{"id":4124,"date":"2019-09-17T06:55:40","date_gmt":"2019-09-17T04:55:40","guid":{"rendered":"http:\/\/zagner.blog.polityka.pl\/?p=4124"},"modified":"2019-11-27T16:26:47","modified_gmt":"2019-11-27T15:26:47","slug":"izrael-przed-trudnym-wyborem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/2019\/09\/17\/izrael-przed-trudnym-wyborem\/","title":{"rendered":"Izrael przed trudnym wyborem"},"content":{"rendered":"

W Izraelu utar\u0142o si\u0119 powiedzenie, \u017ce w wyborach startuj\u0105 r\u00f3\u017cne partie, ale i tak wygrywa Beniamin Netanjahu. Czy i teraz si\u0119 to potwierdzi?
\n
\nWe wtorek 17 wrze\u015bnia Izraelczycy po raz drugi w ci\u0105gu pi\u0119ciu miesi\u0119cy id\u0105 do urn. Kwietniowe przynios\u0142y remis<\/a> g\u0142\u00f3wnym ugrupowaniom: rz\u0105dz\u0105cemu Likudowi i pr\u00f3buj\u0105cej przej\u0105\u0107 w\u0142adz\u0119 koalicji Bia\u0142o-Niebieskich. Gdy wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce Netanjahu stanie na czele rz\u0105du, nieoczekiwanie Awigdor Lieberman zabra\u0142 swoje zabawki, tj. pi\u0119ciu pos\u0142\u00f3w z ugrupowania Izrael Nasz Dom, i poszed\u0142 bawi\u0107 si\u0119 sam. Przy okazji wzmocni\u0142 sw\u00f3j wizerunek polityka walcz\u0105cego o \u015bwieckie pa\u0144stwo (posz\u0142o o ustaw\u0119 zmuszaj\u0105c\u0105 ortodoks\u00f3w do s\u0142u\u017cby wojskowej). Netanjahu uciu\u0142a\u0142 wi\u0119c 60 g\u0142os\u00f3w – do wi\u0119kszo\u015bciowej koalicji zabrak\u0142o jednego.<\/p>\n

Jak b\u0119dzie teraz? Ostatnie sonda\u017ce (zgodnie z prawem mo\u017cna je publikowa\u0107 najp\u00f3\u017aniej w pi\u0105tek przed wyborami) wskazywa\u0142y na powt\u00f3rk\u0119 z kwietnia: remis. Gdyby tak si\u0119 sta\u0142o, Netanjahu zn\u00f3w otrzyma\u0142by zapewne misj\u0119 sformowania rz\u0105du. Prezydent Riwlin b\u0119dzie chcia\u0142 unikn\u0105\u0107 kolejnych wybor\u00f3w, ale wiele b\u0119dzie zale\u017ca\u0142o od rozk\u0142adu si\u0142 w Knesecie.<\/p>\n

W ci\u0105gu tych paru miesi\u0119cy niby nie zmieni\u0142y si\u0119 preferencje wyborcze, ale krajobraz polityczny – jednak tak. Dosz\u0142o do kilku przegrupowa\u0144. Na przyk\u0142ad Kulanu (My Wszyscy) Mosze Kahlona do\u0142\u0105czy\u0142a do Likudu i je\u015bli wierzy\u0107 sonda\u017com, w zasadzie si\u0119 w nim rozpu\u015bci\u0142a, nie przynosz\u0105c dodatkowych mandat\u00f3w partii Netanjahu. Wzmocni\u0142 si\u0119 za to Lieberman – mo\u017ce liczy\u0107 nawet na podwojenie stanu posiadania w Knesecie (10 mandat\u00f3w).<\/p>\n

