{"id":1249,"date":"2019-06-16T20:27:08","date_gmt":"2019-06-16T18:27:08","guid":{"rendered":"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/?p=1249"},"modified":"2020-09-23T23:47:41","modified_gmt":"2020-09-23T21:47:41","slug":"balet-kapiacych-sie-plazowiczow","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/2019\/06\/16\/balet-kapiacych-sie-plazowiczow\/","title":{"rendered":"Balet k\u0105pi\u0105cych si\u0119 pla\u017cowicz\u00f3w"},"content":{"rendered":"

Tak \u201eDaily Mail\u201d zatytu\u0142owa\u0142 recenzj\u0119 \u201eLe Train bleu\u201d Balet\u00f3w Rosyjskich Siergieja Diagilewa. \u2028Tekst ukaza\u0142 si\u0119 w 1924 r. po triumfalnym powrocie zespo\u0142u do Londynu. Dwa lata wcze\u015bniej finansowym fiaskiem zako\u0144czy\u0142y si\u0119 niedocenione przez publiczno\u015b\u0107 kosztowne przedstawienia \u201e\u015api\u0105cej kr\u00f3lewny\u201d.<\/p>\n

\u201eB\u0142\u0119kitny poci\u0105g\u201d, kr\u00f3ciutki, jednoaktowy balet do muzyki Dariusa Milhaud, lansowa\u0142 Antona Dolina – m\u0142odego, utalentowanego tancerza, \u201ewschodz\u0105c\u0105 gwiazd\u0119\u201d, \u201enowe odkrycie\u201d rosyjskiego impresaria, kt\u00f3remu powierzono efektown\u0105 rol\u0119 Przystojniaka – Le Beau Gosse. I tak te\u017c pocz\u0105tkowo planowano nazwa\u0107 ten balet. Ostatecznie tytu\u0142 zapo\u017cyczono od nazwy luksusowego poci\u0105gu, kt\u00f3rym zamo\u017cni Pary\u017canie podr\u00f3\u017cowali na wakacje nad Morze \u015ar\u00f3dziemne.<\/p>\n

Prapremiera odby\u0142a si\u0119 20 czerwca 1924 r. w Th\u00e9\u00e2tre des Champs-\u00c9lys\u00e9es w Pary\u017cu. Balet mia\u0142 kontekst wsp\u00f3\u0142czesny. P\u00f3\u0142 \u017cartem, p\u00f3\u0142 serio odnosi\u0142 si\u0119 do modnych w\u00f3wczas dyscyplin sportowych (golfa, tenisa, p\u0142ywania), kultu zdrowego cia\u0142a i nastaj\u0105cej swobody obyczajowej.<\/p>\n

W choreografii, przedstawiaj\u0105cej grup\u0119 pla\u017cowicz\u00f3w popisuj\u0105cych si\u0119 swoj\u0105 sprawno\u015bci\u0105 fizyczn\u0105 i seri\u0119 zabawnych scenek z udzia\u0142em dw\u00f3ch flirtuj\u0105cych ze sob\u0105 par, stworzonej przez Bronis\u0142aw\u0119 Ni\u017cy\u0144sk\u0105 na bazie ta\u0144ca klasycznego (jednak bez pointes), pojawi\u0142 si\u0119 ruch sportowy, akrobatyczny – stanie na g\u0142owie, r\u0119kach, popisowe salta. Tak\u017ce elementy ta\u0144ca rewiowego.<\/p>\n

Przede wszystkim trzeba od razu uprzedzi\u0107, \u017ce w \u201eLe Train bleu\u201d nie ma \u017cadnego niebieskiego poci\u0105gu. Scena przedstawia nieistniej\u0105c\u0105 pla\u017c\u0119, kt\u00f3ra rozci\u0105ga si\u0119 przed jeszcze mniej istniej\u0105cym kasynem. W g\u00f3rze szybuje samolot, kt\u00f3rego nie wida\u0107. R\u00f3wnie\u017c tre\u015b\u0107 niczego nie przedstawia. A jednak, gdy balet wystawiono po raz pierwszy w Pary\u017cu, wszystkich ogarn\u0119\u0142a nieprzeparta ch\u0119\u0107 wyjazdu do Deauville w celu za\u017cywania tam k\u0105pieli i uprawiania \u0107wicze\u0144 gimnastycznych.<\/em><\/p>\n

Poza tym balet ten jest rodzajem op\u00e9rette dans\u00e9e. Muzyk\u0119 do niego napisa\u0142 Darius Milhaud, lecz nie ma ona nic wsp\u00f3lnego z kompozycjami Dariusa Milhauda. Sam balet za\u015b, cho\u0107 wykonywany jest przez najprawdziwsze Balety Rosyjskie, nie ma nic wsp\u00f3lnego z rosyjskimi baletami. Autor libretta, Jean Cocteau, stworzy\u0142 je specjalnie dla tancerza klasycznego Antona Dolina, ale jego partia w tym utworze nie ma nic wsp\u00f3lnego z ta\u0144cem klasycznym. Scenografi\u0119 namalowa\u0142 rze\u017abiarz Henri Laurens, a kostiumy zaprojektowa\u0142a wielka znawczyni mody Coco Chanel, kt\u00f3ra nigdy dot\u0105d nie tworzy\u0142a kostium\u00f3w teatralnych. Kurtyna stanowi\u0105ca rodzaj wprowadzenia do spektaklu jest jednym z najwspanialszych dzie\u0142 Picassa, cho\u0107 wcale nie zosta\u0142a stworzona z my\u015bl\u0105 o tym balecie. Poza tym opatrzona jest dedykacj\u0105 dla mnie, jakiej nigdzie indziej nie widzia\u0142em. Mimo tych wszystkich sprzeczno\u015bci balet jest niezwykle prosty i czaruj\u0105cy.<\/em><\/p>\n

