{"id":137,"date":"2018-05-16T12:27:44","date_gmt":"2018-05-16T10:27:44","guid":{"rendered":"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/?p=137"},"modified":"2020-09-15T09:25:28","modified_gmt":"2020-09-15T07:25:28","slug":"czy-warto-umrzec-z-milosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/2018\/05\/16\/czy-warto-umrzec-z-milosci\/","title":{"rendered":"Czy warto umrze\u0107 z mi\u0142o\u015bci?"},"content":{"rendered":"

Dzisiaj wybieram si\u0119 do Teatru Wielkiego w \u0141odzi, aby obejrze\u0107 \u201eZiemi\u0119 obiecan\u0105\u201d w choreografii Graya Veredona. Niedziel\u0119 sp\u0119dzi\u0142am we Wroc\u0142awiu.
\n
\nTu\u017c po przyje\u017adzie uda\u0142am si\u0119 do Muzeum Teatru im. Henryka Tomaszewskiego, tw\u00f3rcy legendarnego Wroc\u0142awskiego Teatru Pantomimy. Sta\u0142a ekspozycja, dokumentuj\u0105ca cz\u0119\u015b\u0107 \u015bwiata wroc\u0142awskiego teatru, dokonania Mistrza i otoczenie, w kt\u00f3rym przebywa\u0142 (m.in. jego prywatne mieszkanie), jest obecnie zamkni\u0119ta. Trwa za to wystawa \u201eWarhol. Dali. Geniusz wszechstronny\u201d, a w\u015br\u00f3d zgromadzonych dzie\u0142 znajduje si\u0119 rze\u017aba z br\u0105zu \u201eTerpsychora. Muza ta\u0144ca\u201d Salvadora Dalego z 1971 roku, kt\u00f3rej \u201euduchowiona, a przy tym cielesna posta\u0107 jest jedn\u0105 z najbardziej poszukiwanych prac artysty\u201d.<\/p>\n

Ale g\u0142\u00f3wnym powodem, dla kt\u00f3rego tym razem znalaz\u0142am si\u0119 we Wroc\u0142awiu by\u0142 \u201eWiecz\u00f3r polski\u201d w Operze Wroc\u0142awskiej. Premiera odby\u0142a si\u0119 w pi\u0105tek (11 maja). Obejrza\u0142am trzecie i – jak wynika z kalendarium – niestety ostatnie przedstawienie tego tytu\u0142u w tym sezonie. Mam nadziej\u0119, \u017ce po wakacjach spektakl szybko wr\u00f3ci do repertuaru.<\/p>\n

Melinda & Melinda<\/h2>\n

\u017bycie \u2013 czy jest ono komedi\u0105, czy tragedi\u0105? W ten spos\u00f3b, z jednym z moich ulubionych film\u00f3w Woody Allena, skojarzy\u0142a mi si\u0119 puenta spektaklu Emila Weso\u0142owskiego. Choreografia zaprezentowana w pierwszej cz\u0119\u015bci wieczoru zosta\u0142a stworzona do „II Koncertu fortepianowego f-moll” Fryderyka Chopina.<\/p>\n

Balet jest o mi\u0142o\u015bci. Ona (w tej roli w niedziel\u0119 wyst\u0105pi\u0142a Dajana K\u0142os) jest m\u0142od\u0105 kobiet\u0105, kt\u00f3ra przechodzi przez r\u00f3\u017cne stany emocjonalne. \u017byje w zwi\u0105zku, w kt\u00f3rym nie jest b\u0105d\u017a nie potrafi by\u0107 szcz\u0119\u015bliwa. On (\u0141ukasz O\u017cga) nie ma dla niej czasu (jest wiecznie sama) i nie spe\u0142nia jej oczekiwa\u0144. Na przemian kochaj\u0105 si\u0119 i walcz\u0105 ze sob\u0105. Ona uwa\u017ca, \u017ce zas\u0142uguje na wi\u0119cej. Pragnie czu\u0142o\u015bci, oddania, t\u0119skni, miota si\u0119 i marzy o \u201elepszej, prawdziwej mi\u0142o\u015bci\u201d.<\/p>\n

Pojawia si\u0119 wi\u0119c Mirage (Robert K\u0119dzi\u0144ski), czyli z\u0142udzenie. Nie lubi\u0119 zdradza\u0107 wszystkich szczeg\u00f3\u0142\u00f3w. A balet nie ma spisanego libretta, napisz\u0119 wi\u0119c tylko, \u017ce je\u015bli kto\u015b chcia\u0142by t\u0119 histori\u0119 potraktowa\u0107 w spos\u00f3b tragiczny, to ma oczywi\u015bcie prawo tak zrobi\u0107. Zw\u0142aszcza \u017ce pojawiaj\u0105 si\u0119, chocia\u017cby w cz\u0119\u015bci Larghetto<\/em>, momenty bardzo wzruszaj\u0105ce, tzw. wyciskacze \u0142ez. Ja jednak wybieram l\u017cejsz\u0105 opcj\u0119. I wydaje mi si\u0119 (tak przynajmniej odebra\u0142am interpretacj\u0119 fabu\u0142y w niedziel\u0119), \u017ce choreograf spojrza\u0142 na problemy swojej bohaterki z \u017cyczliwym dystansem i humorem.<\/p>\n

