{"id":570,"date":"2018-10-21T10:28:48","date_gmt":"2018-10-21T08:28:48","guid":{"rendered":"https:\/\/taniec.blog.polityka.pl\/?p=570"},"modified":"2020-09-15T09:18:22","modified_gmt":"2020-09-15T07:18:22","slug":"teoretycy-i-praktycy-tanca","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/2018\/10\/21\/teoretycy-i-praktycy-tanca\/","title":{"rendered":"Teoretycy i praktycy ta\u0144ca"},"content":{"rendered":"

Zdarzaj\u0105 si\u0119 takie dni, a raczej wieczory, kiedy jestem sk\u0142onna uzna\u0107 wy\u017cszo\u015b\u0107 opery nad baletem.Tak by\u0142o wczoraj podczas drugiej w tym sezonie transmisji \u201eThe Met:Live in HD\u201d.\u00a0\u201eSamson i\u00a0Dalila\u201d<\/a> w re\u017cyserii Darko Tresnjaka to spektakl genialny – wybitna muzyka Camille\u2019a Saint-Sa\u00ebnsa, przepi\u0119kne kostiumy (Linda Cho), nowoczesna, adekwatna do tre\u015bci scenografia (Alexander Dodge), ciekawie wplecione w akcj\u0119 sceny taneczne w choreografii Austina McCormicka, wspania\u0142a orkiestra pod batut\u0105 sir Marka Eldera, urzekaj\u0105cy ch\u00f3r, kt\u00f3rego w Met mo\u017cna s\u0142ucha\u0107 w niesko\u0144czono\u015b\u0107. I genialni \u015bpiewacy: El\u012bna Garan\u010da, Roberto Alagna, Laurent Naouri, Elchin Azizov, Dmitry Belosselskiy – wiarygodni, trzymaj\u0105cy w napi\u0119ciu, wzruszaj\u0105cy. El\u012bna Garan\u010da i Roberto Alagna s\u0105 par\u0105 na scenie rewelacyjnie zgran\u0105, emocjonaln\u0105, przekonuj\u0105c\u0105, tak doskona\u0142\u0105, \u017ce w zasadzie nie wypada ich nawet ocenia\u0107.<\/p>\n

Z wy\u017cszo\u015bci\u0105 opery nad baletem troch\u0119 oczywi\u015bcie przesadzi\u0142am – drugi (bia\u0142y akt) \u201eGiselle\u201d jest r\u00f3wnie doskona\u0142y i – nawet w wersjach uwsp\u00f3\u0142cze\u015bnionych – mo\u017ce pozosta\u0107 kwintesencj\u0105 ponadczasowego, romantycznego pi\u0119kna. Przekona\u0142am si\u0119 o tym w ubieg\u0142\u0105 sobot\u0119 w Operze Ba\u0142tyckiej w Gda\u0144sku. W POLITYCE uka\u017ce si\u0119 artyku\u0142, do kt\u00f3rego napisania zainspirowa\u0142a mnie kaszubska premiera, tak wi\u0119c dzisiaj pozwol\u0119 sobie opublikowa\u0107 tylko jedno z nades\u0142anych zdj\u0119\u0107.<\/p>\n

\"Balet

Balet Opery Ba\u0142tyckiej w Gda\u0144sku. Fot. Krzysztof Mystkowski\/ KFP<\/p><\/div>\n