Ale to wcale nie musi by\u0107 dobra wiadomo\u015b\u0107 dla Netanjahu. Lieberman ju\u017c zapowiedzia\u0142, \u017ce w \u017caden uk\u0142ad z partiami religijnymi nie wejdzie, poprze tylko \u015bwiecki rz\u0105d jedno\u015bci narodowej (Likudu z Bia\u0142o-Niebieskimi). Taki rz\u0105d teoretycznie m\u00f3g\u0142by powsta\u0107, ale Bia\u0142o-Niebiescy stawiaj\u0105 warunek: to nie Netanjahu by\u0142by szefem rz\u0105du. A dla Likudu i samego Bibiego to w zasadzie nie do przyj\u0119cia. Ten ostatni za wszelk\u0105 cen\u0119 b\u0119dzie chcia\u0142 pozosta\u0107 premierem i walczy\u0107 o immunitet broni\u0105cy go przed zarzutami, jakie prokurator generalny zechce mu postawi\u0107 zapewne ju\u017c w pa\u017adzierniku.<\/p>\n

W mi\u0119dzyczasie pojawi\u0142o si\u0119 nowe ugrupowanie ze starymi politykami: Jamina\/Prawica (po\u0142\u0105czenie Unii Partii Prawicowych z Now\u0105 Prawic\u0105 Ajelet Szaked i Natftalego Benetta, kt\u00f3rym nie uda\u0142o si\u0119 w kwietniu przeskoczy\u0107 3,25-proc. progu wyborczego). Jamina mo\u017ce liczy\u0107 na ok. 10 mandat\u00f3w. Po prawej stronie s\u0105 te\u017c partie religijne: Szas i Zjednoczony Judaizm Tory (w sumie dostan\u0105 pewnie tyle samo co wiosn\u0105, czyli 15 mandat\u00f3w).<\/p>\n

Z tej arytmetyki wynika, \u017ce Netanjahu mo\u017ce zabrakn\u0105\u0107 nawet sze\u015bciu g\u0142os\u00f3w. Troch\u0119 mniej, je\u015bli radykalnie prawicowej, proosadniczej, nacjonalistycznej i antypalesty\u0144skiej partii Otzmah Jehudit (\u017bydowska Si\u0142a) uda si\u0119 przekroczy\u0107 pr\u00f3g i wprowadzi\u0107 czterech pos\u0142\u00f3w.<\/p>\n

Partie arabskie id\u0105 zn\u00f3w razem pod szyldem Zjednoczonej Listy, ale wed\u0142ug sonda\u017cy nie mog\u0105 liczy\u0107 na wyra\u017anie lepszy wynik ni\u017c w kwietniu (wtedy 10 mandat\u00f3w, teraz mo\u017ce jeden wi\u0119cej). Partia Pracy idzie z Geszerem, kt\u00f3ry wiosn\u0105 nie przekroczy\u0142 progu. Partia Pracy Amira Peretza wprowadzi\u0142a wtedy sze\u015bciu deputowanych do Knesetu. Sojusz z socjalno-centrowym Geszerem mo\u017ce da\u0107 jej tyle samo, a nawet jeden mniej. Na lewicy pojawi\u0142 si\u0119 jeszcze Ob\u00f3z Demokratyczny (Demokratyczny Izrael by\u0142ego premiera Ehuda Baraka, socjaldemokratyczny Merec i Zieloni), ale i on najpewniej nie zdob\u0119dzie wi\u0119cej ni\u017c dotychczasowe pi\u0119\u0107 mandat\u00f3w.<\/p>\n

Ale decyzja nale\u017cy do wyborc\u00f3w. Ostatnia prosta kampanii by\u0142a do\u015b\u0107 dramatyczna – z ujawnionych na dzie\u0144 przed wyborami informacji wynika\u0142o, \u017ce Netanjahu chcia\u0142 je prze\u0142o\u017cy\u0107, t\u0142umacz\u0105c si\u0119 now\u0105 wojn\u0105 z Gaz\u0105. Szykowa\u0142 si\u0119 do niej pono\u0107 w zesz\u0142ym tygodniu, gdy na Aszdod i Aszkelon polecia\u0142y rakiety.<\/p>\n

