Pozna\u0144ski Teatr Wielki, kt\u00f3rego by\u0142 dyrektorem, m\u00f3g\u0142 uczci\u0107 jego pami\u0119\u0107 w miesi\u0105c po \u015bmierci jedynie koncertem kameralnym, i to bez udzia\u0142u publiczno\u015bci. I wspomnieniami o nim.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Prowadz\u0105cy koncert Cezary \u0141asiczka z Tok FM odtworzy\u0142 pomi\u0119dzy wykonanymi utworami wypowiedzi kilku os\u00f3b ze \u015bwiata muzycznego: Olgi Pasiecznik, Krzysztofa Meyera, Janusza Marynowskiego (dyrektora Sinfonii Varsovii), Mieczys\u0142awa Dondajewskiego (dawnego d\u0142ugoletniego dyrektora TW w Poznaniu, kt\u00f3ry nazwa\u0142 swojego nast\u0119pc\u0119 \u0142adnie – Sarastrem opery i filharmonii) i Renaty Borowskiej-Juszczy\u0144skiej, dyrektorki naczelnej teatru. Z tych wspomnie\u0144 przebija\u0142 podziw dla Gabriela Chmury jako muzyka oraz sympatia jako dla cz\u0142owieka nie wywy\u017cszaj\u0105cego si\u0119, nigdy nie gwiazdorz\u0105cego, skoncentrowanego na muzyce i obdarzonego wielkim poczuciem humoru. Renata Borowska-Juszczy\u0144ska powiedzia\u0142a: „Ka\u017cdy, kto go zna\u0142, mia\u0142 swojego Gabriela Chmur\u0119”. Mog\u0119 to powiedzie\u0107 i ja, cho\u0107 nie by\u0142 dla mnie „Gabrysiem”, jak dla wielu wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w i przyjaci\u00f3\u0142, ale po prostu Gabrielem.<\/p>\n\n\n\n
Wci\u0105\u017c trudno si\u0119 pogodzi\u0107 z t\u0105 strat\u0105. Janusz Marynowski powiedzia\u0142, \u017ce jeszcze par\u0119 miesi\u0119cy temu, gdy zmar\u0142 Alexander Vedernikov, kt\u00f3ry mia\u0142 zosta\u0107 dyrektorem artystycznym Sinfonii Varsovii, my\u015bleli nad kolejn\u0105 kandydatur\u0105 i pad\u0142o nazwisko Chmury. Orkiestra bardzo lubi\u0142a z nim pracowa\u0107, dali wsp\u00f3lnie troch\u0119 dobrych i ciekawych koncert\u00f3w. I zaraz potem przysz\u0142a wiadomo\u015b\u0107, \u017ce on te\u017c nie \u017cyje.<\/p>\n\n\n\n
Pozna\u0144scy (i nie tylko) muzycy w\u0142\u0105czyli w program koncertu dzie\u0142a paru wa\u017cnych dla dyrygenta kompozytor\u00f3w, cho\u0107 tych by\u0142o oczywi\u015bcie daleko wi\u0119cej. Chmura kocha\u0142 Mahlera, ale te\u017c Wagnera, nie ba\u0142 si\u0119 muzyki wsp\u00f3\u0142czesnej, ale nie ba\u0142 si\u0119 te\u017c Mozarta. By\u0142 wszechstronny. Jednak pierwsze nazwisko, jakie w zwi\u0105zku z nim przychodzi na my\u015bl, to oczywi\u015bcie Mieczys\u0142aw Wajnberg, i jego utwory w\u0142a\u015bnie wykonano na pocz\u0105tku. Najpierw 7 Pie\u015bni \u017cydowskich<\/em> op. 13 Joanna Freszel z towarzyszeniem Bart\u0142omieja Kominka za\u015bpiewa\u0142a bardzo dobrze (troch\u0119 tylko czepia\u0142abym si\u0119 wymowy), potem dwie pierwsze cz\u0119\u015bci VII Kwartetu smyczkowego<\/em> zagra\u0142 Moniuszko String Quartet z\u0142o\u017cony z cz\u0142onk\u00f3w operowej orkiestry (teatr jest im. Moniuszki). Ari\u0119 tytu\u0142owego bohatera Aleko<\/em> Rachmaninowa \u015bwietnie za\u015bpiewa\u0142 Stanis\u0142aw Kufluyk z pianistk\u0105 Olen\u0105 Skrok (podobno mia\u0142 wyst\u0105pi\u0107 online z Krakowa, ale niespodziewanie dla organizator\u00f3w wsiad\u0142 w samoch\u00f3d i przyjecha\u0142 do Poznania, bo nudzi\u0142o mu si\u0119 w lockdownie). Ihr habt nun Traurigkeit<\/em>, pi\u0105ta cz\u0119\u015b\u0107 Deutsches Requiem<\/em> Brahmsa, wypad\u0142a Joannie Freszel troch\u0119 gorzej, nadmiernie rozwibrowana. Podobno to w\u0142a\u015bnie chcia\u0142 Chmura, aby zagrano mu na pogrzebie.