{"id":94,"date":"2008-01-16T20:56:17","date_gmt":"2008-01-16T19:56:17","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=94"},"modified":"2008-01-16T22:31:21","modified_gmt":"2008-01-16T21:31:21","slug":"na-czesc-komisarza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2008\/01\/16\/na-czesc-komisarza\/","title":{"rendered":"Na cze\u015b\u0107 komisarza"},"content":{"rendered":"

Z okazji \u015bwi\u0119ta Komisarza Fomy<\/a><\/p>\n

Wpis kryminalnym d\u017awi\u0119kom po\u015bwi\u0119cony.<\/p>\n

W historii kina istniej\u0105 filmy bez muzyki. Ale trudno sobie wyobrazi\u0107 pozbawiony muzyki film kryminalny. To w\u0142a\u015bnie specyficzne motywy, harmonie, formy, brzmienia instrument\u00f3w buduj\u0105 napi\u0119cie. Zacz\u0119\u0142o si\u0119 to oczywi\u015bcie ju\u017c w epoce kina niemego, kiedy napi\u0119cie budowali w kinach na \u017cywo taperzy, a akcj\u0119 opisywa\u0142y dramatyczne zdania na ekranie.<\/p>\n

Jednak dopiero film d\u017awi\u0119kowy da\u0142 wi\u0119ksze\u00a0mo\u017cliwo\u015bci. W latach trzydziestych i czterdziestych kszta\u0142towa\u0142 si\u0119 kanon muzycznych \u015brodk\u00f3w u\u017cywanych w filmie. Los chcia\u0142, \u017ce uczestniczy\u0142o w tym wielu uciekinier\u00f3w z coraz bardziej ow\u0142adni\u0119tej nazizmem Europy (a tw\u00f3rcy ameryka\u0144scy znale\u017ali si\u0119 z czasem pod ich wp\u0142ywem). Kompozytorzy z porz\u0105dnym warsztatem, emigranci z Niemiec, Rosji, Francji czy W\u0142och, zaszczepili w hollywoodzkich produkcjach te orkiestry, te dramatyczne dr\u017c\u0105ce smyczki, te skradaj\u0105ce si\u0119 d\u0119te, te przenikliwe warkoty blachy, te kr\u00f3tkie, wyraziste motywy. Napi\u0119cie ro\u015bnie… w stylu\u00a0ekspresjonistycznym, tym, co w tym czasie w zainfekowanej Europie pot\u0119piano jako entartete Musik<\/em>. Z jednej strony s\u0142u\u017cy\u0142o to podbudowaniu machinie hollywoodzkiej, zawsze sk\u0142onnej do rozmachu, z drugiej – kompozytorzy mogli si\u0119 wy\u017cy\u0107. To by\u0142y inne czasy ni\u017c dzi\u015b, kiedy kto\u015b inny rzuca tematy, kto\u015b inny instrumentuje, a kto\u015b inny wrzuca pod obraz. Poza tym bywa\u0142o, \u017ce ci kompozytorzy wrzucali do film\u00f3w \u015brodki uwa\u017cane w\u00f3wczas za eksperymentalne, ostre dysonanse.<\/p>\n

Taki j\u0119zyk si\u0119 utrwali\u0142. We\u017amy np. „Psychoz\u0119” Hitchcocka z 1960 r. z muzyk\u0105 Bernarda Herrmanna (autora tak\u017ce muzyki do r\u00f3wnie s\u0142ynnych „Ptak\u00f3w”). W trailerze<\/a>\u00a0widzimy,\u00a0jak poczciwy motywik przewodni samego re\u017cysera przemienia si\u0119 w buduj\u0105ce napi\u0119cie fragmenty muzyki z filmu – im dalej, tym ich wi\u0119cej, a najciekawszy i najwi\u0119cej m\u00f3wi\u0105cy o tym, jak to dzia\u0142a, jest koniec tego filmiku. A tu mamy jedn\u0105 z kluczowych scen samego filmu<\/a>. Trzeba poczeka\u0107. I par\u0119 akord\u00f3w, ale jakich!<\/p>\n

Mo\u017cna si\u0119 tu d\u0142ugo przeje\u017cd\u017ca\u0107 przez histori\u0119 kina, wymienia\u0107 kompozytor\u00f3w, ale chcia\u0142am tu raczej zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na \u015brodki. Mimo \u017ce wiele si\u0119 zmieni\u0142o, ten j\u0119zyk wci\u0105\u017c jest czytelny i z jego element\u00f3w tradycyjnie korzystaj\u0105\u00a0nawet kompozytorzy pisz\u0105cy do polskich sensacji.<\/p>\n

Pi\u0119kny przyk\u0142ad<\/a> wykorzystania – jak m\u00f3wi\u0105 muzykolodzy – idiomu muzyki do film\u00f3w sensacyjnych do pokazania, jak to dzia\u0142a, wrzuci\u0142 tu kiedy\u015b zeen<\/strong> \ud83d\ude09<\/p>\n

I \u017ceby na zako\u0144czenie zmieni\u0107 ca\u0142kowicie nastr\u00f3j na szampa\u0144ski, a przy okazji wr\u00f3ci\u0107 do Europy\u00a0– piosenka z kultowego francuskiego serialu lat siedemdziesi\u0105tych – Arsene Lupin<\/em> z niezapomnianym Georges’em Descrieres w roli tytu\u0142owej. Lecia\u0142a pod napisy ko\u0144cowe<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Z okazji \u015bwi\u0119ta Komisarza Fomy Wpis kryminalnym d\u017awi\u0119kom po\u015bwi\u0119cony. W historii kina istniej\u0105 filmy bez muzyki. Ale trudno sobie wyobrazi\u0107 pozbawiony muzyki film kryminalny. To w\u0142a\u015bnie specyficzne motywy, harmonie, formy, brzmienia instrument\u00f3w buduj\u0105 napi\u0119cie. Zacz\u0119\u0142o si\u0119 to oczywi\u015bcie ju\u017c w epoce kina niemego, kiedy napi\u0119cie budowali w kinach na \u017cywo taperzy, a akcj\u0119 opisywa\u0142y dramatyczne […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=94"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/94\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=94"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=94"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=94"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}