
{"id":3598,"date":"2022-01-02T15:36:36","date_gmt":"2022-01-02T14:36:36","guid":{"rendered":"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/?p=3598"},"modified":"2022-01-24T13:35:08","modified_gmt":"2022-01-24T12:35:08","slug":"ja-sie-caly-czas-czegos-ucze-muzyka-manon","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/2022\/01\/02\/ja-sie-caly-czas-czegos-ucze-muzyka-manon\/","title":{"rendered":"Ja si\u0119 ca\u0142y czas czego\u015b ucz\u0119. Muzyka \u201eManon\u201d"},"content":{"rendered":"\n<p>Tak si\u0119 od kilku dni zastanawia\u0142am. <a href=\"https:\/\/www.mezzo.tv\/fr\/Danse\/L%27histoire-de-Manon-de-K.-MacMillan-Palais-Garnier-Paris-2914\">W Mezzo trwaj\u0105 jeszcze emisje \u201eL&#8217;Histoire de Manon\u201d<\/a> w choreografii Kennetha MacMillana, przedstawienia sfilmowanego 18 maja 2015 roku w Palais Garnier, w obsadzie zgodnie ze standardami Operami Paryskiej z najwy\u017cszej p\u00f3\u0142ki, z Aur\u00e9lie Dupont w roli Manon, Robertem Bolle jako Kawalerem des Grieux. <a href=\"https:\/\/ondemand.ballet.org.uk\/production\/manon\/\">W onlinowej bibliotece English National Ballet \u201eBallet on demand\u201d<\/a> mo\u017cemy sobie za nieca\u0142e osiem funt\u00f3w wypo\u017cyczy\u0107 na ca\u0142e trzy dni \u201eManon\u201d zarejestrowan\u0105 dla cel\u00f3w archiwalnych w pa\u017adzierniku 2018 roku w Manchester Opera House, r\u00f3wnie\u017c w choreografii Kennetha MacMillana, <br>i te\u017c w doskona\u0142ej obsadzie, z Alin\u0105 Cojocaru i Josephem Caley. W sklepie Royal Opera House s\u0105 nadal do kupienia p\u0142yty DVD: <a href=\"https:\/\/shop.roh.org.uk\/collections\/recordings\/products\/manon-dvd-the-royal-ballet\">z Tamar\u0105 Rojo i Carlosem Acost\u0105 <\/a>(w ich wykonaniu obejrza\u0142am \u201eManon\u201d po raz pierwszy i nadal z wielk\u0105 przyjemno\u015bci\u0105 do tego przedstawienia wracam) oraz <a href=\"https:\/\/shop.roh.org.uk\/collections\/recordings\/products\/manon-dvd-the-royal-ballet-2018\">z Sar\u0105 Lamb i Vadimem Muntagirovem<\/a>. Spektakl w \u015bwiatowym repertuarze, cho\u0107 w Polsce, je\u015bli si\u0119 nie myl\u0119 baletowa premiera jeszcze si\u0119 nie odby\u0142a, pojawi\u0142 si\u0119 w 1974 roku w Royal Opera House, trzy lata po premierze rozbudowanej wersji <a href=\"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/2020\/05\/17\/kyodai-i-najbardziej-znana-panna-nieznana\/\">\u201eAnastazji\u201d<\/a> i cztery lata przed powstaniem baletu <a href=\"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/2021\/06\/06\/piekne-szalenstwo-kobiety-rudolfa-habsburga\/\">\u201eMayerling\u201d<\/a>. By\u0142 drugim trzyaktowym baletem MacMillana jako dyrektora artystycznego Royal Ballet. Premiera <a href=\"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/2020\/07\/23\/sztuka-wysoka-i-popularna\/\">\u201eRomea i Julii\u201d<\/a> odby\u0142a si\u0119 9 lutego 1965 roku, kiedy zespo\u0142em kierowa\u0142 Frederick Ashton. \u201eManon\u201d jest wi\u0119c obecna na baletowych scenach od prawie p\u00f3\u0142 wieku. Baletomani od dawna maj\u0105 swoje ulubione obsady i znaj\u0105 ten balet na wylot. Libretto baletu powsta\u0142o na kanwie powie\u015bci Antoine\u2019a Pr\u00e9vosta \u201eHistoire du chevalier Des Grieux et de Manon Lescaut\u201d (Historia kawalera des Grieux i Manon Lescaut). Znawcy opery odnajduj\u0105 w nim w\u0105tki i sytuacje znane z dw\u00f3ch s\u0142ynnych oper: Julesa Masseneta i Giacoma  Pucciniego; z pewno\u015bci\u0105 zauwa\u017caj\u0105, \u017ce Kenneth MacMillan, kt\u00f3ry sw\u00f3j balet stworzy\u0142 do muzyki Masseneta, usun\u0105\u0142 z fabu\u0142y posta\u0107 Hrabiego des Grieux (pojawia si\u0119 tylko w domy\u015ble) i w\u0105tek oddania si\u0119 s\u0142u\u017cbie Bogu przez Kawalera des Grieux. Co tu wi\u0119c jeszcze