyk\u0119; pod koniec zabrzmia\u0142y… Dwa serduszka<\/em>, kt\u00f3re \u015bwiat pozna\u0142 dzi\u0119ki Zimnej wojnie<\/em>. I by\u0142a jeszcze ciekawa transkrypcja pie\u015bni Chopina Leci li\u015bcie z drzewa<\/em>, dokonana przez zaprzyja\u017anionego z pianist\u0105 prof. Karola Pensona, fizyka i muzyka (mieszkaj\u0105cego w Pary\u017cu, urodzonego w Warszawie, emigracja ’68). Katsaris wykona\u0142 j\u0105 w\u0142a\u015bnie po raz pierwszy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Nie mia\u0142am jako\u015b lepszego pomys\u0142u ma tytu\u0142. Dwa koncerty, kt\u00f3re nie mia\u0142y nic ze sob\u0105 wsp\u00f3lnego poza tym, \u017ce by\u0142y fascynuj\u0105ce i \u017ce wyst\u0105pi\u0142y na nich wielkie osobowo\u015bci.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8696"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8696"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8696\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8697,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8696\/revisions\/8697"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8696"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8696"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8696"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}