\u201eNie chcemy innej ziemi\u201d to film doskonale wpisuj\u0105cy si\u0119 w bie\u017c\u0105cy kontekst polityczny. Jest sol\u0105 w oku dla rz\u0105dz\u0105cych.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Dokument (oryg. \u201eNo Other Land\u201d) mia\u0142 premier\u0119 w 2024 r. Zosta\u0142 obsypany nagrodami na rozmaitych festiwalach, otrzyma\u0142 wiele nagr\u00f3d od publiczno\u015bci (m.in. w Berlinie, Kopenhadze i podczas polskiego Millenium Docs Against Gravity). W Los Angeles zdoby\u0142 Oscara za najlepszy film dokumentalny. Mo\u017cna si\u0119 oczywi\u015bcie zastanawia\u0107, na ile kontekst wojny w Gazie przek\u0142ada si\u0119 na jego odbi\u00f3r. Formalnie o t\u0119 wojn\u0119 nie zahacza, cho\u0107 by\u0142 dystrybuowany w czasie, gdy przez \u015bwiat przetacza\u0142y si\u0119 antyizraelskie demonstracje. Nie mo\u017cna tego kontekstu pomin\u0105\u0107, nawet je\u015bli film nie rozgrywa si\u0119 w Gazie i bezpo\u015brednio jej nie dotyczy.<\/p>\n\n\n\n
Dotyczy jednak jak najbardziej aktualnego tematu, kt\u00f3ry nie jest mo\u017ce tak no\u015bny medialnie i nie dzia\u0142a na wyobra\u017ani\u0119 r\u00f3wnie silnie co tysi\u0105ce zdj\u0119\u0107 zrujnowanej Gazy. Jej los zawis\u0142 gdzie\u015b mi\u0119dzy z\u0142otym monumentem Trumpa na ulicach Khan Junis a D\u017cabaliji z fantazji o tym, jak „riwiera Bliskiego Wschodu” ma wygl\u0105da\u0107. Czyli z drapaczami chmur, drinkami s\u0105czonymi na pla\u017cy, za to bez psuj\u0105cych krajobraz Palesty\u0144czyk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
\u201eNie chcemy innej ziemi\u201d opowiada histori\u0119 Masafer Jatta, kilkunastu wiosek na po\u0142udnie od Hebronu, zagro\u017conych wysiedleniem i wymazaniem z mapy na mocy decyzji rz\u0105du z 1981 r. Chodzi\u0142o o to, by zamieni\u0107 te tereny w Stref\u0119 Ognia 918. Izraelska armia prowadzi\u0142a wysiedlenia ku uciesze osadnik\u00f3w, kt\u00f3rzy za\u0142o\u017cyli na tej ziemi rolnicze outposty, nielegalne nawet wed\u0142ug izraelskiego prawa. Formalnie od 1967 r. Masafer Jatta le\u017cy na terenach okupowanych. Na mocy porozumie\u0144 w Oslo uznano, \u017ce to tzw. terytoria C, czyli znajduj\u0105ce si\u0119 pod administracyjn\u0105 w\u0142adz\u0105 Izraela, z obowi\u0105zuj\u0105cym tu prawem wojskowym.<\/p>\n\n\n\n
Si\u0142\u0105 filmu jest nie tylko temat, czyli ukazanie, jak Masafer Jatta kurczy si\u0119 na mapie, ale przede wszystkim to, \u017ce w projekt zaanga\u017cowali si\u0119 aktywi\u015bci: izraelski dziennikarz Yuval Abraham i re\u017cyserka Rachel Szor, Palesty\u0144czycy Basel Adra z Masafer Jatta i Hamdan Ballal z po\u0142o\u017conej niedaleko Susiji. To nie tylko historia miejsca, ale i niezwyk\u0142ej wi\u0119zi, kt\u00f3ra po\u0142\u0105czy\u0142a Basela a Yuvalem. Dokument powstawa\u0142 cztery lata (2019-23), wykorzystuje te\u017c materia\u0142y archiwalne znajduj\u0105ce si\u0119 w posiadaniu rodziny Basela od 20 lat. Jest \u015bwiadectwem istnienia ludzi, kt\u00f3rzy – jak stwierdza jedna z bohaterek – \u201enie maj\u0105 innego miejsca\u201d, nie maj\u0105 dok\u0105d p\u00f3j\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
To przes\u0142anie odnosi si\u0119 nie tylko do mieszka\u0144c\u00f3w Masafer Jatta i innych palesty\u0144skich miejscowo\u015bci zagro\u017conych wysiedleniem i nara\u017conych na ataki, ale i do izraelskiej strony. Has\u0142o o „braku innego kraju” pojawia si\u0119 na demonstracjach w Tel Awiwie czy Jerozolimie, nawi\u0105zuj\u0105c do protest songu z czas\u00f3w pierwszej wojny liba\u0144skiej „Ein Li Eretz Acheret\u201d (Nie mam innego kraju). Wraca\u0142o tak\u017ce na protestach przeciwko reformom s\u0105downictwa forsowanym przez prawicowy rz\u0105d Beniamina Netanjahu, oddaj\u0105c silne przekonanie liberalnych Izraelczyk\u00f3w o tym, \u017ce o demokratyczny i \u015bwiecki kraj warto walczy\u0107.<\/p>\n\n\n\n
