
{"id":9857,"date":"2021-11-27T23:49:24","date_gmt":"2021-11-27T22:49:24","guid":{"rendered":"http:\/\/szwarcman.blog.polityka.pl\/?p=9857"},"modified":"2021-11-28T00:02:30","modified_gmt":"2021-11-27T23:02:30","slug":"muzyczne-banki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/2021\/11\/27\/muzyczne-banki\/","title":{"rendered":"Muzyczne ba\u0144ki"},"content":{"rendered":"\n<p>Dzisiejszy &#8211; \u015bwietny! &#8211; koncert Meccore String Quartet w ramach festiwalu Trzy-Czte-Ry, a jeszcze bardziej spotkanie z artystami po nim, mog\u0142y u\u015bwiadomi\u0107, w jakich ba\u0144kach muzycznych \u017cyjemy. I \u017ce zdrowo jest z nich czasem wyj\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Zesp\u00f3\u0142 sam si\u0119 do tego przyznaje, poniewa\u017c zwykle grywa repertuar klasyczny, romantyczny, wczesny XX wiek (Debussy, Szymanowski), no, jeszcze &#8222;bezpieczna&#8221; Bacewicz, a jedynym bardziej awangardowym wyskokiem by\u0142 <em>I Kwartet<\/em> Pendereckiego. Takie utwory, jak <em>III Kwartet<\/em> Paw\u0142a Mykietyna i <em>Compartment 2, Car 7<\/em> Paw\u0142a Szyma\u0144skiego, muzycy grali &#8211; na pro\u015bb\u0119 Macieja Grzybowskiego &#8211; po raz pierwszy. I przyznaj\u0105, \u017ce to wej\u015bcie na nieznany im wcze\u015bniej teren by\u0142o dla nich bardzo cennym do\u015bwiadczeniem. S\u0142ycha\u0107 by\u0142o, \u017ce to do\u015bwiadczenie mocno prze\u017cyli, poniewa\u017c oba utwory zagrali znakomicie. Jako\u015b\u0107 drugiej cz\u0119\u015bci nie ulega\u0142a kwestii, poniewa\u017c <em>Kwartet smyczkowy a-moll<\/em> z op. 41 Schumanna stanowi obecnie mocn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 ich repertuaru &#8211; grywaj\u0105 go ostatnio niemal na ka\u017cdym koncercie. To utw\u00f3r, kt\u00f3rego bardzo mi\u0142o si\u0119 s\u0142ucha, cho\u0107 nie jest a\u017c tak przebojowy jak <em>Kwintet fortepianowy<\/em>, napisany w tym samym roku 1842 (ju\u017c zawsze chyba b\u0119dzie mi si\u0119 przy nim przypomina\u0107, jak \u015bpiewali\u015bmy sobie troch\u0119 jakby rosyjski temat fina\u0142u jad\u0105c samochodem z koncertu Chopiej\u00f3w &#8211; dwie t\u0142umaczki, dw\u00f3ch socjolog\u00f3w i ja, niby powa\u017cne towarzystwo&#8230;).<\/p>\n\n\n\n<p>Wr\u00f3\u0107my jednak do obu Paw\u0142\u00f3w, kt\u00f3rych muzyka jest mocnym akcentem na tegorocznym festiwalu. <em>III Kwartet smyczkowy<\/em> Mykietyna sprzed pi\u0119ciu lat, napisany dla <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=-wWSV2FEuIA\">Lutos\u0142awski String Quartet<\/a>, nale\u017cy ju\u017c do okresu zabaw z czasem (przedtem by\u0142 okres mikroton\u00f3w, a jeszcze wcze\u015bniej &#8211; okres &#8222;surkonwencjonalny&#8221;, czyli wp\u0142yw Paw\u0142a Szyma\u0144skiego). Chyba wszystkie jego ostatnie kompozycje opieraj\u0105 si\u0119 na tym samym schemacie: stopniowego przyspieszania czasu. Ten kwartet r\u00f3wnie\u017c do\u015b\u0107 chytrze to robi, obracaj\u0105c si\u0119 jednocze\u015bnie ca\u0142y czas wok\u00f3\u0142 powtarzaj\u0105cej si\u0119 prostej sekwencji harmonicznej. Na rozmowie po koncercie prowadz\u0105ca j\u0105 Katarzyna Naliwajek niechc\u0105cy wsadzi\u0142a kij w mrowisko, m\u00f3wi\u0105c o &#8222;popowo\u015bci&#8221; tego utworu, co do kt\u00f3rej u\u015bwiadomi\u0142 j\u0105 jej syn. Na co zdumieli