opisywa\u0107, recenzowa\u0107, zapowiada\u0107? <\/p>\n\n\n\n<p>Ja si\u0119 jednak ca\u0142y czas czego\u015b ucz\u0119, <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=wf4o6rYaPCI\">wprawdzie nie jak Pan Prezydent bez przerwy, w domu, w samochodzie i samolocie<\/a> (blog baletowy prezydenckich wyzwa\u0144 na szcz\u0119\u015bcie przede mn\u0105 nie stawia), ale przy okazji chocia\u017cby tak \u201ezas\u0142u\u017conych\u201d balet\u00f3w jak \u201eManon\u201d z regu\u0142y staram si\u0119 czego\u015b nowego o nich dowiedzie\u0107. Podziel\u0119 si\u0119 wi\u0119c teraz wiedz\u0105, dot\u0105d mi nieznan\u0105, cho\u0107 dla wielu baletoman\u00f3w, operoman\u00f3w, a zw\u0142aszcza os\u00f3b z solidnym wykszta\u0142ceniem muzycznym zapewne oczywist\u0105. <\/p>\n\n\n\n<p>Zaczn\u0119 od tytu\u0142u: \u201eL&#8217;Histoire de Manon\u201d czy \u201eManon\u201d? Niejeden raz zastanawia\u0142am si\u0119, jakie to ma znaczenie i dlaczego w Operze Paryskiej balet ten figuruje pod tytu\u0142em \u201eHistoria Manon\u201d, za\u015b w Royal Opera House jako \u201eManon\u201d. Choreografia jest przecie\u017c dzie\u0142em tego samego Kennetha MacMillana. Ot\u00f3\u017c spektakl otrzyma\u0142 nowy tytu\u0142 (\u201eL&#8217;Histoire de Manon\u201d) w 1991 roku, kiedy Balet Opery Paryskiej w\u0142\u0105czy\u0142 spektakl do swojego repertuaru, a spadkobierca kompozytora sprzeciwi\u0142 si\u0119 mo\u017cliwo\u015bci mylenia opery z baletem. Nie znam szczeg\u00f3\u0142\u00f3w dotycz\u0105cych tego sporu, genezy mog\u0119 si\u0119 jednak domy\u015bla\u0107 i zaraz co\u015b o tym napisz\u0119, ale by\u0142abym wdzi\u0119czna za wszelkie wskaz\u00f3wki dotycz\u0105cego jego przebiegu; b\u0119d\u0119 si\u0119 mog\u0142a wtedy dalej uczy\u0107 jak Pan Prezydent. P\u00f3ki co sta\u0142o si\u0119 dla mnie ja\u015bniejsze, dlaczego w Operze Paryskiej balet jest wystawiany pod tytu\u0142em \u201eL&#8217;Histoire de Manon\u201d, a w Royal Opera House, English National Ballet albo w American Ballet Theatre jako \u201eManon\u201d.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"420\" height=\"599\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/420px-JMassenet-1.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3600\" srcset=\"\/taniec\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/420px-JMassenet-1.jpg 420w, \/taniec\/wp-content\/uploads\/2022\/01\/420px-JMassenet-1-210x300.jpg 210w\" sizes=\"(max-width: 420px) 100vw, 420px\" \/><figcaption>Jules Massenet<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Za\u015b konflikt mo\u017cna lepiej zrozumie\u0107, kiedy ju\u017c zdamy sobie spraw\u0119, \u017ce muzyka wykorzystana w balecie jest wprawdzie dzie\u0142em Julesa Masseneta, ale nie jest wcale muzyk\u0105 napisan\u0105 przez niego do opery \u201eManon\u201d. <br>T\u0119 wiedz\u0119 posiada\u0142am ju\u017c wprawdzie od d\u0142u\u017cszego czasu, do wczoraj jednak nie sprawdza\u0142am, jakie konkretnie utwory z\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 na baletow\u0105 kompozycj\u0119. Z pomoc\u0105 przyszed\u0142 mi English National Ballet. Na stronie internetowej zespo\u0142u znajduje si\u0119 lista obejmuj\u0105ca fragmenty oper, oratori\u00f3w, pie\u015bni i suit orkiestrowych Masseneta zaaran\u017cowanych w 1974 roku przez Leightona Lucasa, kt\u00f3ry swoj\u0105 artystyczn\u0105 karier\u0119 rozpocz\u0105\u0142 jako tancerz Balet\u00f3w Rosyjskich Siergieja Diagilewa, a p\u00f3\u017aniej po\u015bwi\u0119ci\u0142 tw\u00f3rczo\u015bci kompozytorskiej (w 2011 roku partytur\u0119 przerobi\u0142 jeszcze Martin Yates). St\u0105d teraz ju\u017c wiem, \u017ce: dwa moje ulubione tematy melodyczne przewijaj\u0105ce si\u0119 przez wszystkie akty pochodz\u0105 z utwor\u00f3w \u201eCr\u00e9puscule\u201d, czyli \u201eZmierzch\u201d (ten temat muzyczny