<\/p>\n\n\n\n Kiedy koncertmistrzyni orkiestry TW Eliza Schubert zagra\u0142a z Olen\u0105 Skrok Kol Nidrei<\/em> Brucha, przypomnia\u0142o mi si\u0119, jak robi\u0142am z Chmur\u0105 wywiad do nieod\u017ca\u0142owanego „Midrasza” pod tytu\u0142em W Jom Kipur nie dyryguj\u0119<\/em> (nie jestem pewna, czy zawsze tego przestrzega\u0142). Ale najwi\u0119ksza niespodzianka czeka\u0142a nas potem (a przed fina\u0142ow\u0105 modlitw\u0105 Desdemony z Otella<\/em>, opery, kt\u00f3r\u0105 debiutowa\u0142 w Monachium w 1974 r.): ot\u00f3\u017c zosta\u0142y wykonane cztery pie\u015bni jego w\u0142asnego autorstwa. Wiedzia\u0142am, \u017ce studiowa\u0142 w m\u0142odo\u015bci kompozycj\u0119 i podejrzewa\u0142am, \u017ce zosta\u0142o odgrzebane jakie\u015b jego dzie\u0142o studenckie. Nic podobnego: napisa\u0142 je w czasie wiosennego lockdownu. Renata Borowska-Juszczy\u0144ska opowiada\u0142a, \u017ce pocz\u0105tkowo da\u0142 si\u0119 na to nam\u00f3wi\u0107 i ch\u0119tnie usiad\u0142 do roboty, zw\u0142aszcza \u017ce nie mia\u0142 innego zaj\u0119cia, ale kiedy sko\u0144czy\u0142 pie\u015bni i pos\u0142a\u0142 je do Poznania, powiedzia\u0142: „Zamykam ten warsztat i wracam do innej pracy, bo kompozytora to ju\u017c ze mnie nie b\u0119dzie”.<\/p>\n\n\n\n C\u00f3\u017c, sta\u0142o si\u0119 tak z du\u017co smutniejszego powodu. Okazuje si\u0119 jednak, \u017ce te pie\u015bni s\u0105 naprawd\u0119 dobre, s\u0142ucha si\u0119 ich z przyjemno\u015bci\u0105. Trzy sopranowe – Be Like a Bird<\/em> do s\u0142\u00f3w Victora Hugo, The Moment<\/em> do tekstu Margaret Atwood i Fenomenal Women<\/em> do s\u0142\u00f3w Mayi Angelou za\u015bpiewa\u0142a naprawd\u0119 znakomicie Joanna Freszel (z Bart\u0142omiejem Kominkiem na fortepianie), a Song Invictus<\/em> do wiersza XIX-wiecznego poety Williama Ernesta Henleya wykona\u0142 Stanis\u0142aw Kufluk z Olen\u0105 Skrok. Jakie s\u0105 te pie\u015bni? Maj\u0105 w sobie jaki\u015b cie\u0144 ekspresjonizmu, od Berga do Erwina Schulhoffa, a trzecia z pie\u015bni sopranowych jest w stylu pomi\u0119dzy Weillem i Bernsteinem. Mo\u017cna by je wzi\u0105\u0107 za utwory z czas\u00f3w entartete Musik<\/em>. Jest w nich wiele wdzi\u0119ku i trudno by\u0142oby zgadn\u0105\u0107, \u017ce ich autor w\u0142a\u015bciwie nie para\u0142 si\u0119 na co dzie\u0144 kompozycj\u0105. Ju\u017c si\u0119 nie dowiemy, jak przyj\u0105\u0142by wykonanie, ale my\u015bl\u0119, \u017ce by\u0142by zadowolony. Cho\u0107 – jak powiedzia\u0142 Cezary \u0141asiczka – by\u0107 mo\u017ce zareagowa\u0142by tak (tu odtworzy\u0142 g\u0142os artysty): „Maltretowali\u015bcie mnie przez godzin\u0119 i co teraz mam? Nic!”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Pozna\u0144ski Teatr Wielki, kt\u00f3rego by\u0142 dyrektorem, m\u00f3g\u0142 uczci\u0107 jego pami\u0119\u0107 w miesi\u0105c po \u015bmierci jedynie koncertem kameralnym, i to bez udzia\u0142u publiczno\u015bci. I wspomnieniami o nim.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9424"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9424"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9424\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9425,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9424\/revisions\/9425"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9424"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9424"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9424"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}