
{"id":5293,"date":"2021-01-12T18:31:08","date_gmt":"2021-01-12T17:31:08","guid":{"rendered":"http:\/\/zagner.blog.polityka.pl\/?p=5293"},"modified":"2021-01-14T01:39:45","modified_gmt":"2021-01-14T00:39:45","slug":"zabojcza-ryba-covid-i-inne-nieszczescia-syrii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/2021\/01\/12\/zabojcza-ryba-covid-i-inne-nieszczescia-syrii\/","title":{"rendered":"Zab\u00f3jcza ryba, covid i inne nieszcz\u0119\u015bcia Syrii"},"content":{"rendered":"\n<p>Na Syri\u0119 spad\u0142o kolejne nieszcz\u0119\u015bcie: zab\u00f3jcza ryba balonowa. Jakby jeszcze za ma\u0142o wycierpia\u0142a.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Do tej pory by\u0142am przekonana, \u017ce s\u0142ynna w japo\u0144skiej kuchni ryba fugu p\u0142ywa gdzie\u015b daleko w wodach Pacyfiku albo w morzach wschodniej Azji. Przyrz\u0105dzanie jej to sztuka i wymaga specjalnej licencji, co nie jest ani tanie, ani \u0142atwe. Szef kuchni stara si\u0119 nie dopu\u015bci\u0107 do zatrucia go\u015bcia (w skrajnych przypadkach smakoszowi grozi nawet \u015bmier\u0107). Ryby z rodziny rozdymkowatych (zwanych po prostu fugu) zawieraj\u0105 bowiem silnie truj\u0105c\u0105 tetrodotoksyn\u0119 (TTX), umiejscowion\u0105 g\u0142\u00f3wnie w jej w\u0105trobie i jajnikach. Jest ponad tysi\u0105c razy silniejsza od cyjanku, a mi\u0119so z jednej ryby mo\u017ce doprowadzi\u0107 do \u015bmierci kilkudziesi\u0119ciu os\u00f3b. Kucharz usuwa te truj\u0105ce cz\u0119\u015bci, czasem tylko dodaje kilka toksycznych element\u00f3w dla wzbogacenia efektu, ot, \u017ceby go\u015b\u0107 czu\u0142 mrowienie w ustach. Nie ka\u017cdy si\u0119 oczywi\u015bcie na te &#8222;atrakcje&#8221; decyduje.<\/p>\n\n\n\n<p>P\u0142ywaj\u0105ca w morzu ryba w reakcji na zagro\u017cenie po\u0142yka wod\u0119, powi\u0119kszaj\u0105c swoj\u0105 obj\u0119to\u015b\u0107, \u201ero\u015bnie\u201d, a w zasadzie rozdyma si\u0119 w oczach (st\u0105d jej nazwa).<\/p>\n\n\n\n<p>Niespecjalnie znam si\u0119 na ichtiologii, tote\u017c ostro\u017cnie podesz\u0142am do coraz cz\u0119stszych wie\u015bci od znajomych z Syrii, \u017ce ryba sieje u nich spustoszenie. S\u0105dzi\u0142am, \u017ce tej \u015bredniej urody zwierz\u0119 po prostu nie wyst\u0119puje w basenie Morza \u015ar\u00f3dziemnego. Dotar\u0142am jednak do raportu FAO, z kt\u00f3rego wynika, \u017ce i owszem, od kilkunastu lat ryba coraz lepiej sobie poczyna w tym rejonie. Przyp\u0142yn\u0119\u0142a tu, przeprawiaj\u0105c si\u0119 przez Kana\u0142 Sueski od strony Morza Czerwonego&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>W prowincji Latakia u wybrze\u017cy Morza \u015ar\u00f3dziemnego ta ryba to ju\u017c prawdziwa plaga, a ostatnio dosz\u0142o z jej powodu do masowych zatru\u0107 \u2013 zmar\u0142a m.in. ca\u0142a czteroosobowa rodzina, wcze\u015bniej inna, siedmioosobowa. Arabskie media donosz\u0105 o przypadkach dr\u0119twienia j\u0119zyka i ko\u0144czyn u os\u00f3b, kt\u00f3re zjad\u0142y mi\u0119so. W sumie zmar\u0142o 30 m\u0142odych os\u00f3b \u2013 w ostatni\u0105 sobot\u0119 nie uda\u0142o si\u0119 uratowa\u0107 trzydziestokilkulatka, kt\u00f3ry z objawami zatrucia trafi\u0142 najpierw do prywatnego szpitala.<\/p>\n\n\n\n<p>Nieszcz\u0119\u015bliwe wypadki nie wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 wcale z potrzeb\u0105 odkrywania nowych smak\u00f3w &#8211; wynikaj\u0105 z biedy. Ryba jest tutaj tania (nikt nie zawraca sobie g\u0142owy licencjami), w dodatku cz\u0119sto sprzedawana w formie filet\u00f3w \u2013 kupuj\u0105cy nie wie, co kupuje. To oczywi\u015bcie g\u0142\u00f3wnie wina nieuczciwych sprzedawc\u00f3w, ale i rybak\u00f3w, kt\u00f3rzy ignoruj\u0105 zalecenia.