Ujawnienie tej informacji mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107 istotne. Ju\u017c teraz byli wojskowi, w tym Ganc, krytykuj\u0105 premiera, \u017ce wci\u0105ga kraj w wojn\u0119 dla w\u0142asnych korzy\u015bci. Do tej pory Netanjahu kreowa\u0142 si\u0119 na polityka daj\u0105cego stabilno\u015b\u0107 i bezpiecze\u0144stwo. Od 2009 r., gdy ponownie obj\u0105\u0142 w\u0142adz\u0119, Izrael nie bra\u0142 udzia\u0142u w \u017cadnej du\u017cej wojnie. Wprawdzie szykowa\u0142 si\u0119 na starcie z Iranem, ale s\u0142u\u017cby do tego nie dopu\u015bci\u0142y. Z zamieszania mia\u0142 skorzysta\u0107 w 2015 r. Barack Obama, podpisuj\u0105c porozumienie nuklearne z Teheranem.<\/p>\n

Teraz sytuacja wygl\u0105da inaczej: nast\u0119pca Obamy z umowy si\u0119 wycofa\u0142 i jest najlepszym przyjacielem Izraela, jakiego ten kiedykolwiek mia\u0142 w Bia\u0142ym Domu. Prezentom i gestom przyja\u017ani nie ma ko\u0144ca: pocz\u0105wszy od uznania Jerozolimy za stolic\u0119 Izraela<\/a>, poprzez uznanie izraelskiej suwerenno\u015bci na Wzg\u00f3rzach Golan, prawa do zaj\u0119cia cz\u0119\u015bci Zachodniego Brzegu<\/a>, a\u017c do zapowiedzi rozszerzenia paktu militarnego.<\/p>\n

Izraelczykom to si\u0119 musi podoba\u0107. Co wi\u0119cej, Amerykanie zdaj\u0105 si\u0119 robi\u0107 wszystko, by wybi\u0107 ostatnie z\u0119by idei dw\u00f3ch pa\u0144stw. Niby po wyborach ma by\u0107 przedstawiony s\u0142ynny \u201edeal stulecia\u201d, ale Palesty\u0144czycy zd\u0105\u017cyli go ju\u017c wielokrotnie odrzuci\u0107, bo nie spodziewaj\u0105 si\u0119, \u017ce zostanie im zagwarantowany niepodleg\u0142y kraj. Przeciwnie, w ostatnich dniach Netanjahu dwoi\u0142 si\u0119 i troi\u0142, by przekona\u0107 Izraelczyk\u00f3w, \u017ce to on jest najprawdziwsz\u0105 prawic\u0105 ze wszystkich prawic i do \u017cadnej niepodleg\u0142ej Palestyny nie dopu\u015bci \u2013 ch\u0119\u0107 przej\u0119cia Doliny Jordanu<\/a> i osiedli na Zachodnim Brzegu nale\u017cy czyta\u0107 w\u0142a\u015bnie w taki spos\u00f3b.<\/p>\n

W\u015br\u00f3d rozlicznych wrog\u00f3w Netanjahu jeden wydaje si\u0119 najwi\u0119kszy: media. Premier prasie nie ufa i w zasadzie z ni\u0105 nie rozmawia, bo uwa\u017ca, \u017ce fatalnie przedstawia jego i jego rodzin\u0119.<\/p>\n

Izrael stoi dzi\u015b przed wyborem, ale czy jest na niego gotowy? Mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce Ganc z Lapidem nie zaoferuj\u0105 Izraelczykom znacz\u0105cej zmiany w stosunku do tego, do czego przywykli w ostatniej dekadzie. Gdyby to jednak Bia\u0142o-Niebiescy znacz\u0105co wygrali, na pewno zmieni\u0142by si\u0119 styl uprawianej polityki. Ale czy tego chc\u0105 Izraelczycy?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W Izraelu utar\u0142o si\u0119 powiedzenie, \u017ce w wyborach startuj\u0105 r\u00f3\u017cne partie, ale i tak wygrywa Beniamin Netanjahu.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":4123,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[227,231,5,225,226],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4124"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4124"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4124\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4341,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4124\/revisions\/4341"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4123"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4124"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4124"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4124"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}