si\u0119 zar\u00f3wno muzycy Meccore, jak Maciej Grzybowski, twierdz\u0105c, \u017ce nijakiego popu tam nie s\u0142ysz\u0105. Ja akurat dzi\u015b szczeg\u00f3lnie mocno to us\u0142ysza\u0142am i skojarzy\u0142am z okre\u015blonym utworem, bo czasem ucho poza moj\u0105 ba\u0144k\u0119 te\u017c nadstawiam, nawet przypadkiem, ale nie znaj\u0105c si\u0119 na popie nie mog\u0142am przypomnie\u0107 sobie tytu\u0142u; pom\u00f3g\u0142 mi jednak <strong>Gostek<\/strong> i jego kolega Wojtek, kt\u00f3rzy mieli to samo skojarzenie. Chodzi o <em><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=1lyu1KKwC74\">Bitter Sweet Symphony<\/a><\/em> zespo\u0142u The Verve: dok\u0142adnie ten sam zestaw funkcji. Jak znam Mykietyna, on popu s\u0142ucha i niewykluczone, \u017ce potraktowa\u0142 ten utw\u00f3r podobnie jak Szyma\u0144ski traktuje swoje w\u0142asne muzyczne artefakty, by tworzy\u0107 kolejne utwory.<\/p>\n\n\n\n<p>Bo tak w\u0142a\u015bnie jest w przypadku <em>Compartment 2, Car 7<\/em>, kt\u00f3ry powsta\u0142 (cz\u0119\u015bciowo) z <em>Sarabandy<\/em> z <em><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=CXGB1tEVAFA\">Une Suite De Pi\u00e8ces De Clavecin<\/a><\/em><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=CXGB1tEVAFA\">\u00a0<\/a><em><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=CXGB1tEVAFA\">Par\u00a0Mr Szyma\u0144ski<\/a><\/em> (nawiasem m\u00f3wi\u0105c, ca\u0142\u0105 suit\u0119 us\u0142yszymy w wykonaniu Ma\u0142gorzaty Sarbak we czwartek na jego monograficznym koncercie). Jednak z tego, co m\u00f3wili arty\u015bci (3\/4 kwartetu plus Mi\u0142osz P\u0119kala, kt\u00f3ry gra\u0142 na wibrafonie), wynika\u0142o, \u017ce podeszli do tego utworu (tak jak w przypadku Mykietyna) nie uprzedzaj\u0105c si\u0119, nie s\u0142uchaj\u0105c innych wykona\u0144 i nie znaj\u0105c kontekst\u00f3w. Po prostu zaj\u0119li si\u0119 nutami, muzyk\u0105. Ani to powi\u0105zanie z saraband\u0105 nie by\u0142oby pewnie dla nich istotne, ani te\u017c chyba nie my\u015bleli o pierwotnym baletowym przeznaczeniu tego utworu, ani te\u017c nie wiedzieli o inspiracji <a href=\"https:\/\/www.edwardhopper.net\/compartment-c-car.jsp\">obrazem Edwarda Hoppera<\/a> (o tym zreszt\u0105 w og\u00f3le nikt dzi\u015b nie wspomnia\u0142). Jednak nawet jak nie zna si\u0119 \u017cadnej z tych okoliczno\u015bci, to utw\u00f3r i tak robi wielkie wra\u017cenie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dzisiejszy &#8211; \u015bwietny! &#8211; koncert Meccore String Quartet w ramach festiwalu Trzy-Czte-Ry, a jeszcze bardziej spotkanie z artystami po nim, mog\u0142y u\u015bwiadomi\u0107, w jakich ba\u0144kach muzycznych \u017cyjemy. I \u017ce zdrowo jest z nich czasem wyj\u015b\u0107.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9857"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9857"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9857\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9860,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9857\/revisions\/9860"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9857"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9857"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/szwarcman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9857"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}