{"id":1604,"date":"2019-12-14T16:03:19","date_gmt":"2019-12-14T15:03:19","guid":{"rendered":"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/?p=1604"},"modified":"2019-12-17T10:48:49","modified_gmt":"2019-12-17T09:48:49","slug":"cafe-as-szymona-wiesenthala","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/2019\/12\/14\/cafe-as-szymona-wiesenthala\/","title":{"rendered":"Cafe As Szymona Wiesenthala"},"content":{"rendered":"\n

Zrobi\u0119 dzisiaj wyj\u0105tek i na chwil\u0119 odejd\u0119 od temat\u00f3w tanecznych. Arcyciekaw\u0105 wystaw\u0119 obejrza\u0142am podczas ostatniego pobytu w Wiedniu. Muzeum \u017bydowskie razem z \u201eUS Friends of the Jewish Museum Vienna\u201d naby\u0142o ponad 80 bezcennych rysunk\u00f3w wykonanych przez Szymona Wiesenthala w obozie Mauthausen. Dzi\u0119ki temu uda\u0142o si\u0119 odkry\u0107 dla szerszej publiczno\u015bci nieznan\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 jego \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Caf\u00e9 As. The Survival of Simon Wiesenthal. Muzeum Dorotheergasse<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Szkice przez d\u0142ugi czas uwa\u017cano za zaginione. W 2018 r. uda\u0142o si\u0119 je pozyska\u0107 od zi\u0119cia Edmunda Staniszewskiego, drugiego bohatera tej niezwyk\u0142ej opowie\u015bci. <\/p>\n\n\n\n

Staniszewski, te\u017c uwi\u0119ziony w Mauthausen, by\u0142 obozowym intendentem \u017cywno\u015bci. Przed wojn\u0105 sprzedawc\u0105 kawy, kt\u00f3remu marzy\u0142o si\u0119 otwarcie kawiarni w Poznaniu. Z Szymonem Wiesenthalem poznali si\u0119 w 1945 r.
W obozie poszukiwano wi\u0119\u017ania, kt\u00f3ry m\u00f3g\u0142by rysowa\u0107 poczt\u00f3wki – w sekrecie dla wsp\u00f3\u0142wi\u0119\u017ani\u00f3w i oficjalnie dla SS. Wiesenthal rysowa\u0142 od dziecka, a w m\u0142odo\u015bci wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z syjonistyczn\u0105 gazet\u0105 \u201eChwila\u201d i satyrycznym magazynem \u201eOmnibus\u201d. Zatem nadawa\u0142 si\u0119 doskonale. Zap\u0142at\u0105 za prac\u0119 by\u0142o dodatkowe p\u00f3\u0142 porcji zupy.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Caf\u00e9 As. The Survival of Simon Wiesenthal. Muzeum Dorotheergasse<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Przed wojn\u0105 studiowa\u0142 te\u017c na Uniwersytecie Technicznym w Pradze i na Politechnice we Lwowie; pracowa\u0142 w firmie architektonicznej. Edmund Staniszewski m\u00f3g\u0142 wi\u0119c mu jeszcze powierzy\u0107 zaprojektowanie kawiarni – zam\u00f3wi\u0142 wi\u0119cej rysunk\u00f3w, dostarczy\u0142 papier i ratowa\u0142 od \u015bmierci przynosz\u0105c wi\u0119ksze porcje \u017cywno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Caf\u00e9 As. The Survival of Simon Wiesenthal. Muzeum Dorotheergasse<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Prac\u0119 uda\u0142o si\u0119 uko\u0144czy\u0107 przed powrotem Staniszewskiego do Polski. Stracili ze sob\u0105 kontakt do 1960 r.<\/p>\n\n\n\n