W tym rzecz, \u017ce has\u0142o to jest r\u00f3wnie aktualne dla obu stron. \u017badna nigdzie si\u0119 nie wybiera, nawet je\u015bli podobne pomys\u0142y przychodz\u0105 do g\u0142owy Trumpowi i jego poplecznikom. Film \u201eNie chcemy innej ziemi\u201d nabiera g\u0142\u0119bszego sensu tak\u017ce w kontek\u015bcie absolutnie bie\u017c\u0105cym – nowa administracja w USA zdj\u0119\u0142a sankcje na\u0142o\u017cone przez Joe Bidena na osadnik\u00f3w i dzi\u015b coraz g\u0142o\u015bniej m\u00f3wi si\u0119 o mo\u017cliwo\u015bci aneksji Zachodniego Brzegu.<\/p>\n\n\n\n
Dlatego \u201eNie chcemy innej ziemi\u201d niesie tak wa\u017cne przes\u0142anie. \u201eZrobili\u015bmy ten film, Palesty\u0144czycy i Izraelczycy, bo nasze g\u0142osy s\u0105 silniejsze razem. Widzimy (…) okrutne zniszczenie Gazy i jej mieszka\u0144c\u00f3w, kt\u00f3re musi si\u0119 sko\u0144czy\u0107; izraelskich zak\u0142adnik\u00f3w, brutalnie wzi\u0119tych do niewoli 7 pa\u017adziernika, kt\u00f3rzy musz\u0105 zosta\u0107 uwolnieni\u201d, m\u00f3wi\u0142 Yuval Abraham, gdy odbiera\u0142 Oscara. \u201eKiedy patrz\u0119 na Basela, widz\u0119 brata \u2013 ale nie jeste\u015bmy r\u00f3wni. \u017byjemy w re\u017cimie: ja jestem wolny na mocy prawa cywilnego, Basel podlega prawom wojskowym, kt\u00f3re niszcz\u0105 mu \u017cycie. Istnieje inna droga, rozwi\u0105zanie polityczne bez supremacji etnicznej, z prawami narodowymi dla obu naszych narod\u00f3w\u201d. Zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 te\u017c do Amerykan\u00f3w, stwierdzaj\u0105c, \u017ce blokuj\u0105 t\u0119 drog\u0119. Basel ma nadziej\u0119, \u017ce jego urodzona niedawno c\u00f3reczka nie b\u0119dzie \u017cy\u0107 w ci\u0105g\u0142ym strachu przed przemoc\u0105 osadnik\u00f3w, rozbi\u00f3rkami dom\u00f3w i wysiedleniami.<\/p>\n\n\n\n
Dobrze, \u017ce te g\u0142osy wybrzmia\u0142y, cho\u0107 zdaniem izraelskiej prawicy i os\u00f3b, kt\u00f3re pr\u00f3bowa\u0142y blokowa\u0107 wy\u015bwietlanie filmu w Izraelu, niesie on antysemickie i antyizraelskie przes\u0142anie. To niestety jeden z por\u0119cznych argument\u00f3w prawicy, kt\u00f3ra nie s\u0142yszy lub nie chce s\u0142ysze\u0107 argument\u00f3w drugiej strony i uwa\u017ca, \u017ce „nie ma innego kraju”, innego Izraela demokratycznego. W tym sensie film dotyka w og\u00f3le szerszego problemu zderzenia \u015bwiat\u00f3w: jednego reprezentowanego przez ekip\u0119 Trumpa i jego samego, pe\u0142nego nieufno\u015bci i wrogo\u015bci wobec liberalnych warto\u015bci. I drugiego, stwarzanego przez tych, kt\u00f3rzy uwa\u017caj\u0105, \u017ce inna droga jest mo\u017cliwa; mi\u0119dzy morzem a rzek\u0105 jest miejsce dla dw\u00f3ch narod\u00f3w. \u017baden z nich nigdzie si\u0119 nie wybiera, bo \u017caden „nie ma innego kraju”.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u201eNie chcemy innej ziemi\u201d to film doskonale wpisuj\u0105cy si\u0119 w bie\u017c\u0105cy kontekst polityczny. Jest sol\u0105 w oku dla rz\u0105dz\u0105cych.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6952,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[5,14,12],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6950"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6950"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6950\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6955,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6950\/revisions\/6955"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6952"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6950"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6950"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/zagner\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6950"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}