
{"id":8795,"date":"2019-10-11T00:56:01","date_gmt":"2019-10-10T22:56:01","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=8795"},"modified":"2019-10-11T00:56:01","modified_gmt":"2019-10-10T22:56:01","slug":"po-trzystu-latach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2019\/10\/11\/po-trzystu-latach\/","title":{"rendered":"Po trzystu latach"},"content":{"rendered":"<p>W gda\u0144skiej muzyce wci\u0105\u017c nowe odkrycia. Na czwartkowym koncercie w Ko\u015bciele \u015bw. Tr\u00f3jcy w ramach festiwalu Organy+ Andrzej Szadejko gra\u0142 utwory kompozytor\u00f3w, kt\u00f3rzy trzysta lat temu dzia\u0142ali w tym w\u0142a\u015bnie miejscu.<\/p>\n<p><!--more-->Theophil Andreas Volckmar pe\u0142ni\u0142 tu funkcj\u0119 organisty w latach 1712-1717, a w s\u0105siaduj\u0105cej kaplicy \u015bw. Anny, jako 17-letni ch\u0142opak, dzia\u0142a\u0142 w 1717-1719 r. Daniel Magnus Gronau. Najpewniej wi\u0119c mieli do czynienia z organami zbudowanymi przez Mortena Friese, kt\u00f3re niedawno zosta\u0142y odbudowane i s\u0142u\u017c\u0105 gda\u0144skim franciszkanom, wiernym i melomanom. Kibicowa\u0142am tu tej odbudowie od lat, a teraz przyje\u017cd\u017cam pos\u0142ucha\u0107, jak instrument si\u0119 sprawdza.<\/p>\n<p>Dzie\u0142a obu kompozytor\u00f3w-organist\u00f3w zosta\u0142y odkryte dopiero niedawno. Kiedy s\u0142ucha si\u0119 sonat organowych (us\u0142yszeli\u015bmy ich sze\u015b\u0107) Volckmara, a\u017c trudno uwierzy\u0107, \u017ce tak znakomita muzyka tak d\u0142ugo pozostawa\u0142a nieznana. Zapewne dlatego, \u017ce nie doceniano go za \u017cycia. Przyjecha\u0142 ze Szczecina (gdzie ten sam zaw\u00f3d uprawia\u0142 jego ojciec), by si\u0119 ubiega\u0107 o posad\u0119 organisty w ko\u015bciele Mariackim, posady nie dosta\u0142 i wtedy w\u0142a\u015bnie trafi\u0142 do \u015bw. Tr\u00f3jcy, po kilku latach przenosz\u0105c si\u0119 do \u015bw. Katarzyny. Po kilkunastu latach przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Koszalina, by ostatecznie wr\u00f3ci\u0107 do Szczecina. Narzekano na jego nie\u0142atwy zdaje si\u0119 charakter i zbytnie ozdoby w muzyce. Dzi\u015b mo\u017cemy w pe\u0142ni doceni\u0107 jako\u015b\u0107 jego utwor\u00f3w. O rok m\u0142odszy od Bacha, Volckmar ma z nim troch\u0119 wsp\u00f3lnego, ale te\u017c wiele ich r\u00f3\u017cni. Mniej w jego sonatach polifonii, wi\u0119cej homofonii, cho\u0107 fuga jest jednym z obowi\u0105zkowych punkt\u00f3w. Utwory s\u0105 wirtuozowskie, nie\u017ale trzeba si\u0119 przy nich namacha\u0107, a najbardziej natupa\u0107 z powodu rozbudowanej partii peda\u0142owej. W\u0142a\u015bnie ukazuje si\u0119 p\u0142yta z tymi dzie\u0142ami &#8211; mia\u0142a by\u0107 ju\u017c teraz, ale nie dotar\u0142a, mo\u017ce b\u0119dzie na kt\u00f3rym\u015b z kolejnych koncert\u00f3w festiwalu.<\/p>\n<p>Ciekawe te\u017c by\u0142y losy kompozycji Gronaua, kt\u00f3re od dawna by\u0142y uznawane za zaginione. Jednak Andrzej Szadejko i jego kolega Krzysztof Urbaniak natrafili na ich \u015blad. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce kto\u015b w latach 80. wywi\u00f3z\u0142 te dzie\u0142a z Polski i przyszed\u0142 do jednej z ameryka\u0144skich bibliotek, \u017ceby je spieni\u0119\u017cy\u0107. I tu wyszed\u0142 na frajera, bo biblioteka nut nie kupi\u0142a, ale za to zrobi\u0142a skany. I teraz mo\u017cna je wykorzystywa\u0107. Us\u0142yszeli\u015bmy jedn\u0105 z <em>Partit chora\u0142owych<\/em>. Te\u017c bardzo ciekawa.<\/p>\n<p>Seria p\u0142yt <em>Muzyczne dziedzictwo miasta Gda\u0144ska<\/em> ju\u017c si\u0119 nie ukazuje, za to jest <em>Musica baltica<\/em> wychodz\u0105ca w niemieckim MDG; nad ni\u0105 piecz\u0119 sprawuje r\u00f3wnie\u017c Szadejko. To oczywi\u015bcie szersze poj\u0119cie ni\u017c tylko muzyka gda\u0144ska, ale Gda\u0144sk by\u0142 szczeg\u00f3lnym o\u015brodkiem nawet w zestawieniu z innymi miastami na Wybrze\u017cu. Du\u017co jest jeszcze na tym polu do zrobienia.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W gda\u0144skiej muzyce wci\u0105\u017c nowe odkrycia. Na czwartkowym koncercie w Ko\u015bciele \u015bw. Tr\u00f3jcy w ramach festiwalu Organy+ Andrzej Szadejko gra\u0142 utwory kompozytor\u00f3w, kt\u00f3rzy trzysta lat temu dzia\u0142ali w tym w\u0142a\u015bnie miejscu.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8795"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8795"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8795\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8796,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8795\/revisions\/8796"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8795"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8795"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8795"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}