– Siergiej Diagilew dla \u201eObserver\u201d, 23 listopada 1924 r., \u201eDiagilew\u201d Richarda Buckle<\/a><\/p>\n

Gdyby tylko by\u0142a m\u0119\u017cczyzn\u0105<\/h2>\n

\u201eBronia przygotowuje Le Train bleu<\/em>; ogromnie mi si\u0119 podoba pierwszy taniec, kt\u00f3ry jest po prostu gimnastyk\u0105\u201d – pisa\u0142 Diagilew do Borisa Kochny. W innym li\u015bcie stwierdzaj\u0105c: \u201eC\u00f3\u017c by to by\u0142 za choreograf, gdyby tylko by\u0142a m\u0119\u017cczyzn\u0105\u201d. Nawi\u0105zuj\u0105c w ten spos\u00f3b do \u201etrudnego\u201d, nieust\u0119pliwego i pewnego swoich racji charakteru Ni\u017cy\u0144skiej.<\/p>\n

\"Bronis\u0142awa

Bronis\u0142awa Ni\u017cy\u0144ska<\/p><\/div>\n

Ale nie\u0142atwy we wsp\u00f3\u0142pracy by\u0142 te\u017c librecista Jean Cocteau. Pr\u00f3by przebiega\u0142y w nerwowej atmosferze. Cocteau krytykowa\u0142 prac\u0119 Ni\u017cy\u0144skiej, sugerowa\u0142, jak ma wygl\u0105da\u0107 choreografia, podsuwa\u0142 gotowe rozwi\u0105zania, dezorientowa\u0142 tancerzy, kt\u00f3rzy nie byli pewni, kogo maj\u0105 s\u0142ucha\u0107. Pr\u00f3ba generalna odby\u0142a si\u0119 w dniu premiery w zimnych pomieszczeniach i w niedopasowanych kostiumach projektu Coco Chanel, kt\u00f3rych arty\u015bci nie mieli okazji wcze\u015bniej przymierzy\u0107.<\/p>\n

Diagilew przewidywa\u0142 wi\u0119c katastrof\u0119. W ostatniej chwili nast\u0105pi\u0142a jednak mobilizacja. Garderobiane dopracowa\u0142y kostiumy. Ni\u017cy\u0144ska zmieni\u0142a choreografi\u0119, szybko opracowa\u0142a nowe pas de deux<\/em> dla siebie jako Mistrzyni Tenisa (rola inspirowana by\u0142a s\u0142ynn\u0105 tenisistk\u0105 – Suzanne Lenglen) i Dolina. Rol\u0119 Golfisty ju\u017c wcze\u015bniej powierzy\u0142a Leonowi W\u00f3jcikowskiemu. Ta\u0144czy\u0142 w modnych w\u00f3wczas pumpach i w swetrze, kojarz\u0105cych si\u0119 ze strojem do golfa ksi\u0119cia Walii. Jako Perlouse wyst\u0105pi\u0142a Lidia Soko\u0142owa.<\/p>\n

Kubistyczn\u0105 scenografi\u0119 zaprojektowa\u0142 Henri Laurens. Za\u015b niespodziank\u0105 wieczoru by\u0142a – dzi\u015b ju\u017c chyba najs\u0142ynniejsza – kurtyna teatralna przedstawiaj\u0105ca dwie olbrzymki biegn\u0105ce nad brzegiem morza, kt\u00f3r\u0105 wykona\u0142 Aleksander Szerwaszidze, powi\u0119kszaj\u0105c do odpowiednich rozmiar\u00f3w obraz Pabla Picassa \u201eDwie kobiety biegn\u0105ce po pla\u017cy\u201d<\/a>. Zrobi\u0142a furor\u0119 (efekt wzmacnia\u0142y specjalnie zam\u00f3wione u George\u2019a Aurica fanfary zapowiadaj\u0105ce jej ukazanie) i przez pewien czas stanowi\u0142a wizyt\u00f3wk\u0119 Balet\u00f3w Rosyjskich Siergieja Diagilewa.<\/p>\n

\"Picasso

Picasso and Dance<\/p><\/div>\n

Balet zosta\u0142 zrekonstruowany w Operze Paryskiej i wydany na DVD w rewelacyjnej obsadzie z udzia\u0142em: \u00c9lisabeth Maurin (Perlouse), Nicolasa Le Riche (Przystojniak), Clotilde Vayer (Gwiazda Tenisa), Laurenta Queval (Gwiazda Golfa).<\/p>\n

Paris Opera Ballet: Picasso And Dance [DVD]<\/a><\/p>\n

A ju\u017c w listopadzie Polski Balet Narodowy wystawi \u201eWesele\u201d Igora Strawi\u0144skiego, do kt\u00f3rego choreografi\u0119 u\u0142o\u017cy\u0142a r\u00f3wnie\u017c Bronis\u0142awa Ni\u017cy\u0144ska – rok przed premier\u0105 \u201eLe Train bleu\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

C\u00f3\u017c by to by\u0142 za choreograf, gdyby tylko by\u0142a m\u0119\u017cczyzn\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":1250,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,39,167,132],"tags":[218,115],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1249"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1249"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1249\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2733,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1249\/revisions\/2733"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1250"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1249"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1249"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1249"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}