\"\u201eWiecz\u00f3r

\u201eWiecz\u00f3r polski\u201d. Archiwum Opery Wroc\u0142awskiej, fot. M. Grotowski<\/p><\/div>\n

W warstwie dramaturgicznej i choreograficznej Emil Weso\u0142owski po raz kolejny udowodni\u0142, \u017ce jest fachowcem w swojej dziedzinie. Pos\u0142u\u017cy\u0142 si\u0119 technik\u0105 ta\u0144ca neoklasycznego i modern. Kompozycja jest bardzo taneczna, pozbawiona pustych moment\u00f3w. Zwracaj\u0105 uwag\u0119 intensywna praca st\u00f3p w pozycjach point<\/em> i flex<\/em>, szerokie, rozci\u0105gni\u0119te (jak plastelina) pli\u00e9<\/em> w drugiej pozycji, energetyczne skoki jet\u00e9<\/em> oraz jazzowe z podkulonymi nogami. Tak\u017ce trudne partnerowania, w tym wizualnie atrakcyjne wysokie unoszenia partnerki.<\/p>\n

Genialnym zabiegiem scenograficznym okaza\u0142 si\u0119 olbrzymi st\u00f3\u0142, kt\u00f3ry przerastaj\u0105c (w spos\u00f3b dos\u0142owny i przeno\u015bny) g\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0119, humorystycznie, ale te\u017c onirycznie podkre\u015bli\u0142 jej bogat\u0105 wyobra\u017ani\u0119 i stan l\u0119kowy. Przez chwil\u0119 mia\u0142am wra\u017cenie, \u017ce ogl\u0105dam Masz\u0119\/Klar\u0119, panicznie boj\u0105c\u0105 si\u0119 myszy i czekaj\u0105c\u0105 na zwyci\u0119stwo \u201eDziadka do orzech\u00f3w\u201d, kt\u00f3ry oka\u017ce si\u0119 ksi\u0119ciem.<\/p>\n

\"\u201eWiecz\u00f3r

\u201eWiecz\u00f3r polski\u201d. Archiwum Opery Wroc\u0142awskiej, fot. M. Grotowski<\/p><\/div>\n

Balet Emila Weso\u0142owskiego mia\u0142 \u015bwietnych wykonawc\u00f3w \u2013 solist\u00f3w i zesp\u00f3\u0142. Choreografia (tempo, liczba detali) nie nale\u017cy do \u0142atwych. Nie wiem, jak d\u0142ugo trwa\u0142y pr\u00f3by, ale wykonanie wygl\u0105da\u0142o na przemy\u015blane i dopracowane w szczeg\u00f3\u0142ach. Na efekt ca\u0142o\u015bci z\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 te\u017c kostiumy Marty Fiedler.<\/p>\n

Exodus<\/h2>\n

Utw\u00f3r na ch\u00f3r i orkiestr\u0119 Wojciecha Kilara<\/a>, kt\u00f3rego prawykonanie odby\u0142o si\u0119 w 1981 roku, sta\u0142 si\u0119 inspiracj\u0105 dla Teresy Kujawy, jednej z najwybitniejszych polskich tancerek (zadebiutowa\u0142a w 1947 roku w Operze Wroc\u0142awskiej) i choreografek, do stworzenia uniwersalnej opowie\u015bci o cz\u0142owieku skazanym na z\u0142o. Spektakl powsta\u0142 w 2001 roku. Dobrze, \u017ce zosta\u0142 wznowiony – jakby na przek\u00f3r naszej \u201enarodowo-baletowej\u201d tradycji, przez kt\u00f3r\u0105 wiele polskich wsp\u00f3\u0142czesnych choreografii na zawsze znikn\u0119\u0142o\u00a0z repertuaru teatr\u00f3w.<\/p>\n

Tytu\u0142 \u201eExodus\u201d zapo\u017cyczy\u0142 kompozytor od Boba Marleya, a jego intencj\u0105 by\u0142o napisanie muzyki o wolno\u015bci. \u201eAle w tym utworze zawiera si\u0119 jeszcze co\u015b, co jest dla mnie rzecz\u0105 nies\u0142ychanie istotn\u0105 \u2013 sta\u0142e pami\u0119tanie o tym, sk\u0105d si\u0119 wzi\u0119li\u015bmy, czyli po prostu pami\u0119tanie o Starym Testamencie\u201d \u2013 m\u00f3wi\u0142 w rozmowie z Mart\u0105 \u0141ugowsk\u0105<\/a>.<\/p>\n