A tymczasem dwie sprawy administracyjne.<\/strong>
\nCiesz\u0119 si\u0119, \u017ce Robert Bondara przejmuje kierowanie zespo\u0142em baletu Teatru Wielkiego w Poznaniu. Mam nadziej\u0119, \u017ce b\u0119dzie kontynuowa\u0142 prac\u0119 rozpocz\u0119t\u0105 przez poprzednik\u00f3w (Jacka Przyby\u0142owicza<\/a> i Tomasza Kajda\u0144skiego), poszerzy repertuar o nowe, zach\u0119caj\u0105ce do odwiedzin propozycje i zacznie budowa\u0107 wizerunek zespo\u0142u, o kt\u00f3rym dotychczas niewiele wiadomo. Nawet je\u017celi \u201eSzeherezada\/ Medea\u201d<\/a> w Operze \u015al\u0105skiej w Bytomiu, kt\u00f3r\u0105 recenzowa\u0142am w maju na \u0142amach POLITYKI, nie wzbudzi\u0142a mojego entuzjazmu (ca\u0142y czas oczekuj\u0119 bogatszego j\u0119zyka choreograficznego i bardziej indywidualnego stylu), uwa\u017cam, \u017ce w\u0142a\u015bnie tacy arty\u015bci – z odpowiednim wykszta\u0142ceniem (Bondara jest absolwentem Szko\u0142y Baletowej im. Feliksa Parnella w \u0141odzi i Pedagogiki Baletowej UMFC, uko\u0144czy\u0142 te\u017c Podyplomowe Studia Mened\u017cer\u00f3w Kultury) i wieloletnim do\u015bwiadczeniem scenicznym – mog\u0105, a nawet musz\u0105 kierowa\u0107 zespo\u0142ami baletowymi. Taka oczywista praktyka jest w zasadzie wsz\u0119dzie regu\u0142\u0105 – w Polsce i na \u015bwiecie.\u00a0Od nowego sezonu wyj\u0105tek stanowi Opera Wroc\u0142awska. Magdalen\u0119 Ciechowicz zast\u0105pi\u0142a Joanna Szymajda, do niedawna zast\u0119pczyni dyrektora Instytutu Muzyki i Ta\u0144ca.<\/p>\n

Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Magdaleny Ciechowicz na czele wroc\u0142awskiego zespo\u0142u \u015bledzi\u0142am od pocz\u0105tku. Dwa razy – na \u0142amach \u201eRuchu Muzycznego\u201d i POLITYKI<\/a> – troch\u0119 skrytykowa\u0142am choreografie Jacka Tyskiego (w\u00f3wczas choreografa rezydenta opery) i obsadzenie Magdaleny Ciechowicz w g\u0142\u00f3wnych rolach w premierach balet\u00f3w \u201eFemme fatale\u201d i \u201eRequiem d-moll\u201d. \u201eWiecz\u00f3r polski\u201d, opisany przeze mnie we wpisie \u201eCzy warto umrze\u0107 z mi\u0142o\u015bci\u201d<\/a>, by\u0142 ju\u017c jednak sukcesem – udowodni\u0142, \u017ce w kr\u00f3tkim stosunkowo czasie mo\u017cna stworzy\u0107 sprawny technicznie, zgrany i ciekawy artystycznie zesp\u00f3\u0142.<\/p>\n

Podobnie jak Robert Bondara, kt\u00f3rego kandydatura by\u0142a brana pod uwag\u0119 w Operze Wroc\u0142awskiej, Magdalena Ciechowicz<\/a> i Jacek Tyski<\/a> s\u0105 absolwentami szk\u00f3\u0142 baletowych i artystami z wieloletnim do\u015bwiadczeniem na scenach polskich i zagranicznych.<\/p>\n

\"Opera

Opera Wroc\u0142awska<\/p><\/div>\n

Do obowi\u0105zk\u00f3w kierownika baletu – zgodnie z powszechnie obowi\u0105zuj\u0105cym standardem – nale\u017cy m.in. prowadzenie codziennych lekcji i pr\u00f3b repertuarowych (a przynajmniej powinien posiada\u0107 umiej\u0119tno\u015b\u0107 ich poprowadzenia). Tak\u017ce formowanie sk\u0142adu zespo\u0142u – organizowanie audycji, ocena i wyb\u00f3r odpowiednich kandydat\u00f3w. Pani Joanna Szymajda nie ma ku temu odpowiedniego wykszta\u0142cenia ani praktycznego do\u015bwiadczenia. Tytu\u0142 doktora nauk humanistycznych i teksty krytyczne o ta\u0144cu wsp\u00f3\u0142czesnym nie s\u0105 wystarczaj\u0105cymi kwalifikacjami do kierowania zespo\u0142em baletowym<\/strong>; z tych samych przyczyn nie jest w stanie samodzielnie i fachowo kontrolowa\u0107 przebiegu pr\u00f3b ani nadzorowa\u0107 pracy innych zatrudnionych w operze artyst\u00f3w baletu – kuratora sezonu, inspektora baletu, akompaniatora, pedagog\u00f3w, tak\u017ce zapraszanych go\u015bcinnie choreograf\u00f3w. Z wykszta\u0142ceniem, kt\u00f3re posiada, pr\u0119dzej mog\u0142aby zosta\u0107 mianowana dyrektorem teatru, na tym stanowisku tzw. wiedza ukryta nie jest potrzebna, wystarczy by\u0107 sprawnym mened\u017cerem, dobrze orientuj\u0105cym si\u0119 w sprawach sztuki.<\/p>\n