\u201eNie wyobra\u017casz sobie, jak\u0105 wielk\u0105 rado\u015b\u0107 sprawi\u0142a mnie i mojej rodzinie ta wiadomo\u015b\u0107, \u017ce \u017cyjesz, jeste\u015b zdr\u00f3w i znajdujesz si\u0119 w Linzu w Austrii, jak wielki odnios\u0142e\u015b sukces – winszuj\u0119 Tobie, \u017ce uzyska\u0142e\u015b rado\u015b\u0107 zado\u015b\u0107uczynienia za wyrz\u0105dzone Tobie, jak i Twojej rodzinie krzywdy, kt\u00f3re s\u0105 mnie wiadome\u201d – przeczyta\u0142am w li\u015bcie, kt\u00f3ry napisa\u0142 Edmund Staniszewski, kiedy dowiedzia\u0142 si\u0119 z prasy o uj\u0119ciu Adolfa Eichmanna. Tak si\u0119 odnale\u017ali.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Caf\u00e9 As. The Survival of Simon Wiesenthal. Muzeum Dorotheergasse<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Zwiedzaj\u0105cym wystaw\u0119 udost\u0119pniono r\u00f3wnie\u017c odpowied\u017a, jaka nadesz\u0142a do Staniszewskiego od Szymona Wiesenthala. Pozwol\u0119 sobie zacytowa\u0107 jej fragment: \u201eJest stare s\u0142owo: za dobre uczynki nie trzeba dzi\u0119kowa\u0107, bo przez to istota dobrego uczynku przez podzi\u0119kowanie si\u0119 gubi. Ja wiem, \u017ce ja Tobie moje \u017cycie zawdzi\u0119czam. Tylko Twojemu szlachetnemu sercu i Twojej kole\u017ce\u0144skiej pomocy. Ja nie dzi\u0119kuj\u0119, bo\u015b Ty tego dla podzi\u0119kowania nie zrobi\u0142. Ale i Ty masz udzia\u0142 w tym, \u017ce lata ca\u0142e goni\u0142em morderc\u00f3w naszych bliskich.” <\/p>\n\n\n\n

Oba listy s\u0105 prezentowane na wystawie w orygina\u0142ach. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Caf\u00e9 As. The Survival of Simon Wiesenthal. Muzeum Dorotheergasse<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Caf\u00e9 As nigdy nie powsta\u0142a – \u201eNiestety moje marzenia spe\u0142z\u0142y na niczym, za to projekt Tw\u00f3j owej kawiarni oraz fotosy (szkice gehenny z obozu) zachowa\u0142y si\u0119 mnie jako drogie dla mnie pami\u0105tki od Ciebie Szymonie\u201d – pisa\u0142 Staniszewski. Gdyby uda\u0142o si\u0119 j\u0105 otworzy\u0107, by\u0142aby zlokalizowana niedaleko miejsca, gdzie przed wojn\u0105 znajdowa\u0142 si\u0119 Cmentarz \u017bydowski w Poznaniu. Ich przyja\u017a\u0144 trwa\u0142a do \u015bmierci Edmunda Staniszewskiego w 1984 r.<\/p>\n\n\n\n

Caf\u00e9 As. The Survival of Simon Wiesenthal<\/a> – do 12 stycznia 2020
Muzeum Dorotheergasse
Kurator: Michaela Vocelka<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Polecam te\u017c:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

The Ephrussis. Travel in Time<\/a> – do 8 marca 2020
Muzeum Dorotheergasse
Kuratorzy: Gabriele Kohlbauer-Fritz, Tom Juncker<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Lady Bluetooth. Hedy Lamarr<\/a> – do 10 maja 2020
Muzeum Judenplatz
Kurator: Andrea Winklbauer<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zrobi\u0119 dzisiaj wyj\u0105tek i na chwil\u0119 odejd\u0119 od temat\u00f3w tanecznych. Arcyciekaw\u0105 wystaw\u0119 obejrza\u0142am podczas ostatniego pobytu w Wiedniu. Muzeum \u017bydowskie razem z \u201eUS Friends of the Jewish Museum Vienna\u201d naby\u0142o ponad 80 bezcennych rysunk\u00f3w wykonanych przez Szymona Wiesenthala w obozie Mauthausen. Dzi\u0119ki temu uda\u0142o si\u0119 odkry\u0107 dla szerszej publiczno\u015bci nieznan\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 jego \u017cycia. Szkice przez d\u0142ugi czas uwa\u017cano […]<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":1610,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[230],"tags":[233,232,231],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1604"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1604"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1604\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1619,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1604\/revisions\/1619"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1610"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1604"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1604"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1604"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}