Choreografka si\u0119gn\u0119\u0142a wi\u0119c do biblijnej historii. Bohaterami jej spektaklu s\u0105 Adam i Ewa, Z\u0142y oraz mieszka\u0144cy Ziemi. Ju\u017c w pierwszym obrazie wygrywa Z\u0142o. Adam i Ewa ulegaj\u0105 pokusie i zostaj\u0105 wygnani z Raju. W kolejnych scenach pojawia si\u0119 ob\u00f3z koncentracyjny – apogeum ludzkiej niedoli i okrucie\u0144stwa. Szala zwyci\u0119stwa na stron\u0119 dobra przechyla si\u0119 tylko na chwil\u0119, skosztowanie zakazanego owocu, przy ca\u0142ej banalno\u015bci tego uczynku, jest nieodwracalne w skutkach i Z\u0142o, pokonane w jednym miejscu, i tak si\u0119 pojawi gdzie\u015b indziej.<\/p>\n

\"\u201eWiecz\u00f3r

\u201eWiecz\u00f3r polski\u201d. Archiwum Opery Wroc\u0142awskiej, fot. M. Grotowski<\/p><\/div>\n

Choreografia, kt\u00f3r\u0105 stworzy\u0142a Teresa Kujawa, wymyka si\u0119 suchym opisom. Artystka perfekcyjnie zbudowa\u0142a napi\u0119cie. W pozornie prostych krokach uda\u0142o jej si\u0119 zawrze\u0107 maksimum tre\u015bci i emocji. Postawi\u0142a na technik\u0119 ta\u0144ca wsp\u00f3\u0142czesnego; w rozmowie z Adamem Olafem Gibowskim, opublikowanej w programie \u201eWieczoru polskiego\u201d, m\u00f3wi, \u017ce nigdy nie nazwa\u0142a tego spektaklu baletem. Ale mimo tego stwierdzenia znajomo\u015b\u0107 regu\u0142 daje o sobie zna\u0107 w ka\u017cdej scenie.<\/p>\n

\"\u201eWiecz\u00f3r

\u201eWiecz\u00f3r polski\u201d. Archiwum Opery Wroc\u0142awskiej, fot. M. Grotowski<\/p><\/div>\n

W niedziel\u0119 wyst\u0105pili Magdalena Kurilec-Malinowska jako Ewa, Robert K\u0119dzi\u0144ski w roli Adama i Won June Choi jako Z\u0142y. Wszyscy soli\u015bci (tak\u017ce zesp\u00f3\u0142) \u015bwietnie wykonali swoje zadania. Byli sugestywni i przekonuj\u0105cy. A obserwuj\u0105c, jak ta\u0144czy Won June Choi, kt\u00f3ry kilka miesi\u0119cy wcze\u015bniej, podczas premiery baletu \u201eRomeo i Julia\u201d w choreografii Jacka Tyskiego, by\u0142 genialnym Tybaltem, pomy\u015bla\u0142am, \u017ce by\u0142by te\u017c doskona\u0142ym Rotbartem z \u201eJeziora \u0142ab\u0119dziego\u201d, gdyby tylko ten tytu\u0142 znalaz\u0142 si\u0119 w repertuarze Opery Wroc\u0142awskiej. Na razie chodz\u0105 s\u0142uchy (dobra wiadomo\u015b\u0107 dla wszystkich mi\u0142o\u015bnik\u00f3w \u017celaznego repertuaru), \u017ce jesieni\u0105 – po latach nieobecno\u015bci na polskich scenach – pojawi si\u0119 na \u015awidnickiej romantyczny balet \u201eGiselle\u201d.<\/p>\n

W drodze powrotnej do Warszawy kilka razy przes\u0142ucha\u0142am utw\u00f3r Wojciecha Kilara. I ca\u0142y czas mia\u0142am przed oczami obrazy, kt\u00f3re wykreowa\u0142a Teresa Kujawa. Parafrazuj\u0105c zdanie Henryka Swolkienia o muzyce Piotra Czajkowskiego – sprawi\u0142a, \u017ce \u201eExodus\u201d chce si\u0119 nie tylko s\u0142ucha\u0107, ale r\u00f3wnie\u017c ogl\u0105da\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201eWiecz\u00f3r polski\u201d w Operze Wroc\u0142awskiej. Premiera odby\u0142a si\u0119 w pi\u0105tek (11 maja).<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":138,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,33,130,132],"tags":[34,35],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/137"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=137"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/137\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2676,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/137\/revisions\/2676"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media\/138"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=137"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=137"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=137"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}