<\/p>\n\n\n\n<p>Bieda nie bierze si\u0119 z sufitu, ale ze splotu okoliczno\u015bci, z kt\u00f3rych wojna odgrywa decyduj\u0105c\u0105 rol\u0119. Kraj jest zrujnowany, gospodarka ledwie zipie, a mi\u0119dzynarodowe sankcje d\u0142awi\u0105 j\u0105 dodatkowo.<\/p>\n\n\n\n<p>Zaledwie p\u00f3\u0142 roku temu oenzetowska agencja OCHA opublikowa\u0142a raport \u015awiatowego Programu \u017bywno\u015bciowego, z kt\u00f3rego wynika, \u017ce ponad 9,3 mln Syryjczyk\u00f3w cierpi na g\u0142\u00f3d. Przez ostatnie sze\u015b\u0107 miesi\u0119cy liczba ta wzros\u0142a o 1,4 mln. To oczywi\u015bcie tak\u017ce efekt koronawirusa i restrykcji, kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 na wzrost cen rozmaitych towar\u00f3w, zw\u0142aszcza jedzenia, nawet o 200 proc. W niekt\u00f3rych miejscach i o 5 tys. proc. wzros\u0142y ceny p\u0142yn\u00f3w antyseptycznych czy maseczek ochronnych.<\/p>\n\n\n\n<p>Ponad 80 proc. ludno\u015bci \u017cyje poni\u017cej granicy ub\u00f3stwa, za mniej ni\u017c dolara dziennie. Warto\u015b\u0107 funta leci na \u0142eb na szyj\u0119, ro\u015bnie bezrobocie (wynosi 50-80 proc.), kryzys dotkn\u0105\u0142 wiele sektor\u00f3w gospodarki: od ma\u0142ych biznes\u00f3w przez hotele po turystyk\u0119. Rz\u0105d pr\u00f3bowa\u0142 jako\u015b pom\u00f3c, a to wprowadzaj\u0105c granty (o warto\u015bci 23-30 dol.) dla pracownik\u00f3w bud\u017cet\u00f3wki, a to zmniejszaj\u0105c c\u0142a na towary, zw\u0142aszcza \u017cywno\u015b\u0107 czy \u015brodki do walki z wirusem. A skutek jest paradoksalny: pa\u0144stwowa kasa si\u0119 kurczy. Rz\u0105d oskar\u017cany jest te\u017c o dyskryminacj\u0119 cz\u0119\u015bci region\u00f3w i wspieranie tych, kt\u00f3re zamieszkuj\u0105 &#8222;swoi\u201d, czyli alawici (g\u0142\u00f3wnie prowincja Latakia).<\/p>\n\n\n\n<p>Wojna poczyni\u0142a spustoszenia w systemie ochrony zdrowia, co czkawk\u0105 odbija si\u0119 teraz. W kraju dzia\u0142a 64 proc. szpitali i 52 proc. przychodni w stosunku do sytuacji sprzed wojny, a co gorsza, ok. 70 proc. personelu medycznego opu\u015bci\u0142o kraj (dane WHO i UNHRC). System nie jest w stanie zapewni\u0107 pomocy chorym na covid, bo w ca\u0142ym kraju jest tylko 325 \u0142\u00f3\u017cek do intensywnej terapii pod\u0142\u0105czonych do respirator\u00f3w, a w niekt\u00f3rych regionach nie ma ich wcale.<\/p>\n\n\n\n<p>Ale tak naprawd\u0119 nie ma niczego, \u0142\u0105cznie z odpowiedni\u0105 liczb\u0105 zestaw\u00f3w do test\u00f3w. Oficjalnie odnotowano tu ok. 12 tys. zaka\u017ce\u0144, zmar\u0142o ok. 780 os\u00f3b. Trudno tym danym ufa\u0107. Na razie rz\u0105d prowadzi rozmowy z Rosjanami w sprawie szczepionki Sputnik V. Jak m\u00f3wi\u0142 w grudniu Faisal Mekdad, szef dyplomacji, Syryjczycy bardziej ufaj\u0105 rosyjskiemu preparatowi ni\u017c szczepionce Pfizera&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na Syri\u0119 spad\u0142o kolejne nieszcz\u0119\u015bcie: zab\u00f3jcza ryba balonowa. Jakby jeszcze za ma\u0142o wycierpia\u0142a.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5296,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[236,3,115],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5293"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5293"}],"version-history":[{"count":15,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5293\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5310,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5293\/revisions\/5310"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5296"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5293"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5293"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5293"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}