pojawia si\u0119 za ka\u017cdym razem, kiedy Manon pojawia si\u0119 na scenie) oraz \u201e\u00c9l\u00e9gie\u201d z dramatu \u201eLes \u00c9rinnyes\u201d; \u015bcie\u017cka d\u017awi\u0119kowa do s\u0142ynnego <em>pas de deux<\/em> w sypialni skomponowana zosta\u0142a na podstawie pie\u015bni \u201eOuvre tes yeux bleus\u201d, a fina\u0142owa scena odbywa si\u0119 do orkiestrowej wersji \u201eL\u2019extase de la Vierge\u201d z oratorium \u201eLa Vierge\u201d. Po wi\u0119cej szczeg\u00f3\u0142\u00f3w odsy\u0142am do publikacji ENB <a href=\"https:\/\/www.ballet.org.uk\/blog-detail\/spot-tunes-manon\/\">\u201eSpot the tunes in Manon\u201d<\/a>. Wymienione w niej r\u00f3wnie\u017c zosta\u0142y inne utwory Masseneta wykorzystane w balecie \u201eManon\u201d. Warto te\u017c zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na teksty: <a href=\"https:\/\/www.ballet.org.uk\/blog-detail\/femmes-fatales-ballet\/\">\u201eFemmes fatales of ballet\u201d<\/a> (wi\u0119kszo\u015b\u0107 bohaterek pojawi\u0142a si\u0119 ju\u017c na  blogu) i <a href=\"https:\/\/www.ballet.org.uk\/blog-detail\/story-manon-literature-film-pop\/\">\u201eThe story of Manon \u2013 in literature, film and pop\u201d<\/a>. Pozostaj\u0105c w temacie muzyki i uczenia si\u0119, z drugiego tekstu dowiedzia\u0142am si\u0119, \u017ce w 1970 roku piosenk\u0119 \u201eManon\u201d napisa\u0142 <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=QQ5z-tDSjiM\">Serge Gainsbourg<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Czytaj te\u017c:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/2021\/05\/31\/samobojstwo-w-mayerling-premiera-w-polskim-balecie-narodowym\/\">Samob\u00f3jstwo w pa\u0142acu Mayerling. Premiera w Polskim Balecie Narodowym<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/2021\/06\/06\/piekne-szalenstwo-kobiety-rudolfa-habsburga\/\">Pi\u0119kne szale\u0144stwo. Kobiety Rudolfa Habsburga<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/2020\/07\/23\/sztuka-wysoka-i-popularna\/\">Sztuka wysoka i&nbsp;popularna<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/2020\/05\/17\/kyodai-i-najbardziej-znana-panna-nieznana\/\">Najbardziej znana Panna Nieznana<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/2019\/02\/24\/baletowy-oscar-kobiety-tez-bywaja-okrutne\/\">Baletowy Oscar. Kobiety te\u017c bywaj\u0105 okrutne<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"https:\/\/www.polityka.pl\/tygodnikpolityka\/kultura\/1728860,1,carlos-acosta-tancerz-niezwykly-nie-boje-sie-upadku.read\">Nie boj\u0119 si\u0119 upadku. Rozmowa z Carlosem Acost\u0105<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tak si\u0119 od kilku dni zastanawia\u0142am. W Mezzo trwaj\u0105 jeszcze emisje \u201eL&#8217;Histoire de Manon\u201d w choreografii Kennetha MacMillana, przedstawienia sfilmowanego 18 maja 2015 roku w Palais Garnier, w obsadzie zgodnie ze standardami Operami Paryskiej z najwy\u017cszej p\u00f3\u0142ki, z Aur\u00e9lie Dupont w roli Manon, Robertem Bolle jako Kawalerem des Grieux. W onlinowej bibliotece English National Ballet [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":3599,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,198,261],"tags":[409,500,184,499],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3598"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3598"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3598\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3630,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3598\/revisions\/3630"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3599"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3598"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3598"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3598"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}