Jaki\u015b czas temu obni\u017cy\u0142 si\u0119 w Polsce poziom szkolnictwa baletowego, gdy\u017c dopuszczono do nauczania pedagog\u00f3w bez do\u015bwiadczenia scenicznego, kt\u00f3re mia\u0142 zast\u0105pi\u0107 dyplom wydzia\u0142u Pedagogiki Baletowej. Teraz posuwamy si\u0119 dalej – mo\u017cna kierowa\u0107 zespo\u0142em baletowym w teatrze operowym, nie maj\u0105c nawet uko\u0144czonej szko\u0142y baletowej ani \u017cadnej innej (znanej) praktyki w dziedzinie ta\u0144ca klasycznego.<\/p>\n

Joanna Szymajda \u2013 doktor nauk humanistycznych, prac\u0119 doktorsk\u0105 Estetyka wsp\u00f3\u0142czesnego ta\u0144ca europejskiego po 1990 obroni\u0142a na Universit\u00e9 Paris III Sorbonne Nouvelle i Uniwersytecie \u0141\u00f3dzkim. Absolwentka studi\u00f3w magisterskich z zakresu teatrologii i psychologii na Uniwersytecie \u0141\u00f3dzkim oraz Universit\u00e9 Lyon II.\u00a0Autorka tekst\u00f3w naukowych i krytycznych o ta\u0144cu wsp\u00f3\u0142czesnym, publikowanych na \u0142amach m.in. \u201eDialogu\u201d, \u201eTeatru\u201d i \u201eDidaskali\u00f3w\u201d oraz \u201eOpcji\u201d. Pracowa\u0142a m.in. jako kuratorka projekt\u00f3w tanecznych, np. w ramach Festiwalu Dialogu Czterech Kultur w \u0141odzi, oraz koordynatorka artystyczna Mi\u0119dzynarodowego Festiwalu Ta\u0144ca Wsp\u00f3\u0142czesnego Cia\u0142o\/Umys\u0142, jako dramaturg i kuratorka wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z kolektywem artystycznym U\/LOI (Universal Law of Impermanence), powsta\u0142ym z inicjatywy Kai Ko\u0142odziejczyk.\u00a0W latach 2010-2017 Zast\u0119pca Dyrektora Instytutu Muzyki i Ta\u0144ca<\/em> – taniecPolska.pl<\/a>.<\/p>\n

Od grudnia 2015 r. Instytut Muzyki i Ta\u0144ca wdra\u017ca w \u017cycie program reorientacji zawodowej tancerzy. Tak sobie my\u015bl\u0119, \u017ce jednym z najw\u0142a\u015bciwszych \u201enowych\u201d zawod\u00f3w\u00a0– dla odchodz\u0105cych na \u201ebaletow\u0105 emerytur\u0119\u201d<\/a> artystek i artyst\u00f3w baletu – jest w\u0142a\u015bnie stanowisko kierownika baletu. Po co\u015b te\u017c zosta\u0142 stworzony wydzia\u0142 Pedagogiki Baletowej. Chyba \u017ce jego celem jest wy\u0142\u0105cznie \u201eprodukcja\u201d bezrobotnych, ewentualnie nauczycieli ta\u0144ca w szko\u0142ach dla amator\u00f3w i domach kultury. Ale mo\u017ce si\u0119 myl\u0119 i wkr\u00f3tce oka\u017ce si\u0119, \u017ce lepsi i bardziej po\u017c\u0105dani na stanowiskach kierownik\u00f3w zespo\u0142\u00f3w baletowych s\u0105 teoretycy ta\u0144ca wsp\u00f3\u0142czesnego. W czasach \u201edobrej zmiany\u201d wszystko jest mo\u017cliwe.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nic na to nie poradz\u0119, ale ceni\u0119 sobie zdrowy rozs\u0105dek. A we Wroc\u0142awiu chyba go zabrak\u0142o.<\/p>\n","protected":false},"author":10,"featured_media":1540,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[111,33],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/570"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/users\/10"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=570"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/570\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2672,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/570\/revisions\/2672"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1540"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=570"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=570"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/taniec\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=570"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}